Loka hjúkrunar­heimilinu Roða­sölum: „Ég er miður mín að lesa þetta“

Í tilkynningu kemur fram að ákveðið hafi verið að endurnýja ekki samning við Sjúkratryggingar Íslands (SÍ) og að samningurinn renni út í mars á næsta ári. Lagt er til að samningurinn verði endurnýjaður tímabundið á meðan unnið verður að því að flytja íbúa í hjúkrunarrými Hrafnistu við Boðaþing sem tekin verða í notkun vorið 2025.

Í tilkynningu segir að bærinn hafi rekið hjúkrunarheimilið síðustu 20 ár með daggjöldum frá ríkinu og viðbótarframlagi frá bænum. Upphaflega hafi staðið til að þar fengju einstaklingar þjónustu sem væru á fyrri stigum minnistaps. Upphaflega voru allir íbúa úr Kópavogi. Þróun þjónustunnar hafi hins vegar verið á þá leið að þjónustuþyngd hafi aukist stöðugt. Starfsemin uppfylli nú ekki þau skilyrði sem sett eru fram í þeirri kröfulýsingu sem um starfsemina gildir og samningur við SÍ byggir á.

Í tilkynningu segir að ástæður þess séu til dæmis að húsnæðið sé óhentugt en einnig að einingin sé svo smá, það búi svo fáir þar.

„Kröfulýsing hjúkrunarheimila gerir almennt ráð fyrir því að þar geti íbúi dvalið til æviloka og þegar lífslok nálgast er það hlutverk hjúkrunarheimilis að veita líknandi meðferð. Þessu er ekki unnt að verða við í Roðasölum og þess vegna hafa íbúar þurft að flytjast búferlum á önnur hjúkrunarheimili þegar heimilið ræður ekki lengur við að mæta þörfum þeirra,“ segir í tilkynningu bæjarins.

Rekstur hjúkrunarheimila ekki lögbundin skylda

Tvær bókanir voru lagðar fyrir fund bæjarráðs þegar málið var tekið fyrir. Minnihluti harmaði þar að ekki væri hægt að fresta afgreiðslu málsins og vísaði í umsögn öldungaráðs bæjarins.

„Hlutverk öldungaráðs er skv. erindisbréfi að vera vera „formlegur vettvangur samráðs og samstarfs við bæjarstjórn um hagsmuni aldraðra þar sem fjallað er um þjónustu við aldraða, framkvæmd hennar og þróun,“ segir í bókun þeirra en undir hana skrifuðu Sigurbjörg Erla Egilsdóttir, Erlendur Geirdal og Soumia I. Georgsdóttir.

Meirihlutinn benti þá á að rekstur og starfsemi hjúkrunarheimila falli ekki undir lögbundnar skyldur og þjónustu sveitarfélaga.

„Því teljum við eðlilegasti farvegur þessa máls að fara fyrir bæjarráð og bæjarstjórn,“ segir í bókuninni sem þau Björg Baldursdóttir, Svava Halldóra Friðgeirsdóttir og Matthías Björnsson, Hjördís Ýr Johnson og Hólmfríður Hilmarsdóttir skrifa undir.

Erfitt að beita nauðsynlegum hjálpartækjum

Fram kemur í tilkynningunni að í hjúkrunarheimilinu séu tíu hjúkrunarrými en að af þeim séu átta þeirra einungis 14 fermetrar að stærð og því deili íbúar herbergjanna bað- og salernisaðstöðu. Vegna smæðar herbergjanna geti reynst erfitt að beita nauðsynlegum hjálpartækjum. Þá segir að nýtt hjúkrunarheimili í Boðaþingi bjóði upp á betri aðstöðu fyrir íbúa og starfsfólk, til að mynda stærri herbergi sem öll eru með sér salerni og meira rými.

„Rætt hefur verið við aðstandendur íbúa í Roðasölum en áhersla er lögð á að vel verði staðið að flutningi íbúa og sömuleiðis hefur starfsfólk verið upplýst. Ekki verður breyting á rekstri á dagdvöl sem rekin er í hluta Roðasala,“ segir í tilkynningunni og að unnið hafi verið að undirbúningi í samráði við bæði heilbrigðisráðuneytið og Hrafnistu.

Gæfuspor að búa á Roðasölum

Magnús Karl Magnússon prófessor lyfja- og eitur­efna­fræði við Lækna­deild Há­skóla Ís­lands tjáði sig um lokun hjúkrunarheimilisins á Facebook í gær. Kona Magnúsar, Ellý Katrín Gunnarsdóttir, bjó á hjúkrunarheimilinu en hún lést úr Alzheimer sjúkdómi fyrr á þessu ári. Ellý og Magnús Karl voru mjög opinská um veikindi hennar. Karl Magnús segist miður sín að heyra af lokuninni

„Roðasalir eru lítið hjúkrunarheimili þar sem Ellý bjó við yndislega umhyggju í heimilislegu umhverfi. Þar er dásamlegt starfsfólk sem leggur sig fram um að skapa íbúum gott umhverfi. Þetta litla hjúkrunarheimili er heimili tíu kvenna, þarna er einstök stemning,“ segir Magnús Karl.

Sjá einnig: Ellý Katrín hefur kvatt þennan heim

Hann lýsir því að hafa alltaf verið mætt af hlýju og að hann hafi fundið fljótt eftir að hann kom að þetta væri einstakur staður.

„Roðasalir eru langt frá heimili mínu og ég hélt að það útilokaði að við myndum velja Roðasali sem fyrsta kost þegar kæmi að því að Ellý flytti á hjúkrunarheimili. Síðan fór Ellý í hvíldarinnlögn og eftir það vorum við fjölskyldan öll sammála. Þarna vildum við að Ellý fengi að búa. Það var mikið gæfuspor. Ég hef margoft sagt frá því hér á Facebook hve Ellý leið þar vel. Þetta var hennar heimili,“ segir Magnús Karl.

Þau hafi vitað að á einhverjum tímapunkt þyrfti hún að fara annað en að það hafi samt verið þeirra ákvörðun að velja Roðasali og fara svo eitthvað annað.

Röksemdum bæjarins snúið á hvolf

„Ég hef lesið rökstuðning Kópavogsbæjar fyrir ákvörðun sinni og eftir þann lestur er ég sorgmæddur. Þar er lýst stofnun sem ekki stenst tímans tönn, hentar ekki einstaklingum með heilabilun og er vart boðlegur fyrir starfsfólk þar sem húsnæðið stenst ekki faglegar kröfur. Ég hef varið löngum stundum á þessu heimili og ég er miður mín að lesa þetta,“ segir Magnús Karl og að hann telji að í röksemdum bæjarins sé öllu snúið á hvolf.

„Roðasalir er stofnun þar sem starfsmannavelta er mjög lítil. Fagfólk og allir aðstandendur sem ég hef hitt eru sammála mér að þetta er einstök stofnun þar sem heimilislegur andi skapaði einstaka aðstöðu fyrir íbúa. Ég tel að allt aðrar ástæður liggi að baki þessari ákvörðun, sennilega eru þær fjárhagslegar. Ég er sannfærður um að úrræði fyrir einstaklinga með heilabilun séu fátæklegri eftir þessa ákvörðun. Roðasalir eru dæmi um hvernig við eigum að búa að einstaklingum með heilabilun,“ segir hann að lokum.