Drápu þúsundir í „fordæmalausri“ ofbeldisöldu Samúel Karl Ólason skrifar 15. febrúar 2026 14:16 Mohammed Hamdan Dagalo leiðir uppreisnarhópinn Rapid Support Forces. AP/Mahmoud Hjaj Að minnsta kosti sex þúsund manns voru myrt á þriggja daga tímabili þegar borgin El Fasher í Súdan féll í hendur uppreisnarmanna Rapid Support Forces (RSF) í október. Í nýrri skýrslu Sameinuðu þjóðanna segir að umfang ofbeldisins og grimmdarverka í borginni hafi verið af sláandi skala. Ódæðin hafi verið gífurleg og líklega sé um að ræða stríðsglæpi og mögulega glæpi gegn mannkyninu. Fljótt eftir fall hennar fóru að berast fregnir af umfangsmiklum ódæðum RSF-liða sem voru ófeimnir við að taka sjálfa sig upp við að myrða óbreytta borgara og birta myndböndin á netinu. Fjölda fólks er enn saknað eftir fall borgarinnar. Rannsakendur Mannréttindaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna ræddu við rúmlega 140 vitni og fórnarlömb ofbeldis í Súdan og austurhluta Tjad en þangað flúðu margir frá borginni þegar hún féll. Gervihnattamyndir vörpuðu í kjölfarið ljósi á umfang ódæðanna í El Fasher, þar sem stórir blóðpollar og hrúgur líka voru sýnilegar á þeim. Áðurnefndir rannsakendur segja að minnsta kosti 4.400 manns hafa verið myrta í borginni og að rúmlega 1.600 hafi verið myrtir á flótta þaðan. Tekið er fram í skýrslunni að þessar tölur séu algjört lágmark. Raunverulegur fjöldi þeirra sem voru drepnir sé líklega mun meiri. Auk þess að myrða fjölda fólks frömdu RSF-liðar og bandamenn þeirra umfangsmikil kynferðisbrot, pyntuðu fólk, rændu fólk og fólki og eru þeir sagðir hafa rænt börnum til að nota í hernaði. Volker Türk, yfirmaður mannréttindamála hjá Sameinuðu þjóðunum, segir umfang ofbeldisins fordæmalaust og það sama megi segja um grimmdina. Sjá einnig: Milljón manna borg orðin að „draugabæ“ Rannsakendur ræddu við nokkur vitni þar sem vígamenn skutu úr þungavopnum á stóran hóp fólks sem hafði leitað skjóls í háskólanum í El Fasher. Þá dóu um fimm hundruð óbreyttir borgarar, samkvæmt vitnum. Eitt þeirra líkti árásinni við hryllingsmynd. Nauðsynlegt að rannsaka ódæðin frekar Türk segir að nauðsynlegt sé að rannsaka ódæðin ítarlega og draga þá sem bera ábyrgð á ódæðunum til ábyrgðar. Það verði annaðhvort að vera gert af yfirvöldum í Súdan, gegnum alþjóðastofnanir eða með öðrum leiðum. Þetta er alls ekki í fyrsta sinn sem RSF-liðar og bandamenn þeirra eru sakaðir um umfangsmikil ódæði. Uppreisnarmennirnir eru sagðir hafa komið hræðilega fram við fólk í Súdan og í Darfur-héraði, þar sem þeir eru allsráðandi. Þá kallar Türk eftir því að alþjóðasamfélagið grípi til aðgerða og reyni að binda enda á átökin. Borgarastyrjöldin í Súdan hófst árið 2023. Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Abdel Fattah Al Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarherinn sótti svo verulega á í fyrra og í upphafi þessa árs. Herinn rak vígamenn RSF frá Khartoum, höfuðborg Súdan, í mars. RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna. Súdan Sameinuðu þjóðirnar Hernaður Mest lesið Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Erlent „Þetta er örugglega dauðastríð sem tekur langan tíma“ Innlent Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Erlent Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Erlent KR-ingar harma sundátökin: „Mikilvægt að við hlúum hvert að öðru“ Innlent „Við höfum iðulega verið tossinn í bekknum“ Innlent „Ég þekkti strax höfuðið á henni úr fjarska“ Innlent Vill þyngri refsingu fyrir Margréti Löf Innlent „Það var bara blankalogn hjá þeim og þeir voru með óvirka vél“ Innlent Eftirlýstur og með vopn á sér Innlent Fleiri fréttir Glæpahópurinn 764: Átján ára í tíu ára fangelsi fyrir tilraunir til manndráps og nauðgun á netinu Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Trump rekur CNN og fleiri fjölmiðla úr Hvíta húsinu Andersson fær stjórnarmyndunarumboðið Hákarl banaði sundmanni Segir „íslamista“ skýra velgengni vinstrimanna Danskar F-35 lentu á Grænlandi í fyrsta sinn Kínverjar leituðu til Írana fyrir hönd Sáda Norðmenn kynna „stærstu breytingarnar frá upphafi“ á EES samstarfinu Segir Karl hafa hljómað himinlifandi eftir dauða Díönu Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Rússar hafi skipulagt fjölþáttaárás gegn Póllandi Vill fara með Svíþjóð í nýja átt Telja Bandaríkjamenn kunna að hafa framið stríðsglæpi í Íran Kristersson sagði af sér eftir að öll atkvæði voru talin „Þetta snýst um fullveldi“ Þvertaka fyrir að Karl hafi sagt að Díana myndi gleymast fljótt Sænskur stórglæpon handsamaður í Marokkó Samþykktu frumvarp Grahams einu og hálfu ári seinna Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Varði breytingar á reglum um ráðningar og dýraníð Krefst þess með hástöfum að stýrivextir verði lækkaðir Nær hundrað prósent líkur á sigri vinstri blokkarinnar Kostaði 57 milljarða að verjast einni árás Hútar skutu niður herþotu Sáda Ný réttarhöld gætu reynst flókin í framkvæmd Afhjúpa RIS-vanda í Evrópu og Bandaríkjunum Sjá meira
Fljótt eftir fall hennar fóru að berast fregnir af umfangsmiklum ódæðum RSF-liða sem voru ófeimnir við að taka sjálfa sig upp við að myrða óbreytta borgara og birta myndböndin á netinu. Fjölda fólks er enn saknað eftir fall borgarinnar. Rannsakendur Mannréttindaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna ræddu við rúmlega 140 vitni og fórnarlömb ofbeldis í Súdan og austurhluta Tjad en þangað flúðu margir frá borginni þegar hún féll. Gervihnattamyndir vörpuðu í kjölfarið ljósi á umfang ódæðanna í El Fasher, þar sem stórir blóðpollar og hrúgur líka voru sýnilegar á þeim. Áðurnefndir rannsakendur segja að minnsta kosti 4.400 manns hafa verið myrta í borginni og að rúmlega 1.600 hafi verið myrtir á flótta þaðan. Tekið er fram í skýrslunni að þessar tölur séu algjört lágmark. Raunverulegur fjöldi þeirra sem voru drepnir sé líklega mun meiri. Auk þess að myrða fjölda fólks frömdu RSF-liðar og bandamenn þeirra umfangsmikil kynferðisbrot, pyntuðu fólk, rændu fólk og fólki og eru þeir sagðir hafa rænt börnum til að nota í hernaði. Volker Türk, yfirmaður mannréttindamála hjá Sameinuðu þjóðunum, segir umfang ofbeldisins fordæmalaust og það sama megi segja um grimmdina. Sjá einnig: Milljón manna borg orðin að „draugabæ“ Rannsakendur ræddu við nokkur vitni þar sem vígamenn skutu úr þungavopnum á stóran hóp fólks sem hafði leitað skjóls í háskólanum í El Fasher. Þá dóu um fimm hundruð óbreyttir borgarar, samkvæmt vitnum. Eitt þeirra líkti árásinni við hryllingsmynd. Nauðsynlegt að rannsaka ódæðin frekar Türk segir að nauðsynlegt sé að rannsaka ódæðin ítarlega og draga þá sem bera ábyrgð á ódæðunum til ábyrgðar. Það verði annaðhvort að vera gert af yfirvöldum í Súdan, gegnum alþjóðastofnanir eða með öðrum leiðum. Þetta er alls ekki í fyrsta sinn sem RSF-liðar og bandamenn þeirra eru sakaðir um umfangsmikil ódæði. Uppreisnarmennirnir eru sagðir hafa komið hræðilega fram við fólk í Súdan og í Darfur-héraði, þar sem þeir eru allsráðandi. Þá kallar Türk eftir því að alþjóðasamfélagið grípi til aðgerða og reyni að binda enda á átökin. Borgarastyrjöldin í Súdan hófst árið 2023. Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Abdel Fattah Al Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarherinn sótti svo verulega á í fyrra og í upphafi þessa árs. Herinn rak vígamenn RSF frá Khartoum, höfuðborg Súdan, í mars. RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna.
Súdan Sameinuðu þjóðirnar Hernaður Mest lesið Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Erlent „Þetta er örugglega dauðastríð sem tekur langan tíma“ Innlent Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Erlent Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Erlent KR-ingar harma sundátökin: „Mikilvægt að við hlúum hvert að öðru“ Innlent „Við höfum iðulega verið tossinn í bekknum“ Innlent „Ég þekkti strax höfuðið á henni úr fjarska“ Innlent Vill þyngri refsingu fyrir Margréti Löf Innlent „Það var bara blankalogn hjá þeim og þeir voru með óvirka vél“ Innlent Eftirlýstur og með vopn á sér Innlent Fleiri fréttir Glæpahópurinn 764: Átján ára í tíu ára fangelsi fyrir tilraunir til manndráps og nauðgun á netinu Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Trump rekur CNN og fleiri fjölmiðla úr Hvíta húsinu Andersson fær stjórnarmyndunarumboðið Hákarl banaði sundmanni Segir „íslamista“ skýra velgengni vinstrimanna Danskar F-35 lentu á Grænlandi í fyrsta sinn Kínverjar leituðu til Írana fyrir hönd Sáda Norðmenn kynna „stærstu breytingarnar frá upphafi“ á EES samstarfinu Segir Karl hafa hljómað himinlifandi eftir dauða Díönu Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Rússar hafi skipulagt fjölþáttaárás gegn Póllandi Vill fara með Svíþjóð í nýja átt Telja Bandaríkjamenn kunna að hafa framið stríðsglæpi í Íran Kristersson sagði af sér eftir að öll atkvæði voru talin „Þetta snýst um fullveldi“ Þvertaka fyrir að Karl hafi sagt að Díana myndi gleymast fljótt Sænskur stórglæpon handsamaður í Marokkó Samþykktu frumvarp Grahams einu og hálfu ári seinna Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Varði breytingar á reglum um ráðningar og dýraníð Krefst þess með hástöfum að stýrivextir verði lækkaðir Nær hundrað prósent líkur á sigri vinstri blokkarinnar Kostaði 57 milljarða að verjast einni árás Hútar skutu niður herþotu Sáda Ný réttarhöld gætu reynst flókin í framkvæmd Afhjúpa RIS-vanda í Evrópu og Bandaríkjunum Sjá meira