Helstu einkenni breytingaskeiðsins og mögulegar lausnir Stefán Árni Pálsson skrifar 19. mars 2026 12:02 Halldóra ráðleggur konur sem fara á breytingarskeiðið. Um helmingur mannkyns fer á breytingaskeiðið og geta fylgikvillar þess verið fleiri en konur kæra sig um að kunna að telja. Á meðal kvilla eru þurrkur í leggöngum og áreynsluþvagleki og er hægt að vinna bug á þessum óþægindum með staðbundnu estrógeni sem smurt er á kynfæri. Hödd Vilhjálmsdóttir settist niður með Halldóru Skúladóttur breytingaskeiðsráðgjafa í Íslandi í dag á Sýn í gærkvöldi og fékk að fræðast um þetta og fleira varðandi hið óumflýjanlega skeið kvenna. Í dag er það þannig að ef kona fær hausverk þá er hún líklega á breytingaskeiðinu. Ef hún er pirruð þá er hún á breytingaskeiðinu og ef hún gleymir peningaveskinu á kortinu sínu þá er hún kannski með heilaþoku vegna breytingaskeiðsins. Hvað er hægt að gera? Í kringum fertugt byrjar ástandið oft alveg fyrirvaralaust. Prógesterónið dettur niður, blæðingarnar breytast, svefninn raskast og meira að segja yndislegi makinn þinn, sem þú venjulega sérð ekki sólina fyrir, er farinn að anda fullhátt fyrir þinn smekk. Hvað er að gerast og hvað er hægt að segja meira um þetta blessaða skeið? Allir konur sem ná ákveðnum aldrei fara á breytingarskeiðið. „Það er lítið um þetta rætt, mikið feimnismál og svona hræðsla sem fylgir einmitt þessari umræðu bara um hormónauppbótarmeðferð. Sumar kreppa hnefana, bíta á jaxlinn og halda áfram og láta eins og ekkert sé. En í dag erum við sem betur fer töluvert meðvitaðri um áhrifin sem breytingaskeiðið getur verið að hafa á konur. Og þá erum við að tala um bæði þeirra andlegu og líkamlegu líðan en líka þeirra sambönd. Það getur verið að hafa áhrif á starfsferilinn þeirra og sjálfsmyndina og heilt yfir líðan,“ segir Halldóra. Fara allar konur á breytingaskeiðið? „Ef við lifum það lengi þá erum við þess heiðurs aðnjótandi að fara á þetta blessaða skeið. Auðvitað upplifa konur þetta mjög misjafnt. Sumar konur bara upplifa frelsi og hætta á blæðingum og svo eru öldurnar farnar að lægja og þær eru farnar að skilja hvað er í gangi, fá kannski einhverja aðstoð. Þá heyri ég oft, nú er ég loksins farin að segja nei og setja mörk. En svo erum við líka bara alveg stór hluti kvenna sem að finna fyrir erfiðum einkennum,“ segir Halldóra. Í 30 stiga hita í ullarsokkum Hver eru helstu einkenni breytingaskeiðs? „Það er náttúrulega alltaf verið að tala um þessi alræmdu hitakóf sem mjög margar konur fá en alls ekki allar. Ég var til dæmis ein af þeim sem voru frekar svona að fá kuldaköst. Ég bjó í Þýskalandi á þessum tíma þegar ég var svona að uppgötva þetta og það var víst kannski 30 stiga hiti úti og ég sat inni í hérna við skrifborðið mitt í lopapeysu, ullarsokkum og hitablásara og að spá í af hverju húsið væri svona skringilega einangrað. Það er bara kalt. Ég er enn þar.“ Halldóra nefnir einnig til sögunnar mikla þreytu og orkuleysi. „Svo eru dæmi um vöðva- og liðverki, heilaþoku og svo er það andlega hliðin. Og það kom mér rosalega á óvart þegar ég áttaði mig á því að tíðni andlegrar vanlíðunar stóreykst þegar konur detta inn á þetta skeið. Þessi hormón hafa náttúrulega áhrif inn í heilann líka,“ segir Halldóra og bendir á að ástandið hafi leitt til sjálfsvíga. „ Það eru komnar út margar rannsóknir á þessu og hversu tengslin milli þess að hormónarnir hverfa og hversu andleg vanlíðan eykst. Við erum að tala um bara allt frá kvíða og þunglyndi yfir í að sjálfsmatið og sjálfstraustið fer niður. Mér finnst ég heyra þetta rosalega oft þegar ég er að hitta konur í ráðgjöf. Ég upplifði þetta líka og þekkti í rauninni ekki sjálfa mig.“ Halldóra fer einnig yfir það hvernig breytingaskeiðið getur haft áhrif á kynlíf kvenna og kynlöngun þeirra í innslaginu hér að neðan. Ísland í dag Heilsa Mest lesið Trump deilir myndum frá Íslandsferðinni Lífið „Hef engar áhyggjur af því hvað þeim finnst“ Tíska og hönnun Dóttir Ingu Lindar selur miðbæjarperlu Lífið „Ég mun aldrei treysta því að kerfið passi upp á son minn“ Lífið Veðurvélin á leið á Hellissand fyrir almyrkvahátíð Tónlist Sigurjón Sighvatsson hlýtur heiðursverðlaun Lífið „Ekki hægt að horfa á neitt annað en brjóstin á þér“ Lífið Hringar bendi til þess að Hadid og Cooper hafi gift sig Lífið Mikkel Hansen og Guðlaugur Victor í stuði hjá 66°Norður Lífið Inga Sæland orðin eldri borgari: „Mér finnst ég alltaf vera bara tvítug“ Lífið Fleiri fréttir Trump deilir myndum frá Íslandsferðinni Sigurjón Sighvatsson hlýtur heiðursverðlaun Dóttir Ingu Lindar selur miðbæjarperlu „Ég mun aldrei treysta því að kerfið passi upp á son minn“ Hringar bendi til þess að Hadid og Cooper hafi gift sig Inga Sæland orðin eldri borgari: „Mér finnst ég alltaf vera bara tvítug“ Mikkel Hansen og Guðlaugur Victor í stuði hjá 66°Norður „Ekki hægt að horfa á neitt annað en brjóstin á þér“ „Hún er í hljóðverinu núna“ Hvað veistu um… One Direction? Dorrit um tíðindin: „💦💦💦💦💦💦“ Sankað að sér milljónum fylgjenda á tíu ára ferli Hvað er í gangi á Svalbarða? Hefur „ekki hugmynd um hvað er í gangi“ en kemur Grande samt til varnar Good Morning America í beinni frá Bláa lóninu á almyrkva Perez Hilton fluttur á spítala eftir sjálfsskaða í beinu streymi Sonur Mari og Njarðar fæddur Líkamlega lemstruð og fötin í rúst en vel þess virði Leiðir skilja hjá Ólafi Ragnari og Dorrit „Ég vil vera bestur í öllu“ Dregur sig í hlé: „Þessi aumingja kona er að deyja beint fyrir framan okkur“ Opnar sig um þunglyndi og depurð Gummi Google selur glæsihús á Grímshaga Fyrsta platan í tuttugu ár Stjörnulífið: Heiðdís Rós komin heim Myndaveisla: Stjörnufans fyrir norðan á Einni með öllu „Ég er svolítið svífandi á bleiku skýi“ Sló pabba út með að kasta sér yfir línuna Vill skapa staðinn sem sonur hennar þurfti en fann aldrei Innipúki er ekki það sama og fýlupúki Sjá meira
Hödd Vilhjálmsdóttir settist niður með Halldóru Skúladóttur breytingaskeiðsráðgjafa í Íslandi í dag á Sýn í gærkvöldi og fékk að fræðast um þetta og fleira varðandi hið óumflýjanlega skeið kvenna. Í dag er það þannig að ef kona fær hausverk þá er hún líklega á breytingaskeiðinu. Ef hún er pirruð þá er hún á breytingaskeiðinu og ef hún gleymir peningaveskinu á kortinu sínu þá er hún kannski með heilaþoku vegna breytingaskeiðsins. Hvað er hægt að gera? Í kringum fertugt byrjar ástandið oft alveg fyrirvaralaust. Prógesterónið dettur niður, blæðingarnar breytast, svefninn raskast og meira að segja yndislegi makinn þinn, sem þú venjulega sérð ekki sólina fyrir, er farinn að anda fullhátt fyrir þinn smekk. Hvað er að gerast og hvað er hægt að segja meira um þetta blessaða skeið? Allir konur sem ná ákveðnum aldrei fara á breytingarskeiðið. „Það er lítið um þetta rætt, mikið feimnismál og svona hræðsla sem fylgir einmitt þessari umræðu bara um hormónauppbótarmeðferð. Sumar kreppa hnefana, bíta á jaxlinn og halda áfram og láta eins og ekkert sé. En í dag erum við sem betur fer töluvert meðvitaðri um áhrifin sem breytingaskeiðið getur verið að hafa á konur. Og þá erum við að tala um bæði þeirra andlegu og líkamlegu líðan en líka þeirra sambönd. Það getur verið að hafa áhrif á starfsferilinn þeirra og sjálfsmyndina og heilt yfir líðan,“ segir Halldóra. Fara allar konur á breytingaskeiðið? „Ef við lifum það lengi þá erum við þess heiðurs aðnjótandi að fara á þetta blessaða skeið. Auðvitað upplifa konur þetta mjög misjafnt. Sumar konur bara upplifa frelsi og hætta á blæðingum og svo eru öldurnar farnar að lægja og þær eru farnar að skilja hvað er í gangi, fá kannski einhverja aðstoð. Þá heyri ég oft, nú er ég loksins farin að segja nei og setja mörk. En svo erum við líka bara alveg stór hluti kvenna sem að finna fyrir erfiðum einkennum,“ segir Halldóra. Í 30 stiga hita í ullarsokkum Hver eru helstu einkenni breytingaskeiðs? „Það er náttúrulega alltaf verið að tala um þessi alræmdu hitakóf sem mjög margar konur fá en alls ekki allar. Ég var til dæmis ein af þeim sem voru frekar svona að fá kuldaköst. Ég bjó í Þýskalandi á þessum tíma þegar ég var svona að uppgötva þetta og það var víst kannski 30 stiga hiti úti og ég sat inni í hérna við skrifborðið mitt í lopapeysu, ullarsokkum og hitablásara og að spá í af hverju húsið væri svona skringilega einangrað. Það er bara kalt. Ég er enn þar.“ Halldóra nefnir einnig til sögunnar mikla þreytu og orkuleysi. „Svo eru dæmi um vöðva- og liðverki, heilaþoku og svo er það andlega hliðin. Og það kom mér rosalega á óvart þegar ég áttaði mig á því að tíðni andlegrar vanlíðunar stóreykst þegar konur detta inn á þetta skeið. Þessi hormón hafa náttúrulega áhrif inn í heilann líka,“ segir Halldóra og bendir á að ástandið hafi leitt til sjálfsvíga. „ Það eru komnar út margar rannsóknir á þessu og hversu tengslin milli þess að hormónarnir hverfa og hversu andleg vanlíðan eykst. Við erum að tala um bara allt frá kvíða og þunglyndi yfir í að sjálfsmatið og sjálfstraustið fer niður. Mér finnst ég heyra þetta rosalega oft þegar ég er að hitta konur í ráðgjöf. Ég upplifði þetta líka og þekkti í rauninni ekki sjálfa mig.“ Halldóra fer einnig yfir það hvernig breytingaskeiðið getur haft áhrif á kynlíf kvenna og kynlöngun þeirra í innslaginu hér að neðan.
Ísland í dag Heilsa Mest lesið Trump deilir myndum frá Íslandsferðinni Lífið „Hef engar áhyggjur af því hvað þeim finnst“ Tíska og hönnun Dóttir Ingu Lindar selur miðbæjarperlu Lífið „Ég mun aldrei treysta því að kerfið passi upp á son minn“ Lífið Veðurvélin á leið á Hellissand fyrir almyrkvahátíð Tónlist Sigurjón Sighvatsson hlýtur heiðursverðlaun Lífið „Ekki hægt að horfa á neitt annað en brjóstin á þér“ Lífið Hringar bendi til þess að Hadid og Cooper hafi gift sig Lífið Mikkel Hansen og Guðlaugur Victor í stuði hjá 66°Norður Lífið Inga Sæland orðin eldri borgari: „Mér finnst ég alltaf vera bara tvítug“ Lífið Fleiri fréttir Trump deilir myndum frá Íslandsferðinni Sigurjón Sighvatsson hlýtur heiðursverðlaun Dóttir Ingu Lindar selur miðbæjarperlu „Ég mun aldrei treysta því að kerfið passi upp á son minn“ Hringar bendi til þess að Hadid og Cooper hafi gift sig Inga Sæland orðin eldri borgari: „Mér finnst ég alltaf vera bara tvítug“ Mikkel Hansen og Guðlaugur Victor í stuði hjá 66°Norður „Ekki hægt að horfa á neitt annað en brjóstin á þér“ „Hún er í hljóðverinu núna“ Hvað veistu um… One Direction? Dorrit um tíðindin: „💦💦💦💦💦💦“ Sankað að sér milljónum fylgjenda á tíu ára ferli Hvað er í gangi á Svalbarða? Hefur „ekki hugmynd um hvað er í gangi“ en kemur Grande samt til varnar Good Morning America í beinni frá Bláa lóninu á almyrkva Perez Hilton fluttur á spítala eftir sjálfsskaða í beinu streymi Sonur Mari og Njarðar fæddur Líkamlega lemstruð og fötin í rúst en vel þess virði Leiðir skilja hjá Ólafi Ragnari og Dorrit „Ég vil vera bestur í öllu“ Dregur sig í hlé: „Þessi aumingja kona er að deyja beint fyrir framan okkur“ Opnar sig um þunglyndi og depurð Gummi Google selur glæsihús á Grímshaga Fyrsta platan í tuttugu ár Stjörnulífið: Heiðdís Rós komin heim Myndaveisla: Stjörnufans fyrir norðan á Einni með öllu „Ég er svolítið svífandi á bleiku skýi“ Sló pabba út með að kasta sér yfir línuna Vill skapa staðinn sem sonur hennar þurfti en fann aldrei Innipúki er ekki það sama og fýlupúki Sjá meira