Stórasta Árborg í heimi? Guðný Björk Pálmadóttir skrifar 29. apríl 2026 07:01 Árborg er það sveitarfélag sem hefur vaxið hvað hraðast á undanförnum árum og íbúum fjölgað langt umfram áætlanir. Sú þróun sýnir að Árborg er eftirsóttur staður til búsetu, enda hvergi betra að vera. En örum vexti fylgja líka vaxtaverkir. Það er erfitt að vanda til verka þegar maður er stöðugt skrefi á eftir og þarf sífellt að bregðast við í stað þess að móta næstu skref. Nú er kominn tími til að við hættum að elta vöxtinn og byrjum að stýra ferðinni. Átt þú sæti við borðið? Skipulag og innviðauppbygging eru ekki bara formlegheit á blaði. Þetta eru mál sem hafa áhrif á daglegt líf fólks, lífsgæði og samfélagsanda áratugi fram í tímann. Þess vegna verðum við að spyrja okkur: hver á að hafa áhrif á þessar ákvarðanir og hvenær á samtalið að eiga sér stað? Að mínu mati kemur almenningur of seint inn í ferlið, eftir að meginstefnan hefur þegar verið ákveðin. Þá snýst samráð fyrst og fremst um að gera athugasemdir við tilbúnar tillögur í stað þess að taka þátt í mótun þeirra. Aukið gagnsæi og samráð við íbúa getur breytt þessari aðferð og gefið fólkinu sem raunverulega býr á svæðinu alvöru rödd við borðið. Hefur þú, kæri íbúi, skoðun á málinu? Íbúar Árborgar búa yfir gríðarlegri þekkingu á sínu nærumhverfi. Þeir vita og þekkja á eigin skinni: hvar þjónustu vantar, hvar börn og ungmenni vantar bætt svæði til útivistar og leikja, hvar álag er orðið of mikið á samgöngur og innviði, og hvar tækifæri til umbæta eru í þeirra nærumhverfi. Þetta er þekking sem horft er fram hjá þegar ákvarðanir eru teknar. Í dag eru þessar ákvarðanir einhliða og ekki í samráði og samtali við þá sem ætla að nota svæðið. Aukið íbúalýðræði í skipulagsmálum er skynsöm lausn. Þetta snýst ekki um að allir geti verið sammála, heldur um að ákvarðanir séu teknar með opnum hætti og á upplýstum grunni. Gagnsætt ferli býr til dýpri skilning og meiri sátt um niðurstöður, jafnvel þegar um erfiðar ákvarðanir er um að ræða. Valkostagreining og kosning Í stórum málum sem snerta framtíð samfélagsins ætti íbúum að gefast raunverulegt tækifæri til að taka þátt í vali og ákvörðunum. Viðreisn mun beita sér fyrir því að í stórum málum verði gerð valkostagreining sem hægt sé að bera undir íbúa með kosningu. Þetta eru mál eins og uppbygging íþróttasvæða, útivistarsvæða, staðsetning næsta skóla og annað sem hefur raunveruleg áhrif á líf fólks. Þetta eru ákvarðanir sem fólkið sjálft á að geta sagt sína skoðun á, en ekki ákvörðun sem liggur á herðum örfárra aðila. Stærð Árborgar mælist ekki aðeins í íbúafjölda „Stórasta Árborg í heimi“ snýst ekki um að vera stærst á kortinu, heldur um að vera öflugt samfélag með sterkum innviðum og skýra framtíðarsýn. Það krefst þess að við tökum skipulag og ákvarðanatöku alvarlega og treystum íbúum til að vera virkir þátttakendur í mótun bæjarins. Nú er tíminn til að stíga skrefið frá því að elta vöxtinn yfir í að stýra honum. Og það gerum við best saman. Höfundur skipar annað sæti á lista Viðreisnar í Árborg. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Árborg Viðreisn Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Halldór 20.06.2026 Halldór Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson Skoðun Skoðun Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Sjá meira
Árborg er það sveitarfélag sem hefur vaxið hvað hraðast á undanförnum árum og íbúum fjölgað langt umfram áætlanir. Sú þróun sýnir að Árborg er eftirsóttur staður til búsetu, enda hvergi betra að vera. En örum vexti fylgja líka vaxtaverkir. Það er erfitt að vanda til verka þegar maður er stöðugt skrefi á eftir og þarf sífellt að bregðast við í stað þess að móta næstu skref. Nú er kominn tími til að við hættum að elta vöxtinn og byrjum að stýra ferðinni. Átt þú sæti við borðið? Skipulag og innviðauppbygging eru ekki bara formlegheit á blaði. Þetta eru mál sem hafa áhrif á daglegt líf fólks, lífsgæði og samfélagsanda áratugi fram í tímann. Þess vegna verðum við að spyrja okkur: hver á að hafa áhrif á þessar ákvarðanir og hvenær á samtalið að eiga sér stað? Að mínu mati kemur almenningur of seint inn í ferlið, eftir að meginstefnan hefur þegar verið ákveðin. Þá snýst samráð fyrst og fremst um að gera athugasemdir við tilbúnar tillögur í stað þess að taka þátt í mótun þeirra. Aukið gagnsæi og samráð við íbúa getur breytt þessari aðferð og gefið fólkinu sem raunverulega býr á svæðinu alvöru rödd við borðið. Hefur þú, kæri íbúi, skoðun á málinu? Íbúar Árborgar búa yfir gríðarlegri þekkingu á sínu nærumhverfi. Þeir vita og þekkja á eigin skinni: hvar þjónustu vantar, hvar börn og ungmenni vantar bætt svæði til útivistar og leikja, hvar álag er orðið of mikið á samgöngur og innviði, og hvar tækifæri til umbæta eru í þeirra nærumhverfi. Þetta er þekking sem horft er fram hjá þegar ákvarðanir eru teknar. Í dag eru þessar ákvarðanir einhliða og ekki í samráði og samtali við þá sem ætla að nota svæðið. Aukið íbúalýðræði í skipulagsmálum er skynsöm lausn. Þetta snýst ekki um að allir geti verið sammála, heldur um að ákvarðanir séu teknar með opnum hætti og á upplýstum grunni. Gagnsætt ferli býr til dýpri skilning og meiri sátt um niðurstöður, jafnvel þegar um erfiðar ákvarðanir er um að ræða. Valkostagreining og kosning Í stórum málum sem snerta framtíð samfélagsins ætti íbúum að gefast raunverulegt tækifæri til að taka þátt í vali og ákvörðunum. Viðreisn mun beita sér fyrir því að í stórum málum verði gerð valkostagreining sem hægt sé að bera undir íbúa með kosningu. Þetta eru mál eins og uppbygging íþróttasvæða, útivistarsvæða, staðsetning næsta skóla og annað sem hefur raunveruleg áhrif á líf fólks. Þetta eru ákvarðanir sem fólkið sjálft á að geta sagt sína skoðun á, en ekki ákvörðun sem liggur á herðum örfárra aðila. Stærð Árborgar mælist ekki aðeins í íbúafjölda „Stórasta Árborg í heimi“ snýst ekki um að vera stærst á kortinu, heldur um að vera öflugt samfélag með sterkum innviðum og skýra framtíðarsýn. Það krefst þess að við tökum skipulag og ákvarðanatöku alvarlega og treystum íbúum til að vera virkir þátttakendur í mótun bæjarins. Nú er tíminn til að stíga skrefið frá því að elta vöxtinn yfir í að stýra honum. Og það gerum við best saman. Höfundur skipar annað sæti á lista Viðreisnar í Árborg.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar