Sættum okkur ekki við atvinnuleysi Illugi Gunnarsson og Ragnhildur Björt Björnsdóttir skrifa 25. júlí 2026 07:00 Umræður um kosti og galla inngöngu í Evrópusambandið hafa að miklu leyti snúist um væntan ávinning fyrir almenning sem stundum virðist þó ekki endilega byggja á staðreyndum. Ljóst er að til þess að Ísland geti uppfyllt skilyrði evrusamstarfsins og komist til fyrirheitna landsins, landsins þar sem vextir eru lágir, verðbólga er lág og sól skín í heiði, þarf að gera breytingar. Eins og hvergilönd eru yfirleitt er langt þangað. En það er fleira við þessa umræðu að athuga. Það hefur furðu lítið farið fyrir umræðu um að það þurfi að auka sveigjanleika á vinnumarkaði og að við þurfum einfaldlega að sætta okkur við hærra atvinnuleysi. Það er nefnilega ekkert óskýrt hvaða breytingar valdastéttirnar vilja gera til þess að við getum uppfyllt skilyrði fyrir upptöku evru. Þessar breytingar eru skýrar og fjalla um það að það þarf meðal annars að fá verkalýðshreyfinguna til þess að láta af launakröfum sínum í þágu heildarinnar. Þess vegna er hamast á þeim verkalýðsleiðtogum sem hafa talað skýrt gegn aðild að Evrópusambandinu og reynt að gera þá tortryggilega. En ef við eigum að uppfylla skilyrði fyrir upptöku evru þá þarf að fara að leiðbeiningum auðvaldsins og fara fram með „hófsamar launakröfur“. Með því móti verði komist hjá því að fara í höfrungahlaup og launaskrið og svo framvegis. Niðurstaðan verði góð fyrir alla. Minna fer fyrir umræðu um það af hverju þetta er andfélagsleg hugmynd og svokallaðir jafnaðarmenn skulda útskýringar á því fyrirkomulagi sem þeir hyggjast leiða yfir íslenskt launafólk. Við viljum ekki að stéttskipting sé fest í sessi. Við viljum að verka- og láglaunafólk haldi valdastéttum og peningastéttum við efnið. Það er ekki tilviljun að á Íslandi, þar sem verkalýðsfélög ráða miklu um launasetningu, sé svona mikill jöfnuður. Víðast hvar í Evrópu er hann minni en hér á landi. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða sveigjanleiki í þágu þeirra sem hafa störfin eða í þágu efri millistéttar í þægilegri innivinnu. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða á kostnað ungs fólks sem er að stíga sín fyrstu skref á vinnumarkaði eða á kostnað láglaunafólks sem oft er í viðkvæmri stöðu á vinnumarkaði. Þá viljum við frekar hafa íslenskan sveigjanleika og öflug verkalýðsfélög sem hafa völd og áhrif. Við viljum frekar að þessar ákvarðanir séu teknar á Íslandi en Brussel. Höfundar eru í stjórn Ungra vinstri grænna og stjórnarmeðlimir í félaginu Ung gegn ESB-aðild. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Kristrún: Rektu Daða Má fjármálaráðherra Einar Steingrímsson Skoðun Viðskiptaráð stimplar sig út Andri Snær Magnason Skoðun Götu hvað? Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Hver gætir að réttindum þeirra sem gæta barnanna okkar? Jenný Þórunn Stefánsdóttir,Kári Sigurðsson Skoðun Ert þú gervigreindarsóði? Marín Jónsdóttir Skoðun Vegna eða „vegna“ ferðamanna Ragnar Lúðvík Jónsson Skoðun Afmælisdagur á ekki að tefja skólagöngu Hrönn Stefánsdóttir Skoðun Fimm mýtur um vændi Drífa Snædal Skoðun Hvað kostar að gera vinnustað mannlegri? Ragnhildur Bjarkadóttir Skoðun Forsætisráðherra endurskrifar söguna og snýr staðreyndum á hvolf Pétur Óskarsson Skoðun Skoðun Skoðun Icelandair – Tíminn til að bregðast við er núna Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Ég er hugsi – hvar er farsæld barnanna? Herdís Þórsteinsdóttir skrifar Skoðun Hver gætir að réttindum þeirra sem gæta barnanna okkar? Jenný Þórunn Stefánsdóttir,Kári Sigurðsson skrifar Skoðun Viðskiptaráð stimplar sig út Andri Snær Magnason skrifar Skoðun Kristrún: Rektu Daða Má fjármálaráðherra Einar Steingrímsson skrifar Skoðun Götu hvað? Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Afmælisdagur á ekki að tefja skólagöngu Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun Fimm mýtur um vændi Drífa Snædal skrifar Skoðun Hvað kostar að gera vinnustað mannlegri? Ragnhildur Bjarkadóttir skrifar Skoðun Líknarslæving, dánaraðstoð og rétturinn til að velja Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Vegna eða „vegna“ ferðamanna Ragnar Lúðvík Jónsson skrifar Skoðun Gervigreind, til góðs? Ketill Berg Magnússon skrifar Skoðun Ert þú gervigreindarsóði? Marín Jónsdóttir skrifar Skoðun Smjörklípa Þorgerðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Þegar undantekningarnar verða að stefnu Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Foreldraupplifun Sólný Pálsdóttir skrifar Skoðun Til varnar tímanum Eva Harðardóttir,Katrín Ólína Pétursdóttir skrifar Skoðun Forsætisráðherra endurskrifar söguna og snýr staðreyndum á hvolf Pétur Óskarsson skrifar Skoðun Það á að vera gott að eldast á Íslandi Ólafur Þór Gunnarsson,Regína Ásvaldsdóttir skrifar Skoðun Hver reiknar raunverulegan kostnað hagræðingar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Einkunnakvarði er ekki námsmat! Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Áframhaldandi skilningsleysi nýliða Kristín Helga Schiöth skrifar Skoðun Gervigreindin getur séð allt. En hver getur séð það sem hún sér? Júlíus Einar Júlíusson skrifar Skoðun Er að eignast barn samfélagsleg busun? Stefnir Húni Kristjánsson skrifar Skoðun Jöfn laun eiga ekki að ráðast af tilviljun Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Bannað að plata Ágúst Elvar Bjarnason skrifar Skoðun Kvennaknattspyrnan á Íslandi – á meðan Evrópa sækir fram stöndum við í stað Ólafur Thorarensen skrifar Skoðun Látum Loftbrúna vera Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Öryggi í umferð framtíðarinnar Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun „Við“ skiptaráð Dofri Hermannsson skrifar Sjá meira
Umræður um kosti og galla inngöngu í Evrópusambandið hafa að miklu leyti snúist um væntan ávinning fyrir almenning sem stundum virðist þó ekki endilega byggja á staðreyndum. Ljóst er að til þess að Ísland geti uppfyllt skilyrði evrusamstarfsins og komist til fyrirheitna landsins, landsins þar sem vextir eru lágir, verðbólga er lág og sól skín í heiði, þarf að gera breytingar. Eins og hvergilönd eru yfirleitt er langt þangað. En það er fleira við þessa umræðu að athuga. Það hefur furðu lítið farið fyrir umræðu um að það þurfi að auka sveigjanleika á vinnumarkaði og að við þurfum einfaldlega að sætta okkur við hærra atvinnuleysi. Það er nefnilega ekkert óskýrt hvaða breytingar valdastéttirnar vilja gera til þess að við getum uppfyllt skilyrði fyrir upptöku evru. Þessar breytingar eru skýrar og fjalla um það að það þarf meðal annars að fá verkalýðshreyfinguna til þess að láta af launakröfum sínum í þágu heildarinnar. Þess vegna er hamast á þeim verkalýðsleiðtogum sem hafa talað skýrt gegn aðild að Evrópusambandinu og reynt að gera þá tortryggilega. En ef við eigum að uppfylla skilyrði fyrir upptöku evru þá þarf að fara að leiðbeiningum auðvaldsins og fara fram með „hófsamar launakröfur“. Með því móti verði komist hjá því að fara í höfrungahlaup og launaskrið og svo framvegis. Niðurstaðan verði góð fyrir alla. Minna fer fyrir umræðu um það af hverju þetta er andfélagsleg hugmynd og svokallaðir jafnaðarmenn skulda útskýringar á því fyrirkomulagi sem þeir hyggjast leiða yfir íslenskt launafólk. Við viljum ekki að stéttskipting sé fest í sessi. Við viljum að verka- og láglaunafólk haldi valdastéttum og peningastéttum við efnið. Það er ekki tilviljun að á Íslandi, þar sem verkalýðsfélög ráða miklu um launasetningu, sé svona mikill jöfnuður. Víðast hvar í Evrópu er hann minni en hér á landi. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða sveigjanleiki í þágu þeirra sem hafa störfin eða í þágu efri millistéttar í þægilegri innivinnu. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða á kostnað ungs fólks sem er að stíga sín fyrstu skref á vinnumarkaði eða á kostnað láglaunafólks sem oft er í viðkvæmri stöðu á vinnumarkaði. Þá viljum við frekar hafa íslenskan sveigjanleika og öflug verkalýðsfélög sem hafa völd og áhrif. Við viljum frekar að þessar ákvarðanir séu teknar á Íslandi en Brussel. Höfundar eru í stjórn Ungra vinstri grænna og stjórnarmeðlimir í félaginu Ung gegn ESB-aðild.
Hver gætir að réttindum þeirra sem gæta barnanna okkar? Jenný Þórunn Stefánsdóttir,Kári Sigurðsson Skoðun
Skoðun Hver gætir að réttindum þeirra sem gæta barnanna okkar? Jenný Þórunn Stefánsdóttir,Kári Sigurðsson skrifar
Skoðun Gervigreindin getur séð allt. En hver getur séð það sem hún sér? Júlíus Einar Júlíusson skrifar
Skoðun Kvennaknattspyrnan á Íslandi – á meðan Evrópa sækir fram stöndum við í stað Ólafur Thorarensen skrifar
Hver gætir að réttindum þeirra sem gæta barnanna okkar? Jenný Þórunn Stefánsdóttir,Kári Sigurðsson Skoðun