Óviss um ESB? Segðu nei Jón Ívar Einarsson skrifar 25. ágúst 2026 21:03 Þann 29. ágúst göngum við að kjörborðinu og svörum því hvort Ísland eigi að hefja á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið. Sumir eru búnir að gera upp hug sinn og þessi grein er ekki fyrir þá. Ef þú ert hins vegar óviss, lestu áfram. Skoðanakannanir benda til þess að úrslitin geti orðið tæp og mögulega verður niðurstaðan 50,5% með og 49,5% á móti. Naumt já og naumt nei eru þó ekki spegilmyndir hvort annars. Afleiðingar þeirra eru gjörólíkar, því aðeins önnur niðurstaðan verður að langvinnu og kostnaðarsömu þjóðfélagslegu átakamáli. Naumt nei þýðir að við getum haldið áfram að einbeita okkur að þeim málum sem gera samfélag okkar enn betra. Vissulega myndi þeim sem vilja halda áfram viðræðum finnast þeir hlunnfarnir af naumum ósigri. En kraumandi óánægja er mun vægara stig sundrungar en umdeilt samningaferli. Naumt já hleypir af stað margra ára aðildarferli þar sem hvert skref getur orðið nýr vígvöllur: samningskaflarnir, hugsanlegar málamiðlanir um sjávarútveg, landbúnað og fjárframlög ásamt breytingum á stjórnarskrá, landslögum og stofnunum. Að mörgum árum liðnum tæki við önnur þjóðaratkvæðagreiðsla um sjálfan aðildarsamninginn með tilheyrandi deilum og klofningi. Ekki er ólíklegt að á tímabilinu taki við önnur ríkisstjórn sem e.t.v. hefur ekki áhuga á að halda ferlinu áfram. Að segja já, bara til að kíkja í pakkann, hljómar sakleysislega, en aðildarviðræður taka tíma og kalla á mikla vinnu ráðherra, embættismanna og sérfræðinga — fólks sem við þurfum á að halda til að leysa brýn verkefni heima fyrir. Þær kosta mikið fé og pólitíska orku, sem er takmörkuð auðlind. Þetta þekkjum við frá fyrri aðildarviðræðum, þegar sjálft ferlið dró til sín orku og athygli stjórnvalda á viðkvæmum tíma. Stórar ákvarðanir um fullveldi og framtíð þjóðarinnar eiga að hvíla á breiðri og traustri samstöðu. Sú breiða og trausta samstaða er ekki fyrir hendi í dag. Aðildarviðræður binda okkur í margra ára átök sem erfitt verður að vinda ofan af. Nei í dag er ekki nei að eilífu. Ef sannfæringin er ekki fyrir hendi er því öruggara og ábyrgara að doka við. Segðu nei þann 29. ágúst — og gefðu okkur svigrúm til að einbeita okkur að þeim verkefnum sem brýnast er að leysa hér heima. Höfundur er læknir. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Ert þú gervigreindarsóði? Marín Jónsdóttir Skoðun Forsætisráðherra endurskrifar söguna og snýr staðreyndum á hvolf Pétur Óskarsson Skoðun Kvennaknattspyrnan á Íslandi – á meðan Evrópa sækir fram stöndum við í stað Ólafur Thorarensen Skoðun Gervigreind, til góðs?Gervigreind, til góðs? Ketill Berg Magnússon Skoðun „Við“ skiptaráð Dofri Hermannsson Skoðun Foreldraupplifun Sólný Pálsdóttir Skoðun Vegna eða „vegna“ ferðamanna Ragnar Lúðvík Jónsson Skoðun Að eldast er að lifa Halldór S. Guðmundsson,Sirrý Sif Sigurlaugardóttir Skoðun Bláskógaskatturinn hefur áhrif víða Sveinn Ægir Birgisson Skoðun Bannað að plata Ágúst Elvar Bjarnason Skoðun Skoðun Skoðun Afmælisdagur á ekki að tefja skólagöngu Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun Fimm mýtur um vændi Drífa Snædal skrifar Skoðun Hvað kostar að gera vinnustað mannlegri? Ragnhildur Bjarkadóttir skrifar Skoðun Líknarslæving, dánaraðstoð og rétturinn til að velja Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Vegna eða „vegna“ ferðamanna Ragnar Lúðvík Jónsson skrifar Skoðun Gervigreind, til góðs?Gervigreind, til góðs? Ketill Berg Magnússon skrifar Skoðun Ert þú gervigreindarsóði? Marín Jónsdóttir skrifar Skoðun Smjörklípa Þorgerðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Þegar undantekningarnar verða að stefnu Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Foreldraupplifun Sólný Pálsdóttir skrifar Skoðun Til varnar tímanum Eva Harðardóttir,Katrín Ólína Pétursdóttir skrifar Skoðun Forsætisráðherra endurskrifar söguna og snýr staðreyndum á hvolf Pétur Óskarsson skrifar Skoðun Það á að vera gott að eldast á Íslandi Ólafur Þór Gunnarsson,Regína Ásvaldsdóttir skrifar Skoðun Hver reiknar raunverulegan kostnað hagræðingar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Einkunnakvarði er ekki námsmat! Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Áframhaldandi skilningsleysi nýliða Kristín Helga Schiöth skrifar Skoðun Gervigreindin getur séð allt. En hver getur séð það sem hún sér? Júlíus Einar Júlíusson skrifar Skoðun Er að eignast barn samfélagsleg busun? Stefnir Húni Kristjánsson skrifar Skoðun Jöfn laun eiga ekki að ráðast af tilviljun Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Bannað að plata Ágúst Elvar Bjarnason skrifar Skoðun Kvennaknattspyrnan á Íslandi – á meðan Evrópa sækir fram stöndum við í stað Ólafur Thorarensen skrifar Skoðun Látum Loftbrúna vera Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Öryggi í umferð framtíðarinnar Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun „Við“ skiptaráð Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Bláskógaskatturinn hefur áhrif víða Sveinn Ægir Birgisson skrifar Skoðun Skrýtnir útreikningar og fjármálalæsi Ásgeir Daníelsson skrifar Skoðun Er mynstrið þitt nægilega djúpt? Ágúst Mogensen skrifar Skoðun Geimvera lendir á Íslandi Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Tvískinnungur ættjarðarástar Gunnlaugur Stefánsson skrifar Skoðun Íslenska Z-kynslóðin hefur hægt um sig Gunnar Salvarsson skrifar Sjá meira
Þann 29. ágúst göngum við að kjörborðinu og svörum því hvort Ísland eigi að hefja á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið. Sumir eru búnir að gera upp hug sinn og þessi grein er ekki fyrir þá. Ef þú ert hins vegar óviss, lestu áfram. Skoðanakannanir benda til þess að úrslitin geti orðið tæp og mögulega verður niðurstaðan 50,5% með og 49,5% á móti. Naumt já og naumt nei eru þó ekki spegilmyndir hvort annars. Afleiðingar þeirra eru gjörólíkar, því aðeins önnur niðurstaðan verður að langvinnu og kostnaðarsömu þjóðfélagslegu átakamáli. Naumt nei þýðir að við getum haldið áfram að einbeita okkur að þeim málum sem gera samfélag okkar enn betra. Vissulega myndi þeim sem vilja halda áfram viðræðum finnast þeir hlunnfarnir af naumum ósigri. En kraumandi óánægja er mun vægara stig sundrungar en umdeilt samningaferli. Naumt já hleypir af stað margra ára aðildarferli þar sem hvert skref getur orðið nýr vígvöllur: samningskaflarnir, hugsanlegar málamiðlanir um sjávarútveg, landbúnað og fjárframlög ásamt breytingum á stjórnarskrá, landslögum og stofnunum. Að mörgum árum liðnum tæki við önnur þjóðaratkvæðagreiðsla um sjálfan aðildarsamninginn með tilheyrandi deilum og klofningi. Ekki er ólíklegt að á tímabilinu taki við önnur ríkisstjórn sem e.t.v. hefur ekki áhuga á að halda ferlinu áfram. Að segja já, bara til að kíkja í pakkann, hljómar sakleysislega, en aðildarviðræður taka tíma og kalla á mikla vinnu ráðherra, embættismanna og sérfræðinga — fólks sem við þurfum á að halda til að leysa brýn verkefni heima fyrir. Þær kosta mikið fé og pólitíska orku, sem er takmörkuð auðlind. Þetta þekkjum við frá fyrri aðildarviðræðum, þegar sjálft ferlið dró til sín orku og athygli stjórnvalda á viðkvæmum tíma. Stórar ákvarðanir um fullveldi og framtíð þjóðarinnar eiga að hvíla á breiðri og traustri samstöðu. Sú breiða og trausta samstaða er ekki fyrir hendi í dag. Aðildarviðræður binda okkur í margra ára átök sem erfitt verður að vinda ofan af. Nei í dag er ekki nei að eilífu. Ef sannfæringin er ekki fyrir hendi er því öruggara og ábyrgara að doka við. Segðu nei þann 29. ágúst — og gefðu okkur svigrúm til að einbeita okkur að þeim verkefnum sem brýnast er að leysa hér heima. Höfundur er læknir.
Kvennaknattspyrnan á Íslandi – á meðan Evrópa sækir fram stöndum við í stað Ólafur Thorarensen Skoðun
Skoðun Gervigreindin getur séð allt. En hver getur séð það sem hún sér? Júlíus Einar Júlíusson skrifar
Skoðun Kvennaknattspyrnan á Íslandi – á meðan Evrópa sækir fram stöndum við í stað Ólafur Thorarensen skrifar
Kvennaknattspyrnan á Íslandi – á meðan Evrópa sækir fram stöndum við í stað Ólafur Thorarensen Skoðun