Langlífir og hamingjusamir en um leið methafar í lyfjanotkun Berghildur Erla Bernharðsdóttir skrifar 16. janúar 2023 20:00 Margrét Ólafía Tómasdóttir heimilislæknir segir brýnt að skoða hvað valdi því að Íslendingar setja hvert metið á fætur öðru í lyfjanotkun. Á sama tíma sé langlífi og hamingja mikil hér samanborið við önnur lönd. Vísir/Arnar Á meðan Íslendingar eru meðal hamingjusömustu og langlífustu þjóða í heimi setja þeir hvert metið á fætur öðru í lyfjanotkun. Heimilislæknir segir mikilvægt að finna út hvað veldur þessu og meta stöðuna upp á nýtt. Það geti verið skaðlegt að vera mörgum lyfjum í langan tíma. Nýjar alþjóðlega mælingar sýna að Íslendingar eru meðal hamingjusömustu og langlífustu þjóða. Það samrýmist illa þeirri staðreynd að á sama tíma er þjóðin að setja fjölmörg met í lyfjanotkun. „Við toppum nánast öll lönd nánast sama hvaða lönd við skoðum þá erum við að ávísa mun meira af lyfjum en löndin í kringum okkur. Ef maður skoða mismunandi lyfjaflokka þá erum við langt langt á undan hinum Norðurlöndunum með ADHD lyfin og eru þar svona á pari við Bandaríkin. Við erum langt á undan hinum Norðurlandaþjóðunum varðandi notkun sýklalyfja, við notum meira af bakflæðilyfjum, meira af asmalyfjum.“ segir Margrét Ólafía Tómasdóttir sem var með málþing um viðfangsefnið á Læknadögum í dag.. Margrét segir þetta kom á óvart. „Við toppum okkur varðandi hamingju þjóðarinnar, við erum langlíf, heilsan er góð, lýðheilsuþættir eins og reykingar og áfengi eru í mjög góðu standi hér þess vegna kemur á óvart hvað við notum mikið af lyfjum,“ segir hún. Aðspurð hvort lyfjanotkunin gæti verið lykillinn að hamingjunni og langlífinu svarar hún. „Það er eitt af því sem þarf að skoða líka.“ Aðrar skýringar geti verið. „Þetta er skuggahliðin á kappsemi þjóðarinnar. Ég held við þurfum að skoða betur og mögulega endurmeta stöðuna. Meta hvort þetta hafi eitthvað að gera með heilsulæsi, uppbyggingu heilbrigðiskerfisins eða samfélagsbygginguna hjá okkur“ segir hún. Það þurfi að endurmeta þessi mál. „Lyfjanotkun til lengri tíma er skaðleg. Við erum að breyta því hvernig líkaminn hegðar sér. Eftir því sem við erum á fleiri lyfjum þá erum við að valda meiri skaða þannig að þarna koma alls konar þættir inn sem geta haft áhrif á lífskjör og lífslengd,“ segir Margrét að lokum. Lyf Heilsa Heilsugæsla Heilbrigðismál Mannfjöldi Mest lesið Nýbakaðar mæður í felum því þær viti hvernig kerfið virkar Innlent Rannsökuðu ekki nauðgun og báðu sakborning afsökunar Innlent Flugvél fór út af og öllum brautum lokað Innlent Rannsökuðu meint kynferðisbrot á leikskóla Innlent Ungverjar út í kuldann vegna leka til Rússa Erlent LaGuardia lokað vegna áreksturs við slökkviliðsbíl Erlent Drengur skar mann í Strætó Innlent Deila á Bandaríkjaforseta fyrir að dansa á gröf rannsakanda Erlent Breiðholtsbraut lokað vegna umferðaróhapps Veður Leiðindaveður um land allt, gular viðvaranir og óvissustig Veður Fleiri fréttir Hátt í hundrað skjálftar út af Reykjanesi Glæný könnun, óveðrið og sjálfkeyrandi bílar Flugvél fór út af og öllum brautum lokað Fjórðungur Hringvegarins lokaður Drengur skar mann í Strætó Saka stjórnarþingmenn um að vanvirða bændur Skjálftahrina á Reykjaneshrygg Öllu innanlandsflugi aflýst Einn í gæsluvarðhaldi eftir stunguárás í miðborginni Þrjár nýjar rennibrautir á Sauðárkróki í sumar Vegalokanir, snjóflóðahætta og óvissustig Bændurnir í Gunnbjarnarholti hlutu landbúnaðarverðlaunin Eyjagöng sækja í sig veðrið með nýjum hluthöfum Hafi ekki áhrif á leigumarkaðinn til skemmri tíma Minnir á að flest kynferðisbrotin eigi sér stað á heimilinu Vonskuveður enn og aftur um mestallt land Rannsökuðu meint kynferðisbrot á leikskóla Bein útsending: Búnaðarþing Bændasamtaka Íslands Aðalmeðferð hafin í máli Helga Bjarts Átta mánaða skilorð fyrir ofbeldi í nánu sambandi og eignaspjöll Vísað úr landi og bannað að snúa aftur vegna þjófnaðar Rannsökuðu ekki nauðgun og báðu sakborning afsökunar Íbúakosning væri einföld sáttaleið í Skagafirði Nýbakaðar mæður í felum því þær viti hvernig kerfið virkar Hófu frumkvæðisathugun í kjölfar umfjöllunar Kveiks Fækkun aðgerða áfall fyrir marga endósjúklinga Tekist á um kjarasamningana Rannsaka meint brot gegn barni í leikskóla á Álftanesi Hundur fékk tafarlausa þjónustu en krabbameinssjúk kona beið mánuðum saman Hnífstunguárás í miðbænum, endómetríósa og hótanir Trumps Sjá meira
Nýjar alþjóðlega mælingar sýna að Íslendingar eru meðal hamingjusömustu og langlífustu þjóða. Það samrýmist illa þeirri staðreynd að á sama tíma er þjóðin að setja fjölmörg met í lyfjanotkun. „Við toppum nánast öll lönd nánast sama hvaða lönd við skoðum þá erum við að ávísa mun meira af lyfjum en löndin í kringum okkur. Ef maður skoða mismunandi lyfjaflokka þá erum við langt langt á undan hinum Norðurlöndunum með ADHD lyfin og eru þar svona á pari við Bandaríkin. Við erum langt á undan hinum Norðurlandaþjóðunum varðandi notkun sýklalyfja, við notum meira af bakflæðilyfjum, meira af asmalyfjum.“ segir Margrét Ólafía Tómasdóttir sem var með málþing um viðfangsefnið á Læknadögum í dag.. Margrét segir þetta kom á óvart. „Við toppum okkur varðandi hamingju þjóðarinnar, við erum langlíf, heilsan er góð, lýðheilsuþættir eins og reykingar og áfengi eru í mjög góðu standi hér þess vegna kemur á óvart hvað við notum mikið af lyfjum,“ segir hún. Aðspurð hvort lyfjanotkunin gæti verið lykillinn að hamingjunni og langlífinu svarar hún. „Það er eitt af því sem þarf að skoða líka.“ Aðrar skýringar geti verið. „Þetta er skuggahliðin á kappsemi þjóðarinnar. Ég held við þurfum að skoða betur og mögulega endurmeta stöðuna. Meta hvort þetta hafi eitthvað að gera með heilsulæsi, uppbyggingu heilbrigðiskerfisins eða samfélagsbygginguna hjá okkur“ segir hún. Það þurfi að endurmeta þessi mál. „Lyfjanotkun til lengri tíma er skaðleg. Við erum að breyta því hvernig líkaminn hegðar sér. Eftir því sem við erum á fleiri lyfjum þá erum við að valda meiri skaða þannig að þarna koma alls konar þættir inn sem geta haft áhrif á lífskjör og lífslengd,“ segir Margrét að lokum.
Lyf Heilsa Heilsugæsla Heilbrigðismál Mannfjöldi Mest lesið Nýbakaðar mæður í felum því þær viti hvernig kerfið virkar Innlent Rannsökuðu ekki nauðgun og báðu sakborning afsökunar Innlent Flugvél fór út af og öllum brautum lokað Innlent Rannsökuðu meint kynferðisbrot á leikskóla Innlent Ungverjar út í kuldann vegna leka til Rússa Erlent LaGuardia lokað vegna áreksturs við slökkviliðsbíl Erlent Drengur skar mann í Strætó Innlent Deila á Bandaríkjaforseta fyrir að dansa á gröf rannsakanda Erlent Breiðholtsbraut lokað vegna umferðaróhapps Veður Leiðindaveður um land allt, gular viðvaranir og óvissustig Veður Fleiri fréttir Hátt í hundrað skjálftar út af Reykjanesi Glæný könnun, óveðrið og sjálfkeyrandi bílar Flugvél fór út af og öllum brautum lokað Fjórðungur Hringvegarins lokaður Drengur skar mann í Strætó Saka stjórnarþingmenn um að vanvirða bændur Skjálftahrina á Reykjaneshrygg Öllu innanlandsflugi aflýst Einn í gæsluvarðhaldi eftir stunguárás í miðborginni Þrjár nýjar rennibrautir á Sauðárkróki í sumar Vegalokanir, snjóflóðahætta og óvissustig Bændurnir í Gunnbjarnarholti hlutu landbúnaðarverðlaunin Eyjagöng sækja í sig veðrið með nýjum hluthöfum Hafi ekki áhrif á leigumarkaðinn til skemmri tíma Minnir á að flest kynferðisbrotin eigi sér stað á heimilinu Vonskuveður enn og aftur um mestallt land Rannsökuðu meint kynferðisbrot á leikskóla Bein útsending: Búnaðarþing Bændasamtaka Íslands Aðalmeðferð hafin í máli Helga Bjarts Átta mánaða skilorð fyrir ofbeldi í nánu sambandi og eignaspjöll Vísað úr landi og bannað að snúa aftur vegna þjófnaðar Rannsökuðu ekki nauðgun og báðu sakborning afsökunar Íbúakosning væri einföld sáttaleið í Skagafirði Nýbakaðar mæður í felum því þær viti hvernig kerfið virkar Hófu frumkvæðisathugun í kjölfar umfjöllunar Kveiks Fækkun aðgerða áfall fyrir marga endósjúklinga Tekist á um kjarasamningana Rannsaka meint brot gegn barni í leikskóla á Álftanesi Hundur fékk tafarlausa þjónustu en krabbameinssjúk kona beið mánuðum saman Hnífstunguárás í miðbænum, endómetríósa og hótanir Trumps Sjá meira