Okkar ylhýra Hannes Örn Blandon skrifar 24. ágúst 2023 16:00 Ég undirritaður, fyrrum travelissjúprómóter og gæd, hef setið í þungum þönkum um hríð. Sagt er að enska tröllríði íslenskunni þessi misserin. Hafa mætir menn og sérfræðingar látið gamminn geysa og telja að enskan muni ríða íslenskunni að fullu ef ekki verður við spornað. Ég ræddi þetta við nokkra kunningja og okkur kom saman um að þetta væri einfaldlega nútíminn og okkar ylhýra tungumál yrði að fá að þróast og skipast sem nágrannatungumálin. Ekki veit ég hvenær Danir urðu urðu svona þvoglumæltir eða Norðmenn svona mállýskufjölbreyttir, nú eða Svíar svona stuttorðir. En í þvísa tungumáli hafa orð og heiti skroppið saman. Dæmi: Bær í Svíþjóð heitir Båsta, hét áður sennilega Bústaður eða Bátastaður. Bær í Dölum þar heitir Falun en hét áður Faluåen og þar áður Fölaá þ.e. Hvítá. Annar einn bær heitir Fagersta eða Fagristaður. Það má greina þessa þróun í Íslenskunni í talmáli unglinga, sbr. þúst þ.e. þú veist, ettergeðt eða þetta er geðveikt og svo mætti lengi telja. Nú að öðru. Við hjónakornin fórum nýlega til Vestmannaeyja og fengum aldeilis dásamlegt veður og sáum margt athyglivert. Eyjamenn virðast samt lítið fyrir fólk, sem ekki þekkir til, því við fundum ekkert almennilegt kort yfir eyjarnar og virtist okkur ríkja svipað ástand og í Bretlandseyjum forðum þegar breskir snéru merkingum út og suður til þess að Germanir gætu ekki ratað um eyjarnar. Við tjölduðum í Herjólfsdal svona til að anda að okkur þjóðhátíðarloftinu sem við höfum aldrei leyft okkur að njóta áður. Ekki laust við að mig hafi dreymt vín, víf og söng þá nótt. Daginn eftir datt okkur í hug að sækja baðhús eyjamanna heim og taka laugar. Það var heldur ógeðfellt því erlendir túristar voru búnir að hertaka allar laugar og hlupu karlar yfirleitt óbaðaðir (mér skilst á Svönu minni að sama ástand hafi ríkt í kvennaklefa og hvað leyndist í baðfötum er óljóst) ofan í laugar. Ég hef allataf verið sæmilegur syndari og hef sótt margar laugar en sumstaðar bólar hvergi á baðvörðum. Hér bið ég því sundlaugasjeffa að ráða baðverði sem snarast þar sem hvergi eru, í ljósi þess að nú er búið að hækka sundlaugagjöldin. Við dvöldum ekki lengi. Við sigldum í land í renniblíðu eins og Einar Gísla hvítasunnumaður orðaði það einhvern tíma. Svana mín keyrði og ég leit í kringum mig. Skyndilega leið mér eins og ég væri í bíltúr á Englandi því örnefni, hótel og veitingastaðir hétu meira eða minna upp á ensku. Til að mynda eru kottagesar út um allt. Á leiðinni mátti fá street food, Lavapizzu og skoða the caves of Hella, svo dæmi séu tekin. Kæru landsmenn: HVERT STEFNIR.?? Eigum við að lúffa eða Iff jú kent bít ðem djojn ðem? Ég er gamall gæd, eins og áður sagði, og langar að spá í þróun hins ylhýra. Strít fúd, Lavapizza, og keifarnir við Stónslabbið. Ég gædaði túrista um norðurland í den, stoppuðum gjarnan við Godfolið og ókum svo til Moskítóleiksins (hljómar betur en Midgeleik). Þar var áð og fengu menn moskítótrát (trát beygist ágætlega á íslensku) á gæserbrauði. Þá fórum við stundum Góld sörkulinn, skoðuðum Gæsir og Góldfolið. Jafnan var og ekið á Dingvall (er til á Skotlandi og Suðureyjum a.m.k.) örkuðum Commongjána og löbbuðum uppá Lögkliffið. Í námunda má greina að nú er Snorrisjoppan orðin að lambpleisi (pleis beygist ágætlega á íslensku, þ.e. hér er pleis, um pleis, frá pleisi, til pleiss t.d.). Með bestu kveðju úr Sólheimum (Sönnívörldum ) Undirritaður er áhugamaður um þróun tungumála og gammall gæd. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Íslensk tunga Mest lesið Það sem Sjálfstæðisflokknum líður verst með Arnar Þór Ingólfsson Skoðun Þegar framtíðin er seld á útsölu Anna Kristín Jensdóttir Skoðun Viltu borga meira fyrir að leggja bílnum þínum í bílastæðahúsi? Regína Ásvaldsdóttir Skoðun Valdhroki bæjarstjórans í Kópavogi Helga Jónsdóttir Skoðun Til fréttastofu RÚV Þórður Magnússon Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun Nei takk, alls ekki kennari! Simon Cramer Larsen Skoðun Landeyjahöfn - Ný leið Bernharð Stefán Bernharðsson Skoðun Þið eruð kosin til að vinna saman, ekki forðast hvort annað Frosti Heimisson Skoðun Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Sóknin í efri byggðum Kópavogs Leifur Andri Leifsson skrifar Skoðun Taka þarf á gjörbreyttum aðstæðum í leikskólum Inga Þóra Þóroddssdóttir skrifar Skoðun Skiptir máli hvað við kjósum í sveitarstjórnakosningunum? Sunna G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Saman í félagi, Samfélagi Guðrún Elísa Sævarsdóttir skrifar Skoðun Borgin er ekki að drukkna í einkabílum Þórir Garðarson skrifar Skoðun Börnin, kennararnir og ábyrgðin Jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Þegar endurtekning verður að „sannleika“ Anna Sigrún Jóhönnudóttir skrifar Skoðun 100% endurgreiðsla virðisaukaskatts til almannaheillafélaga í Noregi Tómas Torfason skrifar Skoðun Gerum betur í Mosfellsbæ Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Af hverju Viðreisn? Berglind Robertson Grétarsdóttir skrifar Skoðun Má bjóða þér hærri álögur í Reykjavík? Eva Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Húsnæði á ekki að vera happdrætti fyrir ungt fólk Lilja D. Alfreðsdóttir skrifar Skoðun Þegar framtíðin er seld á útsölu Anna Kristín Jensdóttir skrifar Skoðun Þið eruð kosin til að vinna saman, ekki forðast hvort annað Frosti Heimisson skrifar Skoðun Að fljóta sofandi að feigðarósi? Freyja Rut Emilsdóttir skrifar Skoðun Þegar velferð aldraðra verður fasteignaverkefni Védís Einarsdóttir skrifar Skoðun Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir skrifar Skoðun Banvænt ósamræmi Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Er Vestfjarðavegur (60) í gegnum Dalina afgangsstærð? skrifar Skoðun Hvítt fyrir börn sem biðja um frið Birna Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Farið á bak við þing og þjóð? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Mannréttindaiðnaðurinn Hlédís Maren Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Nei takk, alls ekki kennari! Simon Cramer Larsen skrifar Skoðun Það sem Sjálfstæðisflokknum líður verst með Arnar Þór Ingólfsson skrifar Skoðun Þegar hagnaður einstaklinga vegur þyngra en heilsa þjóðar Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Ösp Árnadóttir,Kjartan Hreinn Njálsson skrifar Skoðun Landeyjahöfn - Ný leið Bernharð Stefán Bernharðsson skrifar Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir skrifar Skoðun Setjum aukinn kraft í óhagnaðardrifna húsnæðisuppbyggingu í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Hafnarfjörður er heimili okkar allra Jóhanna Erla Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir skrifar Sjá meira
Ég undirritaður, fyrrum travelissjúprómóter og gæd, hef setið í þungum þönkum um hríð. Sagt er að enska tröllríði íslenskunni þessi misserin. Hafa mætir menn og sérfræðingar látið gamminn geysa og telja að enskan muni ríða íslenskunni að fullu ef ekki verður við spornað. Ég ræddi þetta við nokkra kunningja og okkur kom saman um að þetta væri einfaldlega nútíminn og okkar ylhýra tungumál yrði að fá að þróast og skipast sem nágrannatungumálin. Ekki veit ég hvenær Danir urðu urðu svona þvoglumæltir eða Norðmenn svona mállýskufjölbreyttir, nú eða Svíar svona stuttorðir. En í þvísa tungumáli hafa orð og heiti skroppið saman. Dæmi: Bær í Svíþjóð heitir Båsta, hét áður sennilega Bústaður eða Bátastaður. Bær í Dölum þar heitir Falun en hét áður Faluåen og þar áður Fölaá þ.e. Hvítá. Annar einn bær heitir Fagersta eða Fagristaður. Það má greina þessa þróun í Íslenskunni í talmáli unglinga, sbr. þúst þ.e. þú veist, ettergeðt eða þetta er geðveikt og svo mætti lengi telja. Nú að öðru. Við hjónakornin fórum nýlega til Vestmannaeyja og fengum aldeilis dásamlegt veður og sáum margt athyglivert. Eyjamenn virðast samt lítið fyrir fólk, sem ekki þekkir til, því við fundum ekkert almennilegt kort yfir eyjarnar og virtist okkur ríkja svipað ástand og í Bretlandseyjum forðum þegar breskir snéru merkingum út og suður til þess að Germanir gætu ekki ratað um eyjarnar. Við tjölduðum í Herjólfsdal svona til að anda að okkur þjóðhátíðarloftinu sem við höfum aldrei leyft okkur að njóta áður. Ekki laust við að mig hafi dreymt vín, víf og söng þá nótt. Daginn eftir datt okkur í hug að sækja baðhús eyjamanna heim og taka laugar. Það var heldur ógeðfellt því erlendir túristar voru búnir að hertaka allar laugar og hlupu karlar yfirleitt óbaðaðir (mér skilst á Svönu minni að sama ástand hafi ríkt í kvennaklefa og hvað leyndist í baðfötum er óljóst) ofan í laugar. Ég hef allataf verið sæmilegur syndari og hef sótt margar laugar en sumstaðar bólar hvergi á baðvörðum. Hér bið ég því sundlaugasjeffa að ráða baðverði sem snarast þar sem hvergi eru, í ljósi þess að nú er búið að hækka sundlaugagjöldin. Við dvöldum ekki lengi. Við sigldum í land í renniblíðu eins og Einar Gísla hvítasunnumaður orðaði það einhvern tíma. Svana mín keyrði og ég leit í kringum mig. Skyndilega leið mér eins og ég væri í bíltúr á Englandi því örnefni, hótel og veitingastaðir hétu meira eða minna upp á ensku. Til að mynda eru kottagesar út um allt. Á leiðinni mátti fá street food, Lavapizzu og skoða the caves of Hella, svo dæmi séu tekin. Kæru landsmenn: HVERT STEFNIR.?? Eigum við að lúffa eða Iff jú kent bít ðem djojn ðem? Ég er gamall gæd, eins og áður sagði, og langar að spá í þróun hins ylhýra. Strít fúd, Lavapizza, og keifarnir við Stónslabbið. Ég gædaði túrista um norðurland í den, stoppuðum gjarnan við Godfolið og ókum svo til Moskítóleiksins (hljómar betur en Midgeleik). Þar var áð og fengu menn moskítótrát (trát beygist ágætlega á íslensku) á gæserbrauði. Þá fórum við stundum Góld sörkulinn, skoðuðum Gæsir og Góldfolið. Jafnan var og ekið á Dingvall (er til á Skotlandi og Suðureyjum a.m.k.) örkuðum Commongjána og löbbuðum uppá Lögkliffið. Í námunda má greina að nú er Snorrisjoppan orðin að lambpleisi (pleis beygist ágætlega á íslensku, þ.e. hér er pleis, um pleis, frá pleisi, til pleiss t.d.). Með bestu kveðju úr Sólheimum (Sönnívörldum ) Undirritaður er áhugamaður um þróun tungumála og gammall gæd.
Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun
Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir Skoðun
Skoðun 100% endurgreiðsla virðisaukaskatts til almannaheillafélaga í Noregi Tómas Torfason skrifar
Skoðun Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir skrifar
Skoðun Þegar hagnaður einstaklinga vegur þyngra en heilsa þjóðar Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Ösp Árnadóttir,Kjartan Hreinn Njálsson skrifar
Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir skrifar
Skoðun Setjum aukinn kraft í óhagnaðardrifna húsnæðisuppbyggingu í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir skrifar
Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun
Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir Skoðun