Heinemann stilli inn­lendum birgjum upp við vegg

Þetta segir Ólafur Stephensen, framkvæmdastjóri Félags atvinnurekenda, í aðsendri grein á Vísi.

Greint var frá því í upphafi árs að Heinemann hefði orðið hlutskarpast í útboðsferli um rekstur fríhafnarverslana á Keflavíkurflugvelli.

Ólafur segir í grein sinni að í útboðsgögnum komi fram að Isavia telji mikilvægt að vöruframboð fríhafnarverslana ýti undir „tilfinningu fyrir staðnum“.

„Á Íslandi sé rík hefð fyrir skapandi framleiðslu og tækifæri til að halda á lofti vönduðum vörum frá framleiðendum um allt land í Fríhöfninni, enda sé hún „búðargluggi“ fyrir þessa framleiðendur. Það sé mikilvægt, jafnt fyrir þarfir íslenzkra og erlendra viðskiptavina, að stilla fram íslenzkum vörum og styrkja „staðartilfinninguna“,“ segir Ólafur og vísar í útboðsgögnin.

Þá segir að Isavia hafi sérstakan áhuga á því hvernig samstarfsaðilar muni vinna með innlendum framleiðendum og birgjum og sýna samfélagslega ábyrgð með því að styðja minni fyrirtæki.

Ólafur segir 30 prósent tekna Fríhafnarinnar árið 2023 hafa verið af íslenskum vörum og Fríhöfnin hafi verið einn mikilvægasti, og oft mikilvægasti, útsölustaður margra minni og meðalstórra framleiðslufyrirtækja á Íslandi.

Heinemann hafi hins vegar lagt fram stífar kröfur um allt að 70 prósent framlegð. Ekki standi til að hækka verð til farþega þannig að framlegðarkrafan þýði að framleiðendur neyðist til að lækka verð sitt um tugi prósenta ef þeir vilja vörur sínar áfram í fríhafnarverslununum.

„Óvíst er að rekstur sumra þessara fyrirtækja þoli slíka verðlækkun. Við þetta bætast kröfur um 90 daga greiðslufrest og að fyrirtækin taki þátt í starfsmannakostnaði, ef þau vilja að starfsfólk Fríhafnarinnar hafi einhverja þekkingu á vörum þeirra,“ segir Ólafur.

Ætti að vekja athygli samkeppnisyfirvalda

Ólafur segir Heinemann komið í markaðsráðandi stöðu á Keflavíkurflugvelli og geri verði þá kröfu að fyrirtækið misnoti ekki þá staðreynd.

„Samkeppnisyfirvöld ættu að hafa augun á því sem fram fer þessa dagana í samskiptum fyrirtækisins og birgja Fríhafnarinnar og grípa inn í ef þörf krefur.

Ólafur segir ljóst að „verulega auknar tekjur“ Isavia af samningnum við Heinemann, sem fagnað var af hálfu forsvarsmanna Isavia, muni að óbreyttu koma úr vösum birgja, þar á meðal lítilla og meðalstórra innlendra framleiðenda.

„Ávinningur þessa hluta íslenzks samfélags virðist ætla að verða neikvæður og enn sem komið er fer mjög lítið fyrir hinni „samfélagslegu ábyrgð“ sem Heinemann er ætlað að sýna gagnvart minni fyrirtækjum. Vonandi endar það ekki þannig að litlu fyrirtækin leggi upp laupana og „staðartilfinningin“ verði eftir því.“