Mennskan er fórnarlamb Menningarstríðsins! - Tilvist fólks er aldrei hugmyndafræði eða skoðun! Arna Magnea Danks skrifar 17. september 2025 07:32 Trans fólk er 0,3% hér á landi samkvæmt heimildum heilbrigðisráðherra og fyrrum landlæknis, Ölmu Möller https://www.visir.is/g/20252775161d/mikillar-vanthekkingar-gaeti-a-thjonustu-vid-trans-born og samt er nánast daglega "skoðana" pistlar og fréttir sem fjalla um tilvist og tilverurétt okkar sem erum trans! Hvernig væri að ræða frekar um lausnir á raunverulegum vandamálum sem steðja að fólki? Vandamálum eins og súrnun hafsins við Íslands strendur og arðrán færra á sameiginlegri eign þjóðarinnar og lágkúrulegum viðbrögðum þeirra við hækkun veiðigjalda með að segja upp fiskverkunarfólki? Húsnæðisvanda lágtekjufólks og af hverju það má ekki byggja upp falleg og aðlaðandi staði á höfuðborgarsvæðinu fyrir fólk sem kýs að búa í hjólhýsum og/eða færanlegum smáhýsum? Auknum launamun kvenna gagnvart körlum? (vantar alveg tölur yfir laun kvára í þessu samhengi). Hvernig væri að auka vægi umræðu um raunverulegar lausnir í umhverfismálum vegna aukins hraða hnatthlýnunar, meðal annars vegna stríðsátaka í Úkraínu, borgarastyrjaldar í Súdan og þjóðarmorðs Ísraelsríkis gagnvart íbúum Gaza? NEI!! Í staðinn lætur fólk draga sig á asnaeyrunum inn í hatursfullar umræður öfgafólks um tilvist minnihlutahóps og hvernig téður hópur sé gífurleg og aðkallandi ógn í samfélaginu. Trans fólk er ekki nein ógn og það sjá öll þau sem vilja horfa á tölfræðilegar staðreyndir og hlusta á það sem vísinda og fræða samfélagið hefur haldið á lofti um trans fólk. Félag aðstandenda trans barna og ungmenna, sem vissulega eru til þó ákveðnir einstaklingar vilja halda öðru fram, hafa á sinni heimasíðu safnað töluvert af handhægum upplýsingum fyrir fólk, sem ég hvet öll til að skoða. https://transvinir.is/rannsoknir/ Þessi afvegaleiðing umræðunnar og þetta tilbúna menningar stríð þar sem agnarlítill minnihlutahópur er notaður sem tæki til að færa aftur kvenréttindi um áratugi og mannréttindi annarra minnihlutahópa einnig, er hverjum hugsandi manneskju til minnkunnar og það sem við sjáum deyja er mennskan sjálf sem býr innra með okkur öllum. Mannúð og samkennd verða minningar og innihaldslaus orð í framtíð þar sem hatur fær að dafna undir þeim fölsku flöggum að um sé að ræða "skoðanir" og gagnvirkar umræður um mismunandi "hugmyndafræði"! Trans fólk er fólk eins og annað fólk. Við erum fjölbreytt og allskonar. Greiðum skatta, eigum börn, vini og fjölskyldur. Og eins og öll önnur sem hér búa, þá dreymir okkur að búa við öryggi, ást og virðingu. Við erum þó einnig ólík öðru fólki að því leyti að við erum fólk sem höfum stöðugt þurft að berjast fyrir tilvist okkar og höfum stöðugt þurft að sýna fram á og sanna að við erum það sem við erum og það reynir á. Við erum EKKI "Skoðun" og EKKI "hugmyndafræði"! Okkar öryggi er stöðugt ógnað og það er ekki auðvelt að lifa þannig að taugakerfið er sífellt þanið til hins ítrasta þar sem hugurinn er fastur í ofurárvekni og við erum stöðugt að reyna að passa okkur á því að segja ekkert eða gera ekkert sem gæti orðið vatn á myllu þeirra sem vilja okkur helst útrýma. Við erum fólkið sem alltaf þurfum að vera málefnaleg, kurteis, rökföst, tilbúin að fræða og hafa allar staðreyndir og tengla á vísindagreinar sem sanna mál okkar á hreinu... Þetta er ótrúlega lýjandi og ekkert okkar myndi velja að vera trans ef við værum það ekki! Við erum fædd trans, alveg eins og fólk fæðist örvhent og með mismunandi lit augna. Við erum líka ótrúlega hugrökk og sterk, því við verðum að vera það til þess að lifa af. Við erum hrædd þegar við ferðumst. Við erum hrædd þegar við þurfum að nota almenningssalerni. Við þráum að geta farið í sund og líkamsrækt eins og annað fólk, og mörg okkar gera það, þrátt fyrir óttann. En ekkert af því sem flest fólk myndi telja sjálfsagt er sjálfsagt fyrir okkur. Það er munurinn á því að búa við ákveðinn réttindi og taka þeim sem sjálfsögðum og að tilheyra minnihlutahóp og þurfa að berjast fyrir þeim, stöðugt! Sem betur fer þá er það enn svo að við öll, hvaða kyni sem við tilheyrum, höfum flest öll fundið fyrir samhug og samkennd með öðrum. Við búum yfir tilfinningagreind sem við köllum mennsku sem gefur okkur dýrmæta innsýn og skilning inn í líf hvers annars og er lykilinn að velsæld og hamingju okkar sem samfélags. Samvinna er sprottinn upp úr þessari samkennd og án samvinnu hefði mannkynið dáið út fyrir löngu. Einmitt í ljósi sögunnar og því sem við getum lært af reynslu fyrri kynslóða, er þetta tilbúna menningar stríð svo einstaklega sorglegt, ekki bara fyrir okkur sem berjumst fyrir tilveru okkar á hverjum degi, heldur einnig fyrir mannkynið allt, því án þessarar mennsku erum við sem tegund dauðadæmd. Vöknum því upp og verum vakandi öll sem eitt og skiljum að í öllum stríðum, sama hvaða nafni þau nefnast, þá töpum VIÐ öll! Það er nefnilega ekkert VIÐ og ÞIÐ í slíkum hörmungum sem öll stríð eru, aðeins sársauki og sorg! Höfundur er leikkona, áhættuleikstjóri, kennari og LGBTQIA+ aktivisti Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Málefni trans fólks Hinsegin Arna Magnea Danks Mest lesið Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Halldór 20.06.2026 Halldór Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Skoðun Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Sjá meira
Trans fólk er 0,3% hér á landi samkvæmt heimildum heilbrigðisráðherra og fyrrum landlæknis, Ölmu Möller https://www.visir.is/g/20252775161d/mikillar-vanthekkingar-gaeti-a-thjonustu-vid-trans-born og samt er nánast daglega "skoðana" pistlar og fréttir sem fjalla um tilvist og tilverurétt okkar sem erum trans! Hvernig væri að ræða frekar um lausnir á raunverulegum vandamálum sem steðja að fólki? Vandamálum eins og súrnun hafsins við Íslands strendur og arðrán færra á sameiginlegri eign þjóðarinnar og lágkúrulegum viðbrögðum þeirra við hækkun veiðigjalda með að segja upp fiskverkunarfólki? Húsnæðisvanda lágtekjufólks og af hverju það má ekki byggja upp falleg og aðlaðandi staði á höfuðborgarsvæðinu fyrir fólk sem kýs að búa í hjólhýsum og/eða færanlegum smáhýsum? Auknum launamun kvenna gagnvart körlum? (vantar alveg tölur yfir laun kvára í þessu samhengi). Hvernig væri að auka vægi umræðu um raunverulegar lausnir í umhverfismálum vegna aukins hraða hnatthlýnunar, meðal annars vegna stríðsátaka í Úkraínu, borgarastyrjaldar í Súdan og þjóðarmorðs Ísraelsríkis gagnvart íbúum Gaza? NEI!! Í staðinn lætur fólk draga sig á asnaeyrunum inn í hatursfullar umræður öfgafólks um tilvist minnihlutahóps og hvernig téður hópur sé gífurleg og aðkallandi ógn í samfélaginu. Trans fólk er ekki nein ógn og það sjá öll þau sem vilja horfa á tölfræðilegar staðreyndir og hlusta á það sem vísinda og fræða samfélagið hefur haldið á lofti um trans fólk. Félag aðstandenda trans barna og ungmenna, sem vissulega eru til þó ákveðnir einstaklingar vilja halda öðru fram, hafa á sinni heimasíðu safnað töluvert af handhægum upplýsingum fyrir fólk, sem ég hvet öll til að skoða. https://transvinir.is/rannsoknir/ Þessi afvegaleiðing umræðunnar og þetta tilbúna menningar stríð þar sem agnarlítill minnihlutahópur er notaður sem tæki til að færa aftur kvenréttindi um áratugi og mannréttindi annarra minnihlutahópa einnig, er hverjum hugsandi manneskju til minnkunnar og það sem við sjáum deyja er mennskan sjálf sem býr innra með okkur öllum. Mannúð og samkennd verða minningar og innihaldslaus orð í framtíð þar sem hatur fær að dafna undir þeim fölsku flöggum að um sé að ræða "skoðanir" og gagnvirkar umræður um mismunandi "hugmyndafræði"! Trans fólk er fólk eins og annað fólk. Við erum fjölbreytt og allskonar. Greiðum skatta, eigum börn, vini og fjölskyldur. Og eins og öll önnur sem hér búa, þá dreymir okkur að búa við öryggi, ást og virðingu. Við erum þó einnig ólík öðru fólki að því leyti að við erum fólk sem höfum stöðugt þurft að berjast fyrir tilvist okkar og höfum stöðugt þurft að sýna fram á og sanna að við erum það sem við erum og það reynir á. Við erum EKKI "Skoðun" og EKKI "hugmyndafræði"! Okkar öryggi er stöðugt ógnað og það er ekki auðvelt að lifa þannig að taugakerfið er sífellt þanið til hins ítrasta þar sem hugurinn er fastur í ofurárvekni og við erum stöðugt að reyna að passa okkur á því að segja ekkert eða gera ekkert sem gæti orðið vatn á myllu þeirra sem vilja okkur helst útrýma. Við erum fólkið sem alltaf þurfum að vera málefnaleg, kurteis, rökföst, tilbúin að fræða og hafa allar staðreyndir og tengla á vísindagreinar sem sanna mál okkar á hreinu... Þetta er ótrúlega lýjandi og ekkert okkar myndi velja að vera trans ef við værum það ekki! Við erum fædd trans, alveg eins og fólk fæðist örvhent og með mismunandi lit augna. Við erum líka ótrúlega hugrökk og sterk, því við verðum að vera það til þess að lifa af. Við erum hrædd þegar við ferðumst. Við erum hrædd þegar við þurfum að nota almenningssalerni. Við þráum að geta farið í sund og líkamsrækt eins og annað fólk, og mörg okkar gera það, þrátt fyrir óttann. En ekkert af því sem flest fólk myndi telja sjálfsagt er sjálfsagt fyrir okkur. Það er munurinn á því að búa við ákveðinn réttindi og taka þeim sem sjálfsögðum og að tilheyra minnihlutahóp og þurfa að berjast fyrir þeim, stöðugt! Sem betur fer þá er það enn svo að við öll, hvaða kyni sem við tilheyrum, höfum flest öll fundið fyrir samhug og samkennd með öðrum. Við búum yfir tilfinningagreind sem við köllum mennsku sem gefur okkur dýrmæta innsýn og skilning inn í líf hvers annars og er lykilinn að velsæld og hamingju okkar sem samfélags. Samvinna er sprottinn upp úr þessari samkennd og án samvinnu hefði mannkynið dáið út fyrir löngu. Einmitt í ljósi sögunnar og því sem við getum lært af reynslu fyrri kynslóða, er þetta tilbúna menningar stríð svo einstaklega sorglegt, ekki bara fyrir okkur sem berjumst fyrir tilveru okkar á hverjum degi, heldur einnig fyrir mannkynið allt, því án þessarar mennsku erum við sem tegund dauðadæmd. Vöknum því upp og verum vakandi öll sem eitt og skiljum að í öllum stríðum, sama hvaða nafni þau nefnast, þá töpum VIÐ öll! Það er nefnilega ekkert VIÐ og ÞIÐ í slíkum hörmungum sem öll stríð eru, aðeins sársauki og sorg! Höfundur er leikkona, áhættuleikstjóri, kennari og LGBTQIA+ aktivisti
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar