Jólagjöfin í ár Jón Pétur Zimsen skrifar 18. desember 2025 13:01 Undirritaður hefur um langa hríð bent á að skólakerfið sé í verulegum ógöngum. Langflestir kennarar vita að margt er að, þrátt fyrir að efsta lag skólakerfisins reyni ítrekað að drepa málinu á dreif, ráðast á sendiboðana eða stingi höfðinu í sandinn á kostnað barna og unglinga. Fyrir stuttu voru þær tölur sem undirritaður hefur ítrekað birt staðfestar af ráðuneytinu. Hvað erum við að bjóða börnunum okkar upp á hvað grunninn í öllu námi varðar, lesskilning: Fjörutíu prósent nemenda er ekki með grunnfærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám. Þrjú prósent nemenda er með afburðafærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám, mörgum sinnum færri en í nágrannalöndum okkar. Miklu fé er varið í skólana og árangurinn þannig að við ættum að biðja börnin okkar afsökunar á stöðunni. Vitum við hvaða börn standa höllum fæti, svarið er nei. Undirritaður sendi fyrirspurn til ráðuneytisins sem hafði engar upplýsingar um hvar hvaða barn stendur, engar. Foreldrar greiða útsvar en eru ekki með upplýsingar um hvaða árangri börnin þeirra ná eftir 12–13 ár í skólum sveitarfélaganna. Foreldrar vita að heildarstaðan er ekki góð og þurfa svo bara að vona að þeirra barn sé í efri hlutanum (3%) en ekki þeim neðri(40%), sem rænir þau tækifærum. Ég bið foreldra um að hugleiða hvort einhver hafi axlað ábyrgð á stöðunni eða hvort líkur séu á að verið sé að snúa henni við. Sjálfur fullyrði ég að enginn hafi axlað ábyrgð né sé verið að vinna að breytingum. Því miður er stefnan óbreytt og vonast eftir einhvers konar kraftaverki sem ekki verður. Undirritaður hefur lagt til ótal leiðir og lausnir, sem hafa virkað, til að breyta um stefnu í þágu barna og unglinga. Það dapurlega er að engin efnisleg umræða hefur skapast um þær leiðir og lausnir, en þær eru eitur í beinum varðhunda ríkjandi stöðu sem myndu þurfa að horfast í augu við eigin gjörðir. Það eru bara samhljóma raddir foreldra og fjölmiðlar sem geta snúið stöðunni til betri vegar í þágu barna og unglinga. Látum það vera jólagjöfina í ár, til æskunnar, að leggjast öll á eitt og krefjast úrbóta. Börnin okkar eiga það skilið að þau og framtíð þeirra séu sett í forgang, hvílum glansmyndir á samfélagsmiðlum og látum í okkur heyra. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins og fyrrverandi skólastjóri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Jón Pétur Zimsen Skóla- og menntamál Mest lesið Ástæðan fyrir ástandinu hjá SÁÁ Theódór S. Halldórsson Skoðun Halldór 19.09.2026 Halldór Raunveruleiki Wolt-sendla og gigg-hagkerfisins Katrin Þóra Jonsson,Joonas Tuompo Skoðun Hvers vegna er ég ekki kominn lengra? Sigurður Árni Reynisson Skoðun Allt landið eitt kjördæmi Gunnar Salvarsson Skoðun Ferðastofur í gíslingu kjaradeilna: Hver á að borga brúsann? Ásdís Eir Guðmundsdóttir Skoðun Litlar ákvarðanir geta leitt til fleiri heilbrigðra æviára Thor Aspelund Skoðun Ég er kominn heim - eða hvað? María Pétursdóttir,Ingólfur Már Magnússon Skoðun Ég ætla ekki að verða sérfræðingur í salernispappír Haukur Logi Jóhannsson Skoðun Sagan frá hinni hliðinni Sólveig Jancauskiene Skoðun Skoðun Skoðun Þegar „fjölmiðlastyrkir“ eru ekki fyrir alla fjölmiðla Hólmgeir Baldursson skrifar Skoðun Litlar ákvarðanir geta leitt til fleiri heilbrigðra æviára Thor Aspelund skrifar Skoðun Ferðastofur í gíslingu kjaradeilna: Hver á að borga brúsann? Ásdís Eir Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Allt landið eitt kjördæmi Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Ég ætla ekki að verða sérfræðingur í salernispappír Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Ástæðan fyrir ástandinu hjá SÁÁ Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Hvers vegna er ég ekki kominn lengra? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Sagan frá hinni hliðinni Sólveig Jancauskiene skrifar Skoðun Ég er kominn heim - eða hvað? María Pétursdóttir,Ingólfur Már Magnússon skrifar Skoðun Raunveruleiki Wolt-sendla og gigg-hagkerfisins Katrin Þóra Jonsson,Joonas Tuompo skrifar Skoðun Hvað ef internetið lokaði kl.18? Tinna Tómasdóttir skrifar Skoðun Nemandinn fær tíu – en hvað hefur hann lært? Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun Nóttin bjargar ekki deginum – hún afhjúpar hann Grétar Þór Guðjohnsen skrifar Skoðun Excel-væðing mannlífsins Sanna Magdalena Mörtudóttir skrifar Skoðun Af hverju dagaði lagareldisfrumvarpið uppi? Ráðherrann og staðreyndirnar eru ekki alveg sammála Jóhann Helgi Stefánsson skrifar Skoðun Kópavogur er klár – en þið? Ásdís Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Þegar enginn veit Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Hvers konar Ísland viljum við byggja? Albertína Friðbjörg Elíasdóttir skrifar Skoðun Fjölmiðlahelsi Sigurður Örn Hilmarsson skrifar Skoðun Að horfa heim Vera Wonder Sölvadóttir skrifar Skoðun Bættar styrkjareglur í menningarborginni Reykjavík Rúnar Freyr Gíslason skrifar Skoðun EES eftir 29. ágúst 2026 Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun D-vítamín og nýju fötin keisarans Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Eitruð jákvæðni í boði menntakerfisins Andri Þorvarðarson skrifar Skoðun Kröfur eru umhyggja Brynjar Karl Sigurðsson skrifar Skoðun Ákall til stjórnvalda Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun „Er mér óhætt hér?” sjúklingaöryggi fatlaðs fólks Jana Birta Björnsdóttir skrifar Skoðun Viðskiptaráð með rörsýn á leigumarkaðinn Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Sáttamiðlun í sakamálum á Íslandi? Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Á Reykjavík að hafa þingmenn á Alþingi? Jón Bjarnason skrifar Sjá meira
Undirritaður hefur um langa hríð bent á að skólakerfið sé í verulegum ógöngum. Langflestir kennarar vita að margt er að, þrátt fyrir að efsta lag skólakerfisins reyni ítrekað að drepa málinu á dreif, ráðast á sendiboðana eða stingi höfðinu í sandinn á kostnað barna og unglinga. Fyrir stuttu voru þær tölur sem undirritaður hefur ítrekað birt staðfestar af ráðuneytinu. Hvað erum við að bjóða börnunum okkar upp á hvað grunninn í öllu námi varðar, lesskilning: Fjörutíu prósent nemenda er ekki með grunnfærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám. Þrjú prósent nemenda er með afburðafærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám, mörgum sinnum færri en í nágrannalöndum okkar. Miklu fé er varið í skólana og árangurinn þannig að við ættum að biðja börnin okkar afsökunar á stöðunni. Vitum við hvaða börn standa höllum fæti, svarið er nei. Undirritaður sendi fyrirspurn til ráðuneytisins sem hafði engar upplýsingar um hvar hvaða barn stendur, engar. Foreldrar greiða útsvar en eru ekki með upplýsingar um hvaða árangri börnin þeirra ná eftir 12–13 ár í skólum sveitarfélaganna. Foreldrar vita að heildarstaðan er ekki góð og þurfa svo bara að vona að þeirra barn sé í efri hlutanum (3%) en ekki þeim neðri(40%), sem rænir þau tækifærum. Ég bið foreldra um að hugleiða hvort einhver hafi axlað ábyrgð á stöðunni eða hvort líkur séu á að verið sé að snúa henni við. Sjálfur fullyrði ég að enginn hafi axlað ábyrgð né sé verið að vinna að breytingum. Því miður er stefnan óbreytt og vonast eftir einhvers konar kraftaverki sem ekki verður. Undirritaður hefur lagt til ótal leiðir og lausnir, sem hafa virkað, til að breyta um stefnu í þágu barna og unglinga. Það dapurlega er að engin efnisleg umræða hefur skapast um þær leiðir og lausnir, en þær eru eitur í beinum varðhunda ríkjandi stöðu sem myndu þurfa að horfast í augu við eigin gjörðir. Það eru bara samhljóma raddir foreldra og fjölmiðlar sem geta snúið stöðunni til betri vegar í þágu barna og unglinga. Látum það vera jólagjöfina í ár, til æskunnar, að leggjast öll á eitt og krefjast úrbóta. Börnin okkar eiga það skilið að þau og framtíð þeirra séu sett í forgang, hvílum glansmyndir á samfélagsmiðlum og látum í okkur heyra. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins og fyrrverandi skólastjóri.
Skoðun Ferðastofur í gíslingu kjaradeilna: Hver á að borga brúsann? Ásdís Eir Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Af hverju dagaði lagareldisfrumvarpið uppi? Ráðherrann og staðreyndirnar eru ekki alveg sammála Jóhann Helgi Stefánsson skrifar