Skolfið á beinunum? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar 28. febrúar 2026 11:30 Merkileg grein birtist í gær á Vísi eftir Sverri Pál Einarsson, forseta ungliðahreyfingar Viðreisnar, þar sem hann sagði andstæðinga inngöngu í Evrópusambandið skjálfa á beinunum vegna fyrirhugaðs þjóðaratkvæðis um Evrópumálin á sama tíma og hann kaus sjálfur að grípa til þess örþrifaráðs að uppnefna þá og saka um annarlegar hvatir í stað þess að færa efnisleg rök fyrir eigin málstað. Seint verður þannig sagt að greinaskrifin séu til marks um mikla yfirvegun. Við Sverrir hittumst síðasta haust í Spursmálum á mbl.is þar sem við tókumst á um það hvort rétt væri fyrir Ísland að ganga í Evrópusambandið. Vel fór á með okkur, bæði fyrir þáttinn og eftir hann sem og þegar við skiptumst á rökum á meðan á upptökunni stóð. Kom hann mér fyrir sjónir sem yfirvegaður og málefnalegur ungur maður og hafði ég það á orði við hann eftir þáttinn. Tók hann því hrósi vel. Greinin í gær er hins vegar algerlega í mótsögn við þá upplifun, Fyrir það fyrsta kallaði Sverrir þá sem ekki vilja ganga í Evrópusambandið einangrunarsinna. Á sama tíma vill hann loka Ísland inni í áhrifaleysi í gamaldags tollabandalagi, andstöðuna við frjáls milliríkjaviðskipti, sem stefnir að því að verða sambandsríki eins og forystumenn innan sambandsins hafa ítrekað bent á í gegnum tíðina. Kæmi til inngöngu í Evrópusambandið færi vægi landsins við ákvarðanatöku aðallega eftir íbúafjölda þess í samræmi við reglur sambandsins. Sakaði Sverrir pólitíska andstæðinga sína enn fremur um að vera leigupennar án alls rökstuðnings. Fylgir hann þar forskrift flokksformanns síns Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur sem sakaði mig um slíkt síðasta haust á mbl.is eftir að hafa neitað að bregðast efnislega við tilteknum skrifum mínum á Stjórnmálin.is. Ég hef aldrei fengið greitt fyrir umrædd skrif en eins og ágætur vinur minn benti á þýddi það auðvitað ekki að ég hefði rangt fyrir mér jafnvel þó svo væri. Sverrir sagði andstæðinga inngöngu í Evrópusambandið ekki vilja þjóðaratkvæðið vegna þess að þeir vissu að samningur við sambandið yrði góður. Því fer hins vegar fjarri. Til dæmis er alveg ljóst að engar varanlegar undanþágur frá yfirstjórn Evrópusambandsins, til dæmis í sjávarútvegsmálum, yrðu í boði og ekki yrði samið sig frá því að sömu reglur giltu um vægi landsins innan sambandsins og annarra ríkja þess. Það er að miðað væri einkum við íbúafjölda. Hins vegar var rúsínan í pylsuendanum fullyrðing Sverris um að þjóðin myndi samþykkja inngöngusamning kæmi til hans. Eða eins og hann orðaði það: „Þjóðin mun því vilja ganga í Evrópusambandið þegar samningurinn liggur fyrir. Það er staðreynd sem leigupennarnir vilja ekki horfast í augu við.“ Staðreynd já? Væri nú ekki nær að þjóðin einfaldlega fengi að taka sínar ákvarðanir í þessum efnum í stað þess að verið sé að ákveðið fyrir fram hver niðurstaða hennar verður? Með framgöngu sem þessari er vitanlega verið að reyna að vega ómaklega að trúverðugleika fólks vegna þess að málefnalegum rökum er ekki fyrir að fara. Ef þeim væri til að dreifa þyrfti auðvitað ekki að grípa til slíkra óyndisúrræða í örvæntingu sinni. Sem pólitískur andstæðingur Sverris í Evrópumálunum hvet ég hann og skoðanasystkini hans eindregið til þess að skrifa fleiri slíkar greinar. Sem einhver sem kann vel við hann ráðlegg ég honum að gera það ekki Höfundur er sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur (MA í alþjóðasamskiptum með áherzlu á Evrópufræði og öryggis- og varnarmál). Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Hjörtur J. Guðmundsson Mest lesið Það sem Sjálfstæðisflokknum líður verst með Arnar Þór Ingólfsson Skoðun Valdhroki bæjarstjórans í Kópavogi Helga Jónsdóttir Skoðun Til fréttastofu RÚV Þórður Magnússon Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun Nei takk, alls ekki kennari! Simon Cramer Larsen Skoðun Mannréttindaiðnaðurinn Hlédís Maren Guðmundsdóttir Skoðun Landeyjahöfn - Ný leið Bernharð Stefán Bernharðsson Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir Skoðun Farið á bak við þing og þjóð? Erna Bjarnadóttir Skoðun Í framboði til borgarstjórnar með söng innflytjandans í hjarta Tristan Gribbin Skoðun Skoðun Skoðun Þið eruð kosin til að vinna saman, ekki forðast hvort annað Frosti Heimisson skrifar Skoðun Að fljóta sofandi að feigðarósi? Freyja Rut Emilsdóttir skrifar Skoðun Þegar velferð aldraðra verður fasteignaverkefni Védís Einarsdóttir skrifar Skoðun Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir skrifar Skoðun Banvænt ósamræmi Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Farið á bak við þing og þjóð? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Er Vestfjarðavegur (60) í gegnum Dalina afgangsstærð? skrifar Skoðun Hvítt fyrir börn sem biðja um frið Birna Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Farið á bak við þing og þjóð? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Mannréttindaiðnaðurinn Hlédís Maren Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Nei takk, alls ekki kennari! Simon Cramer Larsen skrifar Skoðun Það sem Sjálfstæðisflokknum líður verst með Arnar Þór Ingólfsson skrifar Skoðun Þegar hagnaður einstaklinga vegur þyngra en heilsa þjóðar Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Ösp Árnadóttir,Kjartan Hreinn Njálsson skrifar Skoðun Landeyjahöfn - Ný leið Bernharð Stefán Bernharðsson skrifar Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir skrifar Skoðun Setjum aukinn kraft í óhagnaðardrifna húsnæðisuppbyggingu í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Hafnarfjörður er heimili okkar allra Jóhanna Erla Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir skrifar Skoðun Saman erum við sterkari Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Til fréttastofu RÚV Þórður Magnússon skrifar Skoðun Inngilding er daglegt líf Joanna Marcinkowska skrifar Skoðun Í framboði til borgarstjórnar með söng innflytjandans í hjarta Tristan Gribbin skrifar Skoðun Jöfn tækifæri barna eru ekki sjálfgefin, við þurfum að tryggja þau Unnur Ólöf Tómasdóttir skrifar Skoðun Borg sem er skemmtilegri en skjárinn Kristinn Jón Ólafsson skrifar Skoðun Það er ekki víst að þetta reddist Kristinn Árni L. Hróbjartsson,Hafsteinn Hauksson skrifar Skoðun Sóun á almannafé í stað uppbyggingar Guðbjörg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Kæmu úr okkar eigin vösum Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Stwórzmy społeczeństwo, w którym nikt nie będzie się czuł niewidzialny. Katarzyna Kubiś skrifar Skoðun Fjölskyldubærinn Akranes Katrín Valdís Hjartardottir skrifar Skoðun Tækifæri í stað takmarkana! Bergljót Borg skrifar Sjá meira
Merkileg grein birtist í gær á Vísi eftir Sverri Pál Einarsson, forseta ungliðahreyfingar Viðreisnar, þar sem hann sagði andstæðinga inngöngu í Evrópusambandið skjálfa á beinunum vegna fyrirhugaðs þjóðaratkvæðis um Evrópumálin á sama tíma og hann kaus sjálfur að grípa til þess örþrifaráðs að uppnefna þá og saka um annarlegar hvatir í stað þess að færa efnisleg rök fyrir eigin málstað. Seint verður þannig sagt að greinaskrifin séu til marks um mikla yfirvegun. Við Sverrir hittumst síðasta haust í Spursmálum á mbl.is þar sem við tókumst á um það hvort rétt væri fyrir Ísland að ganga í Evrópusambandið. Vel fór á með okkur, bæði fyrir þáttinn og eftir hann sem og þegar við skiptumst á rökum á meðan á upptökunni stóð. Kom hann mér fyrir sjónir sem yfirvegaður og málefnalegur ungur maður og hafði ég það á orði við hann eftir þáttinn. Tók hann því hrósi vel. Greinin í gær er hins vegar algerlega í mótsögn við þá upplifun, Fyrir það fyrsta kallaði Sverrir þá sem ekki vilja ganga í Evrópusambandið einangrunarsinna. Á sama tíma vill hann loka Ísland inni í áhrifaleysi í gamaldags tollabandalagi, andstöðuna við frjáls milliríkjaviðskipti, sem stefnir að því að verða sambandsríki eins og forystumenn innan sambandsins hafa ítrekað bent á í gegnum tíðina. Kæmi til inngöngu í Evrópusambandið færi vægi landsins við ákvarðanatöku aðallega eftir íbúafjölda þess í samræmi við reglur sambandsins. Sakaði Sverrir pólitíska andstæðinga sína enn fremur um að vera leigupennar án alls rökstuðnings. Fylgir hann þar forskrift flokksformanns síns Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur sem sakaði mig um slíkt síðasta haust á mbl.is eftir að hafa neitað að bregðast efnislega við tilteknum skrifum mínum á Stjórnmálin.is. Ég hef aldrei fengið greitt fyrir umrædd skrif en eins og ágætur vinur minn benti á þýddi það auðvitað ekki að ég hefði rangt fyrir mér jafnvel þó svo væri. Sverrir sagði andstæðinga inngöngu í Evrópusambandið ekki vilja þjóðaratkvæðið vegna þess að þeir vissu að samningur við sambandið yrði góður. Því fer hins vegar fjarri. Til dæmis er alveg ljóst að engar varanlegar undanþágur frá yfirstjórn Evrópusambandsins, til dæmis í sjávarútvegsmálum, yrðu í boði og ekki yrði samið sig frá því að sömu reglur giltu um vægi landsins innan sambandsins og annarra ríkja þess. Það er að miðað væri einkum við íbúafjölda. Hins vegar var rúsínan í pylsuendanum fullyrðing Sverris um að þjóðin myndi samþykkja inngöngusamning kæmi til hans. Eða eins og hann orðaði það: „Þjóðin mun því vilja ganga í Evrópusambandið þegar samningurinn liggur fyrir. Það er staðreynd sem leigupennarnir vilja ekki horfast í augu við.“ Staðreynd já? Væri nú ekki nær að þjóðin einfaldlega fengi að taka sínar ákvarðanir í þessum efnum í stað þess að verið sé að ákveðið fyrir fram hver niðurstaða hennar verður? Með framgöngu sem þessari er vitanlega verið að reyna að vega ómaklega að trúverðugleika fólks vegna þess að málefnalegum rökum er ekki fyrir að fara. Ef þeim væri til að dreifa þyrfti auðvitað ekki að grípa til slíkra óyndisúrræða í örvæntingu sinni. Sem pólitískur andstæðingur Sverris í Evrópumálunum hvet ég hann og skoðanasystkini hans eindregið til þess að skrifa fleiri slíkar greinar. Sem einhver sem kann vel við hann ráðlegg ég honum að gera það ekki Höfundur er sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur (MA í alþjóðasamskiptum með áherzlu á Evrópufræði og öryggis- og varnarmál).
Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun
Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir Skoðun
Skoðun Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir skrifar
Skoðun Þegar hagnaður einstaklinga vegur þyngra en heilsa þjóðar Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Ösp Árnadóttir,Kjartan Hreinn Njálsson skrifar
Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir skrifar
Skoðun Setjum aukinn kraft í óhagnaðardrifna húsnæðisuppbyggingu í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir skrifar
Skoðun Jöfn tækifæri barna eru ekki sjálfgefin, við þurfum að tryggja þau Unnur Ólöf Tómasdóttir skrifar
Skoðun Stwórzmy społeczeństwo, w którym nikt nie będzie się czuł niewidzialny. Katarzyna Kubiś skrifar
Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun
Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir Skoðun