Úthýsa aðalsmönnum úr lávarðadeild breska þingsins Kjartan Kjartansson skrifar 11. mars 2026 15:33 Í rúm sjö hundruð ár hefur lávarðadeild breska þingsins verið skipuð hertogum, jörlum og greifum sem erfðu sætin sín. Það breytist þegar þessu þingi lýkur í vor. AP/Kirsty Wigglesworth Hertogar, jarlar og greifar fá ekki lengur sæti í lávarðadeild breska þingsins í gegnum erfðir eftir að samkomulag náðist um að af afnema það aldagamla fyrirkomulag í gær. Einhverjir þeirra eru þó sagðir fá að sitja áfram í deildinni eftir breytinguna. Breska lávarðadeildin er næst stærsta þingdeild í heimi með rúmlega átta hundruð fulltrúa. Um það bil einn af hverjum tíu þeirra sem þar sitja erfði sæti sitt í krafti aðalstignar. Hinn hlutinn er lífstíðarskipaðir fulltrúar; uppgjafarstjórnmálamenn, samfélagsleiðtogar og aðrir sem ríkisstjórnir skipa. Ríkisstjórn Verkamannaflokksins lagði fram frumvarp um að svipta aðalsmenn erfðasæti sínu í þingdeildinni á þessu þingi. Lávarðadeildin lagðist á móti en lét loks undan í gær, að sögn AP-fréttastofunnar. Erfðasætin hverfa úr lávarðadeildinni þegar þessu þingi lýkur í vor. Málamiðlun sem ríkisstjórnin gerði við lávarðana felur það aftur á móti í sér að ótilgreindur fjöldi aðalsmannanna fær að sitja áfram í lávarðadeildinni en nú sem fulltrúar skipaðir til lífstíðar. Karl þriðji konungur þarf enn að leggja blessun sína yfir frumvarpið en það er sagt formsatriði. Umræða um lögmæti aldagamals fyrirkomulags lávaradeildar breska þingsins blossaði upp af krafti á ný í kjölfar uppljóstrana um tengsl Peters Mandelson, lávarðs, við Jeffrey Epstein.AP/Carl Court Þingseta eigi að byggjast á verðleikum Nick Thomas-Symonds, ráðherra ríkisstjórnarinnar, sagði að með frumvarpinu yrði loks bundinn endir á forneskjulegt og ólýðræðislegt fyrirkomulag. Þingseta ætti alltaf að byggjast á verðleikum en ekki á erfðum titlum sem útdeilt var fyrir mörgum öldum. Stefna Verkamannaflokksins er að gera enn frekari breytingar á skipan þingsins: útrýma lávarðadeildinni og koma í staðinn á fót nýrri þingdeild sem á að endurspegla þjóðina betur. Rúmur aldarfjórðungur er liðinn frá því að ríkisstjórn Tony Blair hóf vegferðina að útrýma aðalsmönnum úr lávarðadeildinni. Á sjöunda hundrað þeirra misstu sæti sitt árið 1999 en hátt í hundrað fengu að sitja áfram tímabundið. Bretland Mest lesið Þúsundir hermanna kallaðir heim frá Þýskalandi Erlent Fjöldi viðbragðsbíla kom á vettvang falsboðs Innlent „Slátrarinn frá Bosníu“ við dauðans dyr Erlent „Dapurlegt pólitískt útspil“ Innlent Meirihlutinn fallinn og VG á þingi Innlent Lífið umturnaðist í kjölfar slyssins Innlent Höfðinginn átti sig ekki á lokuninni Innlent Þetta sé bæjarstjórn Kópavogs til skammar Innlent Farfuglar koma marktækt fyrr til landsins en áður Innlent Myndaveisla: Verkalýðsdagurinn haldinn hátíðlegur Innlent Fleiri fréttir Þúsundir hermanna kallaðir heim frá Þýskalandi „Slátrarinn frá Bosníu“ við dauðans dyr Ákærður fyrir að hafa stungið tvo gyðinga Safna í sérstakt sjóherlið á Norðurslóðum Vilja nú alþjóðlegt samstarf um Hormússund Ekkert fararsnið á Rússum í Malí Mamdani vill að Bretar skili Koh-i-Noor Bútaði líkið í sundur í uppblásinni sundlaug Trump segist vera að íhuga að draga saman seglin í Þýskalandi Áttu langt símtal Repúblikanar vinna orrustu í kjördæmastríðinu Byltingarvörðurinn herðir tökin á stjórnartaumunum Einn handtekinn grunaður um stunguárás gegn gyðingum Íslenskir jöklar töpuðu mestu í Evrópu Þingmenn klöppuðu óspart fyrir konunginum Afhroð Rússa í Malí: Vígamenn segjast stjórna stórum hluta landsins Ásýnd Trump mun prýða viðhafnarútgáfu vegabréfsins Fyrrverandi forstjóri FBI ákærður fyrir líflátshótun í garð Trump Einn skæðasti glæpamaður Mexíkó gómaður í fráveituröri Játaði að hafa skipulagt hryðjuverk á tónleikum Swift „Mamma mín var skotin í Karli, trúið þið því?“ Repúblikanar fylgja Trump: Árásin sögð sýna nauðsyn þess að klára veislusalinn Aftökum fjölgaði verulega í kórónuveirufaraldrinum Rússnesk lúxussnekkja fór um Hormús-sund án vandræða Konungshjónin komin vestur um haf og Karl ávarpar þingið í dag Merz segir Írani spila með Bandaríkjastjórn Ákærður fyrir banatilræði við Trump Vara við aukinni ógn vegna sjórána við strendur Sómalíu „Við búum í brjáluðum heimi“ Sendi fjölskyldunni lista af skotmörkum í forgangsröð Sjá meira
Breska lávarðadeildin er næst stærsta þingdeild í heimi með rúmlega átta hundruð fulltrúa. Um það bil einn af hverjum tíu þeirra sem þar sitja erfði sæti sitt í krafti aðalstignar. Hinn hlutinn er lífstíðarskipaðir fulltrúar; uppgjafarstjórnmálamenn, samfélagsleiðtogar og aðrir sem ríkisstjórnir skipa. Ríkisstjórn Verkamannaflokksins lagði fram frumvarp um að svipta aðalsmenn erfðasæti sínu í þingdeildinni á þessu þingi. Lávarðadeildin lagðist á móti en lét loks undan í gær, að sögn AP-fréttastofunnar. Erfðasætin hverfa úr lávarðadeildinni þegar þessu þingi lýkur í vor. Málamiðlun sem ríkisstjórnin gerði við lávarðana felur það aftur á móti í sér að ótilgreindur fjöldi aðalsmannanna fær að sitja áfram í lávarðadeildinni en nú sem fulltrúar skipaðir til lífstíðar. Karl þriðji konungur þarf enn að leggja blessun sína yfir frumvarpið en það er sagt formsatriði. Umræða um lögmæti aldagamals fyrirkomulags lávaradeildar breska þingsins blossaði upp af krafti á ný í kjölfar uppljóstrana um tengsl Peters Mandelson, lávarðs, við Jeffrey Epstein.AP/Carl Court Þingseta eigi að byggjast á verðleikum Nick Thomas-Symonds, ráðherra ríkisstjórnarinnar, sagði að með frumvarpinu yrði loks bundinn endir á forneskjulegt og ólýðræðislegt fyrirkomulag. Þingseta ætti alltaf að byggjast á verðleikum en ekki á erfðum titlum sem útdeilt var fyrir mörgum öldum. Stefna Verkamannaflokksins er að gera enn frekari breytingar á skipan þingsins: útrýma lávarðadeildinni og koma í staðinn á fót nýrri þingdeild sem á að endurspegla þjóðina betur. Rúmur aldarfjórðungur er liðinn frá því að ríkisstjórn Tony Blair hóf vegferðina að útrýma aðalsmönnum úr lávarðadeildinni. Á sjöunda hundrað þeirra misstu sæti sitt árið 1999 en hátt í hundrað fengu að sitja áfram tímabundið.
Bretland Mest lesið Þúsundir hermanna kallaðir heim frá Þýskalandi Erlent Fjöldi viðbragðsbíla kom á vettvang falsboðs Innlent „Slátrarinn frá Bosníu“ við dauðans dyr Erlent „Dapurlegt pólitískt útspil“ Innlent Meirihlutinn fallinn og VG á þingi Innlent Lífið umturnaðist í kjölfar slyssins Innlent Höfðinginn átti sig ekki á lokuninni Innlent Þetta sé bæjarstjórn Kópavogs til skammar Innlent Farfuglar koma marktækt fyrr til landsins en áður Innlent Myndaveisla: Verkalýðsdagurinn haldinn hátíðlegur Innlent Fleiri fréttir Þúsundir hermanna kallaðir heim frá Þýskalandi „Slátrarinn frá Bosníu“ við dauðans dyr Ákærður fyrir að hafa stungið tvo gyðinga Safna í sérstakt sjóherlið á Norðurslóðum Vilja nú alþjóðlegt samstarf um Hormússund Ekkert fararsnið á Rússum í Malí Mamdani vill að Bretar skili Koh-i-Noor Bútaði líkið í sundur í uppblásinni sundlaug Trump segist vera að íhuga að draga saman seglin í Þýskalandi Áttu langt símtal Repúblikanar vinna orrustu í kjördæmastríðinu Byltingarvörðurinn herðir tökin á stjórnartaumunum Einn handtekinn grunaður um stunguárás gegn gyðingum Íslenskir jöklar töpuðu mestu í Evrópu Þingmenn klöppuðu óspart fyrir konunginum Afhroð Rússa í Malí: Vígamenn segjast stjórna stórum hluta landsins Ásýnd Trump mun prýða viðhafnarútgáfu vegabréfsins Fyrrverandi forstjóri FBI ákærður fyrir líflátshótun í garð Trump Einn skæðasti glæpamaður Mexíkó gómaður í fráveituröri Játaði að hafa skipulagt hryðjuverk á tónleikum Swift „Mamma mín var skotin í Karli, trúið þið því?“ Repúblikanar fylgja Trump: Árásin sögð sýna nauðsyn þess að klára veislusalinn Aftökum fjölgaði verulega í kórónuveirufaraldrinum Rússnesk lúxussnekkja fór um Hormús-sund án vandræða Konungshjónin komin vestur um haf og Karl ávarpar þingið í dag Merz segir Írani spila með Bandaríkjastjórn Ákærður fyrir banatilræði við Trump Vara við aukinni ógn vegna sjórána við strendur Sómalíu „Við búum í brjáluðum heimi“ Sendi fjölskyldunni lista af skotmörkum í forgangsröð Sjá meira