Atvinnumennskan í út­löndum: Tekjur, tæki­færi og margir hattar á höfði

„Vinningsféð fyrir þennan hóp er samt bara lítið brot af innkomu þeirra því þetta eru allt aðilar sem eru með samninga við risastóra styrktaraðila.“

Að ræða við Hólmfríði Dóru um peningahliðina hjá skíðaköppum er engin tilviljun. Því það sem við ætlum að ræða í dag er skíðamennskan sem starfsframi.

Því já; það að skíða er ekki eitthvað hobbí hjá fólki eins og Hólmfríði. Heldur byggir starfsframi Hólmfríðar, alltaf kölluð Hófí Dóra, á skíðunum.

Hin árlega UAK ráðstefna verður haldin í ráðstefnusal The Reykjavík EDITION þann 14. mars. Yfirskrift ráðstefnunnar er Hvernig skapar jafnrétti árangur fyrir öll? og sjá má dagskrána hér.

Hófí Dóra verður meðal gesta í íþróttalegu sófaspjalli sem Helga Margrét Höskuldsdóttir fréttakona mun stýra.

Í dag ætlum við hins vegar að fá að heyra hvernig atvinnumennska á skíðum líkist í raun helst því að vera í sjálfstæðum rekstri.

Eins og rekstur

Hófí segir miklu muna að Afreksmiðstöð Íslands (AMÍ) hafi verið sett á laggirnar og nú sé það orðið að veruleika að afreksfólk eins og hún geti reitt sig á laun frá sjóðnum. Í raun má líkja þeim launum við listamannalaunin svokölluðu, sem hér hafa verið þekkt um árabil.

„Þetta gerir það að verkum að maður getur í það minnsta stólað á ákveðna upphæð sem örugga upphæð í hverjum mánuði,“ segir Hófí.

Sem árið 2024 lauk BS-gráðu í líftækni og stefnir á meistaranám í því fagi síðar.

Í augnablikinu snýst allt um að skipuleggja æfingar, þjálfun og markmið næstu stórmóta. Í raun með því að endurstilla svolítið prógramið því vissulega setti það strik í reikninginn að fá ekki að keppa á Vetrarólympíuleikunum á Ítalíu eins og til stóð.

„Það má segja að við séum í smá hugsanaferli núna,“ segir Hófí um næstu skref og vísar þar til ýmissa hugmynda hjá henni, þjálfaranum og öðru fólki henni tengdu.

Því já; á bak við hvern skíðamann geta verið nokkrir aðilar.

„Stærri atvinnumenn eru komnir á þann stað að vera með margt fólk í kringum sig sem sér um mismunandi hluti. Allt frá því að vera með umboðsmenn sem sjá um að afla styrktarsamninga yfir í fólk sem sér um að bóka flugmiða eða redda bíl,“ segir Hófí.

„Ég er nú ekki komin á þann stað, að minnsta kosti enn,“ segir Hófí og hlær.

Hjá flestum er þetta því þannig að hver og einn þarf að reka sig eins og fyrirtæki og vera þá með marga hatta á höfði. 

Þú ert kannski með þjálfara á launaskrá en sérð síðan um flest allt annað sjálf; hvort sem það er að æfa, keppa eða bóka flugmiða.“

Rétt eins og gildir um fyrirtækjareksturinn helst það síðan í hendur að því betur sem gengur, því stærri geta tækifærin orðið.

Fyrst um sinn felst allt þó í að þrauka og gefast ekki upp.

Og nýta árið:

„Á sumrin reyni ég að vera í Suður-Ameríku og æfa og keppa þar því þá er vetur þar. Á veturna tekur síðan við evrópska tímabilið þar sem ég er þá frekar á Ítalíu eða Sviss,“ nefnir Hófí sem dæmi.

Íþróttir, nám og starfsframi

Hófí sá ekkert endilega fyrir sér sem barn að verða atvinnumaður á skíðum. Enda var hún í mörgum öðrum íþróttum; elskaði hreinlega að lifa og hrærast í þeim heimi.

Eftir stúdentspróf í Verslunarskólanum flutti hún til Svíþjóðar og byrjaði í háskólanámi þar sem henni bauðst að vera í skólaliðinu.

„Það var ótrúlega vel haldið utan um okkur þar. Íþróttastjórinn sá til dæmis alveg um að við værum að sinna náminu, taka prófin og svo framvegis.“

Liðið var með góða styrktarsamninga en þar sem skólinn kenndi ekki líftækni var umsamið að hún fengi að fara í fjarnám í Háskólanum á Akureyri en halda áfram að búa úti og vera í liðinu.

„Sem gat auðvitað verið svolítið flókið stundum þegar ég þurfti að fljúga heim fyrir einhver skólaverkefni eða lotuvinnu,“ segir Hófí og brosir.

Með seiglunni tókst þetta þó og það er einmitt þrautseigjan og seiglan sem þarf í starfi skíðakonunnar eins og hjá þeim sem stofna sitt eigið fyrirtæki.

„Ég fór eftir námið til Ítalíu og hef í raun verið í atvinnumennsku á skíðum síðan þá,“ segir Hófí og bætir við:

„Lifibrauðið virkar þá þannig að það er undir manni sjálfum komið að afla styrktarsamninga.“

Sem Hófí hefur þá gert. Aðallega með íslenskum fyrirtækjum sem hún kynnir með merkjum á búningnum sínum eða með öðrum leiðum, til dæmis á samfélagsmiðlum.

„Keppikeflið er samt að komast á stóru mótin og þar er kannski stærst heimsmeistaramótið sem verður á næsta ári.“

Sterkar fyrirmyndir

Til að setja hlutina í samhengi segir Hófí að skíðafólkið sem telst til topp 10 besta hópsins séu þeir sem hafa það best fjárhagslega en þeir sem teljast til topp 30 besta hópsins séu líka afreksfólk sem hefur það nokkuð gott.

„Ég myndi segja að ég væri enn sem komið er einhvers staðar númer 90. Sem þýðir að þetta er töluvert hark,“ segir Hófí og aftur beinist talið að því hversu mikil áskorun það getur verið að byggja upp sitt eigið fyrirtæki.

„Ég er samt svo heppin að vera með mjög margar góðar fyrirmyndir.“

Ekki aðeins er það svo að í skíðaheiminum í dag eru stærstu stjörnurnar konur eins og Mikaela Shiffrin og Lindsey Vonn, heldur hefur það líka gerst á síðustu rúmum fimmtán árum eða svo, að sterkar íslenskar fyrirmyndir hafi orðið að stórstjörnum á alþjóðavísu.

Þegar ég var lítil var ég ekkert að spá í hvort ég yrði atvinnukona í íþróttum seinna meir en þegar konur eins og Annie Mist og fleiri í Crossfit fóru að gera það gott úti í heimi fór maður smátt og smátt að átta sig á því hvaða tækifæri atvinnumennska getur falið í sér fyrir afreksfólk.“

Oft er talað um að í heimi íþrótta halli á konur. Til dæmis í tækifærum og launum.

„Það er ekki þannig á skíðum. Ekki aðeins vegna þess að vinningsfé er jafnhátt fyrir karla og konur, heldur líka vegna þess að í til dæmis áhorfi, er ekki minna áhorf á konur á skíðum og svo framvegis,“ segir Hófí og nefnir sem dæmi að oft sé áhorf notað sem rök fyrir því að í sumum íþróttum fái atvinnukonur lægri laun en karlar.

„Hins vegar er þetta ekki endilega lífstíll sem hentar öllum því það að vera í atvinnumennsku á skíðum þýðir að í raun lifir þú ákveðnum ferðalífstíl. Þó þannig að maður er alltaf að reyna að búa sér til smá heimastöð,“ segir Hófí sem frá árinu 2015 hefur verið í sambandi með gönguskíðamanninum Degi Benediktssyni, sem oft þarf að ferðast jafn mikið.

Fyrir afreksfólk á skíðum er líka nokkuð augljóst að búsetan þarf að vera erlendis.

Íslensk veðrátta og aðstæður bjóða einfaldlega ekki upp á annað.

„Þess vegna er það þannig að þegar maður kemur til Íslands leggur maður meiri áherslu á æfingar í ræktinni. Því þótt ég elski Bláfjöll er það svo oft þannig að við komum kannski heim í nokkra daga og akkúrat þá kemur stormur eða snjóleysið er algjört,“ segir Hófí og brosir.

Telur þú samt að Íslendingar séu almennt farnir að skilja hvernig það að vera afreksfólk á skíðum er í raun val og uppbygging á starfsframa eins og annað?

„Ekki endilega alveg,“ svarar Hófí og hlær.

„Fólk spyr mig kannski ekki beint en á það til að spyrja fólkið í kringum mig spurninga eins og: Já, já … en hvað gerir hún síðan annað? Svona eins og skíðamennskan mín sé eitthvað sem ég geri til viðbótar við að vinna í öðru,“ segir Hófí og bætir við:

En þetta er auðvitað bara eins og rekstur sem þarf að vera sveigjanlegur og undir það búinn að ekki gangi alltaf allt upp samkvæmt æfingarplaninu. 

Mér finnst síðustu árin hafa kennt mér mjög mikið og er þakklát fyrir það. 

Og spennt fyrir því sem koma skal.“