Lækkun virðisaukaskatts á eldsneyti gagnast ekki atvinnulífinu Björn Ragnarsson skrifar 15. apríl 2026 15:31 Þann 10. apríl kynnti ríkisstjórnin aðgerðir gegn verðbólgu. Fram kom hjá ráðherrum að markmið þeirra væri að draga úr áhrifum verðbólgunnar á íslensk heimili og atvinnulíf. Í viðtali í Silfrinu á mánudaginn hvatti Kristrún Frostadóttir forsætisráðherra fyrirtæki til að taka þátt í að halda aftur af verðhækkunum í ljósi þess að ríkisstjórnin hygðist lækka verð á eldsneyti. Raunin er hins vegar sú að lækkun virðisaukaskatts á eldsneyti gagnast afar fáum fyrirtækjum. Í öllum virðisaukaskattsskyldum rekstri er eldsneyti innskattað, sem þýðir að fyrirtæki fá virðisaukaskattinn endurgreiddan. Sú breyting sem felst í lækkun skattsins hefur því ekki áhrif á raunverulegan kostnað fyrirtækja, heldur einungis á upphæð innskatts sem fæst endurgreidd frá ríkinu. Af þessum sökum hefur aðgerðin engin raunveruleg áhrif til lækkunar á rekstrarkostnaði, hvort sem um er að ræða farþegaflutninga (að undanskildum almenningssamgöngum og leigubílum), vöruflutninga eða annan rekstur. Um síðustu áramót voru kílómetragjöld lögð á öll ökutæki, samhliða hækkun kolefnisgjalda á eldsneyti. Þær aðgerðir hafa aukið kostnað fyrirtækja. Það hefði því verið nær að grípa til mótvægisaðgerða, svo sem að afnema kílómetragjöld tímabundið eða lækka kolefnisgjöld. Með slíkum aðgerðum hefði ríkisstjórnin raunverulega komið til móts við atvinnulífið og stuðlað að lækkun verðbólgu með því að draga úr kostnaði sem skilar sér að lokum í vöruverði. Eins og staðan er nú er hins vegar líklegra að hækkandi olíuverð leiði til frekari verðhækkana. Höfundur er forstjóri Icelandia. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skattar, tollar og gjöld Mest lesið Uppsagnir hafnar en ríkið er ekki tilbúið að taka við Sigrún Guðmundsdóttir Skoðun Grænlandssamningurinn Arnór Sigurjónsson Skoðun Þegar faglegt sjálfstæði verður að neitunarvaldi Ketill Guðmundsson Skoðun Ástæðan fyrir ástandinu hjá SÁÁ Theódór S. Halldórsson Skoðun Litlar ákvarðanir geta leitt til fleiri heilbrigðra æviára Thor Aspelund Skoðun Krónan varð eftir – nú þarf að láta hana virka Örn Sigurdsson Skoðun Halldór 19.09.2026 Halldór Raunveruleiki Wolt-sendla og gigg-hagkerfisins Katrin Þóra Jonsson,Joonas Tuompo Skoðun Ég ætla ekki að verða sérfræðingur í salernispappír Haukur Logi Jóhannsson Skoðun Penelópa í Valhöll Júlíus Valsson Skoðun Skoðun Skoðun Krónan varð eftir – nú þarf að láta hana virka Örn Sigurdsson skrifar Skoðun Grænlandssamningurinn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Uppsagnir hafnar en ríkið er ekki tilbúið að taka við Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þegar faglegt sjálfstæði verður að neitunarvaldi Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Penelópa í Valhöll Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þegar „fjölmiðlastyrkir“ eru ekki fyrir alla fjölmiðla Hólmgeir Baldursson skrifar Skoðun Litlar ákvarðanir geta leitt til fleiri heilbrigðra æviára Thor Aspelund skrifar Skoðun Ferðaskrifstofur í gíslingu kjaradeilna: Hver á að borga brúsann? Ásdís Eir Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Allt landið eitt kjördæmi Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Ég ætla ekki að verða sérfræðingur í salernispappír Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Ástæðan fyrir ástandinu hjá SÁÁ Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Hvers vegna er ég ekki kominn lengra? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Sagan frá hinni hliðinni Sólveig Jancauskiene skrifar Skoðun Ég er kominn heim - eða hvað? María Pétursdóttir,Ingólfur Már Magnússon skrifar Skoðun Raunveruleiki Wolt-sendla og gigg-hagkerfisins Katrin Þóra Jonsson,Joonas Tuompo skrifar Skoðun Hvað ef internetið lokaði kl.18? Tinna Tómasdóttir skrifar Skoðun Nemandinn fær tíu – en hvað hefur hann lært? Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun Nóttin bjargar ekki deginum – hún afhjúpar hann Grétar Þór Guðjohnsen skrifar Skoðun Excel-væðing mannlífsins Sanna Magdalena Mörtudóttir skrifar Skoðun Af hverju dagaði lagareldisfrumvarpið uppi? Ráðherrann og staðreyndirnar eru ekki alveg sammála Jóhann Helgi Stefánsson skrifar Skoðun Kópavogur er klár – en þið? Ásdís Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Þegar enginn veit Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Hvers konar Ísland viljum við byggja? Albertína Friðbjörg Elíasdóttir skrifar Skoðun Fjölmiðlahelsi Sigurður Örn Hilmarsson skrifar Skoðun Að horfa heim Vera Wonder Sölvadóttir skrifar Skoðun Bættar styrkjareglur í menningarborginni Reykjavík Rúnar Freyr Gíslason skrifar Skoðun EES eftir 29. ágúst 2026 Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun D-vítamín og nýju fötin keisarans Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Eitruð jákvæðni í boði menntakerfisins Andri Þorvarðarson skrifar Skoðun Kröfur eru umhyggja Brynjar Karl Sigurðsson skrifar Sjá meira
Þann 10. apríl kynnti ríkisstjórnin aðgerðir gegn verðbólgu. Fram kom hjá ráðherrum að markmið þeirra væri að draga úr áhrifum verðbólgunnar á íslensk heimili og atvinnulíf. Í viðtali í Silfrinu á mánudaginn hvatti Kristrún Frostadóttir forsætisráðherra fyrirtæki til að taka þátt í að halda aftur af verðhækkunum í ljósi þess að ríkisstjórnin hygðist lækka verð á eldsneyti. Raunin er hins vegar sú að lækkun virðisaukaskatts á eldsneyti gagnast afar fáum fyrirtækjum. Í öllum virðisaukaskattsskyldum rekstri er eldsneyti innskattað, sem þýðir að fyrirtæki fá virðisaukaskattinn endurgreiddan. Sú breyting sem felst í lækkun skattsins hefur því ekki áhrif á raunverulegan kostnað fyrirtækja, heldur einungis á upphæð innskatts sem fæst endurgreidd frá ríkinu. Af þessum sökum hefur aðgerðin engin raunveruleg áhrif til lækkunar á rekstrarkostnaði, hvort sem um er að ræða farþegaflutninga (að undanskildum almenningssamgöngum og leigubílum), vöruflutninga eða annan rekstur. Um síðustu áramót voru kílómetragjöld lögð á öll ökutæki, samhliða hækkun kolefnisgjalda á eldsneyti. Þær aðgerðir hafa aukið kostnað fyrirtækja. Það hefði því verið nær að grípa til mótvægisaðgerða, svo sem að afnema kílómetragjöld tímabundið eða lækka kolefnisgjöld. Með slíkum aðgerðum hefði ríkisstjórnin raunverulega komið til móts við atvinnulífið og stuðlað að lækkun verðbólgu með því að draga úr kostnaði sem skilar sér að lokum í vöruverði. Eins og staðan er nú er hins vegar líklegra að hækkandi olíuverð leiði til frekari verðhækkana. Höfundur er forstjóri Icelandia.
Skoðun Ferðaskrifstofur í gíslingu kjaradeilna: Hver á að borga brúsann? Ásdís Eir Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Af hverju dagaði lagareldisfrumvarpið uppi? Ráðherrann og staðreyndirnar eru ekki alveg sammála Jóhann Helgi Stefánsson skrifar