Hver er Há­kon VIII Noregs­konungur?

Þau orð eru „Alt for Norge“.

Hákon hefur enn ekki ávarpað norsku þjóðina en hann og Ingiríður Alexandra, dóttir hans og ný krónprinsessa Noregs, fengu ríkisstjórn Noregs á sinn fund á ríkisráðsfund í konungshöllinni í morgun. Búið að lýsa yfir þjóðarsorg í Noregi sem mun ríkja þar til Haraldur hefur verið borinn til grafar.

Vísir hefur fylgst með helstu vendingum í Noregi í morgun sem finna má hér í vaktinni.

Yngra barn en krónprins

Norska konungsríkið á rætur að rekja til tíundu aldar þegar Haraldur hárfagri tók stjórn á Noregi. Það var svo árið 1905, þegar Noregur fékk sjálfstæði frá Svíþjóð, þegar þrír fjórðu þjóðarinnar greiddu atkvæði með því í þjóðaratkvæðagreiðslu að endurreisa konungdæmið en það er að miklu leyti táknrænt í eðli sínu.

Hákon er 53 ára gamall en hann er yngra barn Haraldar. Fyrsta barn Haraldar og Sonju drottningar var Marta Lovísa en þar sem hún er kona varð Hákon erfingi Haraldar þegar Ólafur afi hans dó árið 1991.

Stjórnarskrá Noregs var breytt árið 1990 á þann veg að fyrstu börn konunga, sama af hvaða kyni þau væru, myndu erfa krúnuna en breytingin var ekki afturvirk. Hákon hélt því krónprinstitlinum en Ingiríður dóttir hans mun að óbreyttu taka við af honum þegar hann deyr.

Á undanförnum árum hefur Hákon oft leyst föður sinn af hólmi í opinberum störfum, þar sem heilsa Haraldar hafði farið versnandi. Hann hefur því þegar nokkra reynslu af störfum Noregskonungs.

Vildi reka leikfangabúð

Þegar Hákon varð krónprins var hann við nám í Bandaríkjunum en hann er með BA-gráðu í stjórnmálafræði frá Berkeley í Kaliforníu og meistaragráðu í þróunarfræði frá Hagfræði- og stjórnmálafræðiskólanum í Lundúnum. Hann lagði sérstaka áherslu á milliríkjaviðskipti í Afríku við nám sitt.

Hann hefur einnig lokið námi í sjóhersskóla Noregs, þar sem hann útskrifaðist árið 1995 og hefur lokið þjálfun utanríkisráðuneytis Noregs fyrir erindreka.

Á sínum yngri árum var Hákon mikill íþróttamaður og er enn. Hann skrifaði í bók sem kom út árið 1998 að þegar hann var barn hafi hann dreymt um að eiga leikfangabúð. Hann hafi þó ungur áttað sig á því að hans eigin örlög væru ekki í hans höndum.

Hákon sagði eitt sinn í viðtali að ef hann væri ekki konungsborinn væri hann brimbrettakappi. Hann hefur einnig mikinn áhuga á tónlist og þegar hann var yngri sótti hann tónlistarhátíðir víðsvegar um Evrópu.

Fékk leyfi til að giftast einstæðri móður

Það var á einni slíkri hátíð í Noregi árið 1999 sem konungurinn kynntist Mette-Marit Tjessem Høiby.

Hún var einstæð móðir en faðir sonar hennar hafði verið dæmdur í fangelsi fyrir vörslu fíkniefna og hún hafði sést í samkvæmum þar sem fíkniefna var neytt, eins og fram kemur í grein AP fréttaveitunnar.

Sambandið féll ekki í kramið hjá mörgum í Noregi en Hákon fékk að endingu leyfi frá Haraldi föður sínum til að kvænast Mette-Marit. Haraldur hafði sjálfur kvænst konu sem var ekki af aðalsættum og á þeim tíma voru margir sem spáðu endalokum konungsfjölskyldunnar vegna þessa.

Sjá einnig: Styttir ferðina vegna veikinda krónprinsessunnar

Hákon og Mette-Marit giftust árið 2001 og hafa hjónin notið töluverðra vinsælda í Noregi. Þau eiga tvö börn, þau Ingiríði Alexöndru krónprinsessu og Sverri Magnús.

Hákon varð einnig stjúpfaðir Marius Borg Høiby, sonar Mette-Marit.

Hneyksli og minni vinsældir

Fyrr á þessu ári var Marius Borg dæmdur í fjögurra ára fangelsi fyrir nauðgun. Hann hafði verið ákærður fyrir fjórar nauðganir en sakfelldur fyrir tvær. Hann var einnig sakfelldur fyrir líkamsárás og ofbeldi í sambandi.

Marius Borg hefur áfrýjað í málinu en það hefur komið töluvert niður á norsku konungsfjölskyldunni.

Sjá einnig: Erfiðir tímar fyrir norsku konungsfjölskylduna

Réttarhöldin gegn syni hennar vörpuðu einnig nýju ljósi á samskipti Mette-Marit og bandaríska auðjöfursins og barnaníðingsins Jeffreys Epstein.

Kannanir í Noregi hafa sýnt að þrátt fyrir að Haraldur hafi notið gífurlegra vinsælda meðal þjóðarinnar hafa vinsældir konungsfjölskyldunnar í heild farið minnkandi. Hákon mun þurfa að reyna að bæta það og auka vinsældir konungsfjölskyldunnar.