Lokar hringnum eftir tíu ár er­lendis

Foreldrar Mattheu eru Guðjón Pedersen og Katrín Hall og bróðir hennar Frank Fannar Pedersen. Þau hafa öll unnið í dans- og leikhúsgeiranum.

„Pabbi var leikari, leikstjóri og leikhússtjóri yfir Borgarleikhúsinu. Á sama tíma var mamma listrænn stjórnandi hjá Íslenska dansflokknum í alveg sextán ár og dansari fyrir það. Bróðir minn hefur starfað sem dansari og er núna listrænn stjórnandi í Sviss. Við höfum öll farið svolítið sömu leið,“ segir Matthea.

„Ég man að pabbi sagði: „Ég hélt alltaf að þú myndir verða söngkona.“ En það gerðist víst ekki, ekki ennþá,“ segir hún.

Matthea frumsýndi Garðinn með Íslenska dansflokknum á stóra sviðinu í Borgarleikhúsinu síðasta laugardag fyrir fullu húsi og dynjandi lófataki. Öll fjölskyldan var mætt til að fylgjast með henni, meira að segja mamman sem var að frumsýna í Gautaborg kvöldið áður.

„Það er svo skemmtilegt að þau hafa öll unnið með Íslenska dansflokknum og ég er núna að gera það í fyrsta sinn og loka hringnum,“ segir Matthea.

Fann að hún vildi gera eitthvað „aðeins meira alvöru“

Þegar Matthea fæddist var pabbi hennar Borgarleikhússtjóri og móðir hennar yfir Íslenska dansflokknum. Fyrir vikið ólst hún að miklu leyti upp í Borgarleikhúsinu og var mikið á sýningum þar. Hún fór þó ekki strax út í listdansinn heldur byrjaði í jazzballet hjá Birnu Björns en ellefu ára færði hún sig yfir í balletinn.

„Svo flytjum við út 2016 þegar mamma fær stöðu hjá Gautaborgaróperunni sem listrænn stjórnandi. Þá var eiginlega ekkert fyrir mig danslega séð í Gautaborg þannig að ég fór í mikið akademískt nám en var í svona hobbískólum í dansinum,“ segir hún.

„Þá fattaði ég smá að mig langaði að gera eitthvað aðeins meira alvöru, fór í áheyrnarprufur hjá Konunglega sænska ballettskólanum í Stokkhólmi og komst þar inn. Þannig að ég flutti þangað sautján ára á heimavist,“ segir Matthea.

Heimavistin hafi verið fullkomið milliskref í átt að því að búa ein. Matthea var þar með herbergisfélaga og fékk mat í kaffiteríunni en þurfti að sjá um þvottinn sinn og þrifin. Ári síðar flutti hún ein til Berlínar til að vinna sem starfsnemi.

„Átján ára fer ég út til Þýskalands í starfsnám við MiR Dance Company og fékk að sýna með þeim. Þá var maður bara á fullu að sýna, fara í áheyrnarprufur og undirbúa sig undir atvinnudansheiminn,“ segir Matthea.

Stökk út í djúpu laugina

Stóru tímamótin voru þegar hún komst inn í listahááhskólann KHiO í Osló og fékk á sama tíma vinnu sem atvinnudansari.

„Þá ákvað ég að fara bara strax að vinna. Þannig að ég byrjaði að vinna sem sjálfstætt starfandi nítján ára og vissi ekkert hvað ég var að gera. Maður heldur að foreldrar manns geti hjálpað í öllu svona, en mamma kunni ekki að senda reikning, hún var búin að vera í dansflokkum allt sitt líf,“ segir hún.

Það voru mikil viðbrigði að fara úr vernduðu skólaumhverfi í djúpa laug atvinnudansarans þar sem maður keppir við aðra um að fá hlutverk.

„Mér finnst það alveg hafa mótað mig sem listamann að hafa byrjað þar. Allir ferlar eru ólíkir en maður fær harða skel og þetta er djúp laug til að hoppa út í beint eftir skóla,“ segir hún.

Við tóku reglulegar áheyrnarprufur þar sem Matthea hafði enga hugmynd um hvar hún stæði gagnvart öðrum dönsurum, sem voru oft mörg hundruð talsins. Eitt árið fór Matthea í átta prufur og í einni opinni áheyrnarprufu í Lundúnum var hún umsækjandi númer 644.

„Það eru svo margir ótrúlegir hæfileikaríkir dansarar án vinnu þannig að úti eru yfirleitt í kringum þúsund manns á leið í prufu,“ segir Matthea.

Tilhugsunin geti vissulega verið yfirþyrmandi en maður aðlagist.

„Maður venst aðstæðum en svo þarf líka að reyna að anda inn í það, líta inn á við og trúa að ef það er rétt þá muni það gerast. Maður verður að senda út önglana, vera sniðugur og snjall, finna á hvaða stigi maður er og hvað muni þroska mann,“ segir Matthea.

Frá því Matthea fór frá Þýskalandi hefur hún flakkað töluvert um Evrópu. Hún vann með Tom Weinberger í dansflokknum Nagelhus Schia Productions í Noregi, varð hluti af hollenska danshópnum Ivgi&Greben árið 2022 og gekk til liðs við Schecter II, danshóp ísraelska danshöfundarins Hofesh Shechter, í Lundúnum árið 2024.

„Þar túruðum við um alla Evrópu með 92 sýningar af sama verkinu, frá frumsýningu í mars til sýningarloka í janúar,“ segir hún.

Eiginlega betra að bæði séu á flakki

Eftir árið hjá Schecter var Matthea búin að vera í fjögur ár í fjarsambandi með kærasta sínum, fótboltamanninum Kolbeini Finnssyni, og ákváðu þau að flytja loksins inn saman í Utrecht í Hollandi. Fótboltinn og dansinn eigi margt sameiginlegt og ríkir mikill skilningur milli parsins.

„Það er svo mikill skilningur hjá okkur báðum á að hinn fái að fylgja draumum sínum. Við höfum byggt ótrúlega fallegan grunn, hjálpum hvoru öðru og skiljum hvort annað,“ segir Matthea.

Þau fara bæði á sínar daglegu æfingar og síðan koma frumsýningarvikur og leikdagar þar sem maður þarf að halda fullri einbeitingu. Ný tækifæri geta síðan bankað óvænt upp á, bæði í boltanum og dansinum.

„Maður kynnist makanum sínum á annan hátt þegar maður flytur til alls konar landa. Núna þurfum við að flytja frá Hollandi til Noregs og þá bara í tæklar maður það, þetta reddast bara,“ segir Matthea.

„Það hefði verið verra að vera í sambandi með lögfræðingi sem væri fastur á Íslandi og ég út um allt. Það er eiginlega bara betra að við séum bæði á flakki. Og núna fer hann til Ósló og ég hef búið og unnið í Ósló þannig ég á vini þar. Þannig þetta verður auðveldara,“ segir hún.

Eftir að hafa komið sér fyrir saman í Utrecht eru þau því aftur í sundur. Matthea á þó von á því að hún komi sér fyrir hjá Kolbeini í Osló. Hún er jafnframt aftur orðin sjálfstætt starfandi sem gefi henni meira frelsi til að vinna með nýju fólki, dansa loksins á Íslandi og taka að sér fjölbreyttari verkefni.

Ekki horft á eina hryllingsmynd en sagði já

Eitt slíkra verkefna var hrollvekjan Cuckoo (2024) með Hollywood-stjörnunni Hunter Schafer í aðalhlutverki. Leikstjóri myndarinnar kom á rennsli á sýningu hjá Mattheu með danshópi Mauru Morales í Þýskalandi og fékk samstarfskona Mattheu í kjölfarið hlutverk í myndinni. Matthea forvitnaðist hvort það væru ekki fleiri laus hlutverk, samstarfskonan spurðist fyrir og sannfærði kvikmyndagerðarfólkið um að fá Mattheu í prufu.

„Ég þurfti að senda fullt af myndböndum til leikstjórans og við vorum að senda pósta fram og til baka. Hann spurði: „Hefurðu séð margar hryllingsmyndir?“ Ég hef náttúrulega ekki horft á eina hryllingsmynd en sagði bara já,“ segir hún.

Svo leið og beið og einn daginn hringdi leikstjórinn í Mattheu, þar sem hún var stödd í strætó í Noregi nýkomin með nýja vinnu, og spurði hvort hún hefði enn áhuga. „Auðvitað,“ var svarið.

„Það er ótrúlega gaman að fá að víkka sig sem listamaður. Og allt í einu farin að leika í senu með Hunter. Ég þurfti að kenna henni nokkur spor og átti eina mjög líkamlega senu með henni. Þetta var ótrúleg upplifun,“ segir Matthea.

Leiklistin sé heillandi og mörkin milli dans og leiks oft óskýr.

„Mér finnst ótrúlega áhugaverður munurinn á leikara og dansara, stundum eru leikarar mjög físiskir eða dansarar mjög leikrænir. Það er gaman að sjá muninn og hvernig maður getur unnið með bæði,“ segir hún. 

Síðast lék Matthea nunnu í norsku sem var eiginlega leikrit þótt yfirskriftin væri dans. Oft þurfti dansarar að bregða sér í ýmissa kvikinda líki.

„Maður þarf að kunna að syngja, leika og spila á gítar, bara allt, sem er líka gaman og heldur manni á tánum.“

Loksins kominn heim að dansa

„Ég hef alltaf viljað koma aftur til Íslands og fá að dansa heima. Ég átti samtöl við Lovísu þegar hún tók við og spurði hvort það væri einhver möguleiki á að gera verkefni með þeim,“ segir Matthea um hvað kom til að hún dansaði í Garðinum.

Eftir að hafa rætt við Lovísu fór hún í prufu fyrir sýningu hjá flokknum og endaði á að fá hlutverkið.

„Eftir Schecter í London skrifaði ég niður tvö nöfn á blað sem mig langaði að vinna með. Eitt þeirra var Kor'sia sem eru danshöfundar Garðsins en þegar ég átti í samræðum við Lovísu vissi ég ekkert fyrir hvaða verkefni það væri. Þannig þetta var ótrúleg tilviljun,“ segir Matthea um Garðinn.

Æfingaferlið hafi verið frábært, danshöfundarnir ákveðnir og skýrir og dansflokkurinn tekið utan um hana eins og fjölskylda. Hún tekur vel í hugmyndina um að verða fastráðin hjá flokknum í framtíðinni en heldur líka öllu opnu.

„Hver veit? Maður þarf bara að púsla saman lífinu og dansinum og finna næsta skref. En mér hefur þótt ótrúlega gaman að vera heima,“ segir Matthea.

Höfundar Garðsins eru Antonio de Rosa og Mattia Russo, ítalskir danshöfundar búsettir á Spáni sem eru með þeim heitustu í Evrópu. Sýningin tekur hugmyndina um almenningsgarðinn sem vettvang og allt það sem getur gerst þar.

„Áhorfendur megar búast við ótrúlega flottum, myndrænum og líkamlegum dansi, mikilli orku og miklum krafti. Ég held að þetta sé verk fyrir alla,“ segir Matthea um sýninguna.