Byggjum fyrir fólk en ekki fjárfesta Finnur Ricart Andrason skrifar 17. febrúar 2026 07:31 Við þurfum að byggja meira ódýrt, óhagnaðardrifið og félagslegt húsnæði þar sem græn svæði, ljósvist og góðar tengingar við öflugar almenningssamgöngur ráða för. Á undanförnum árum hefur uppbygging húsnæðis í Reykjavík verið of mikið á forsendum markaðarins, á forsendum fjárfesta sem hafa það meginmarkmið að græða. Þetta hefur of víða leitt til einsleitni, of mikils þéttleika, lélegra birtuskilyrða og rýrnun grænna svæða. Við þurfum að snúa þessari þróun við og byggja fyrir fólk. Ódýrara húsnæði Húsnæðis- og leiguverð er í hæstu hæðum og hundruð íbúða á höfuðborgarsvæðinu seljast ekki af því þær eru of dýrar eða uppfylla ekki þarfir fólks. Brestirnir eru víða og það er augljóst að markaðurinn er ekki að standa sig. Þá er það skylda borgarinnar að stíga inn í til að tryggja ódýrara húsnæði fyrir Reykvíkinga. Í fyrsta lagi þurfum við að styrkja Félagsbústaði, óhagnaðardrifið leigufélag í eigu borgarinnar sem gegnir mikilvægu hlutverki í að tryggja húsnæði fyrir efnaminni borgarbúa, eldri borgara og fatlað fólk. Mikilvægt er að Félagsbústaðir eignist fleiri íbúðir til að borgin geti aukið framboð af ódýrum leiguíbúðum og gert þær aðgengilegar fyrir breiðari hóp fólks. Í öðru lagi þurfum við að lækka gjaldið sem er tekið fyrir byggingarrétt. Þessi gjöld hafa hækkað mikið í gegn um tíðina í takt við markaðsvæðingu byggingarlóða og hefur þetta einungis skilað sér í hærra húsnæðisverði og mörgum milljónum í lántökukostnað fyrir launafólk. Með því að lækka þetta gjald getum við lækkað húsnæðisverð með skjótum hætti. Samhliða þessu þarf að fjölga byggingarhæfum lóðum í samræmi við gildandi kjarasamninga. Í þriðja lagi þarf borgin að fara í stórt átak í að byggja óhagnaðardrifnar íbúðir sjálf til að selja. Við þurfum að þora að ganga lengra ef við viljum tryggja ódýrt húsnæði á stærri skala fyrir Reykvíkinga. Með því að byggja sjálf getur borgin byggt ódýrara og selt Reykvíkingum beint án þess að smyrja mörgum milljónum ofan á byggingarkostnaðinn í hagnaðarskyni. Til að læra af þeim bestu skulum við horfa til Vínarborgar, Hollands og Danmerkur þar sem hefur tekist vel að bjóða upp á ódýrt, óhagnaðardrifið og félagslegt húsnæði fyrir stóran hluta almennings. Það að tryggja ódýrt húsnæði fyrir borgarbúa er besta leiðin til að auka kjör og lífsgæði fólks. Aukin gæði húsnæðis Til viðbótar við að byggja meira ódýrt og félagslegt húsnæði þarf borgin að tryggja fjölbreytta byggð þar sem ljósvist, hljóðvist, aðgengi að grænum svæðum, skólum, almenningssamgöngum og annarri þjónustu ráða för. Samhliða áframhaldandi þéttingu þurfum við að passa að gæðum sé ekki fórnað. Við þurfum að fá umhverfissálfræðinga með okkur í lið til að húsnæðisuppbyggingin framundan ýti undir vellíðan borgarbúa frekar en að auka vanlíðan. Við eigum ekki að sætta okkur við að uppfylla aðeins lágmarkskröfur heldur á borgin að að gera betur og skrúfa upp metnaðinn þegar kemur að því að auka gæði húsnæðis og bæta þar með líðan Reykvíkinga. Við þurfum að þora að hugsa stórt, láta okkur dreyma og byggja grænna, betra og ódýrara húsnæði fyrir fólkið í borginni. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Húsnæðismál Reykjavík Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Finnur Ricart Andrason Mest lesið Yfir 2.000 til 3000 milljarða tap á 15 - 17 árum – og enginn ber ábyrgð Sigurður Sigurðsson Skoðun Að kveðja verðtrygginguna: Stærsta kjarabót sem íslensk heimili geta fengið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Reykjavík er frjáls Björg Magnúsdóttir Skoðun Sumarhátíðir, rándýrir vextir og óopnað umslag Pétur Marteinsson Skoðun Er það hræðsla að segja nei? Hnikarr Bjarmi Franklínsson Skoðun Tafla á villigötum Gauti Eggertsson Skoðun Hvað er mikilvægast? Jónas Hagan Guðmundsson Skoðun Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson Skoðun Meira en Kaupmannahafnarskilyrðin Erna Bjarnadóttir Skoðun Þegar nýbakaðir foreldrar lenda á vegg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Meira en Kaupmannahafnarskilyrðin Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar nýbakaðir foreldrar lenda á vegg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Er það hræðsla að segja nei? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Hvað er mikilvægast? Jónas Hagan Guðmundsson skrifar Skoðun Yfir 2.000 til 3000 milljarða tap á 15 - 17 árum – og enginn ber ábyrgð Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Reykjavík er frjáls Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Að kveðja verðtrygginguna: Stærsta kjarabót sem íslensk heimili geta fengið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Sumarhátíðir, rándýrir vextir og óopnað umslag Pétur Marteinsson skrifar Skoðun Innan ESB „mun Ísland stjórna fiskveiðum í Norður-Atlantshafi“ Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson skrifar Skoðun Orð skipta máli Birgitta Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Jákvæða hliðin á minkamálinu Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Viðvörunarljós í evrópsku atvinnulífi Guðrún Hafsteinsdóttir skrifar Skoðun Hvers vegna erum við enn að reyna að binda hendur fólks? María Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Íslenskir kjósendur eða evrópskir embættismenn? Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Tafla á villigötum Gauti Eggertsson skrifar Skoðun Já til að sjá er tálsýn Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Það sem mamma og pabbi kenndu mér Gréta María Grétarsdóttir skrifar Skoðun Byrgjum brunninn áður en barnið dettur ofan í – eflum forvarnir í raun! Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ísland og ESB: Horft af brúnni Þorvaldur Gylfason skrifar Skoðun Aðlögun að hverju? Staða Íslands í aðildarferli Evrópusambandsins Ásta Guðrún Helgadóttir skrifar Skoðun Umræða um dánaraðstoð krefst mannúðar og varfærni Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Heimurinn bíður ekki eftir Íslandi Birgir Orri Ásgrímsson skrifar Skoðun Leiðrétting vegna greinar um Kristrúnar í breskum hlaðvarpsþætti Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Vextir á villigötum Agnar Tómas Möller skrifar Skoðun Rangfærslurnar standa enn og ekkert að þeim vikið Konráð S. Guðjónsson skrifar Skoðun Hver lygi skapar skuld við sannleikann Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hér eru sex veigamikil rök gegn inngöngu Íslands í Evrópusambandið Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Herskylduhrakspár Haraldar skekkja raunhæfa sýn á varnarmál Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason skrifar Sjá meira
Við þurfum að byggja meira ódýrt, óhagnaðardrifið og félagslegt húsnæði þar sem græn svæði, ljósvist og góðar tengingar við öflugar almenningssamgöngur ráða för. Á undanförnum árum hefur uppbygging húsnæðis í Reykjavík verið of mikið á forsendum markaðarins, á forsendum fjárfesta sem hafa það meginmarkmið að græða. Þetta hefur of víða leitt til einsleitni, of mikils þéttleika, lélegra birtuskilyrða og rýrnun grænna svæða. Við þurfum að snúa þessari þróun við og byggja fyrir fólk. Ódýrara húsnæði Húsnæðis- og leiguverð er í hæstu hæðum og hundruð íbúða á höfuðborgarsvæðinu seljast ekki af því þær eru of dýrar eða uppfylla ekki þarfir fólks. Brestirnir eru víða og það er augljóst að markaðurinn er ekki að standa sig. Þá er það skylda borgarinnar að stíga inn í til að tryggja ódýrara húsnæði fyrir Reykvíkinga. Í fyrsta lagi þurfum við að styrkja Félagsbústaði, óhagnaðardrifið leigufélag í eigu borgarinnar sem gegnir mikilvægu hlutverki í að tryggja húsnæði fyrir efnaminni borgarbúa, eldri borgara og fatlað fólk. Mikilvægt er að Félagsbústaðir eignist fleiri íbúðir til að borgin geti aukið framboð af ódýrum leiguíbúðum og gert þær aðgengilegar fyrir breiðari hóp fólks. Í öðru lagi þurfum við að lækka gjaldið sem er tekið fyrir byggingarrétt. Þessi gjöld hafa hækkað mikið í gegn um tíðina í takt við markaðsvæðingu byggingarlóða og hefur þetta einungis skilað sér í hærra húsnæðisverði og mörgum milljónum í lántökukostnað fyrir launafólk. Með því að lækka þetta gjald getum við lækkað húsnæðisverð með skjótum hætti. Samhliða þessu þarf að fjölga byggingarhæfum lóðum í samræmi við gildandi kjarasamninga. Í þriðja lagi þarf borgin að fara í stórt átak í að byggja óhagnaðardrifnar íbúðir sjálf til að selja. Við þurfum að þora að ganga lengra ef við viljum tryggja ódýrt húsnæði á stærri skala fyrir Reykvíkinga. Með því að byggja sjálf getur borgin byggt ódýrara og selt Reykvíkingum beint án þess að smyrja mörgum milljónum ofan á byggingarkostnaðinn í hagnaðarskyni. Til að læra af þeim bestu skulum við horfa til Vínarborgar, Hollands og Danmerkur þar sem hefur tekist vel að bjóða upp á ódýrt, óhagnaðardrifið og félagslegt húsnæði fyrir stóran hluta almennings. Það að tryggja ódýrt húsnæði fyrir borgarbúa er besta leiðin til að auka kjör og lífsgæði fólks. Aukin gæði húsnæðis Til viðbótar við að byggja meira ódýrt og félagslegt húsnæði þarf borgin að tryggja fjölbreytta byggð þar sem ljósvist, hljóðvist, aðgengi að grænum svæðum, skólum, almenningssamgöngum og annarri þjónustu ráða för. Samhliða áframhaldandi þéttingu þurfum við að passa að gæðum sé ekki fórnað. Við þurfum að fá umhverfissálfræðinga með okkur í lið til að húsnæðisuppbyggingin framundan ýti undir vellíðan borgarbúa frekar en að auka vanlíðan. Við eigum ekki að sætta okkur við að uppfylla aðeins lágmarkskröfur heldur á borgin að að gera betur og skrúfa upp metnaðinn þegar kemur að því að auka gæði húsnæðis og bæta þar með líðan Reykvíkinga. Við þurfum að þora að hugsa stórt, láta okkur dreyma og byggja grænna, betra og ódýrara húsnæði fyrir fólkið í borginni. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík
Að kveðja verðtrygginguna: Stærsta kjarabót sem íslensk heimili geta fengið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson Skoðun
Skoðun Yfir 2.000 til 3000 milljarða tap á 15 - 17 árum – og enginn ber ábyrgð Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Að kveðja verðtrygginguna: Stærsta kjarabót sem íslensk heimili geta fengið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson skrifar
Skoðun Byrgjum brunninn áður en barnið dettur ofan í – eflum forvarnir í raun! Fanný Gunnarsdóttir skrifar
Skoðun Aðlögun að hverju? Staða Íslands í aðildarferli Evrópusambandsins Ásta Guðrún Helgadóttir skrifar
Skoðun Leiðrétting vegna greinar um Kristrúnar í breskum hlaðvarpsþætti Guðmundur Edgarsson skrifar
Skoðun Hér eru sex veigamikil rök gegn inngöngu Íslands í Evrópusambandið Eggert Sigurbergsson skrifar
Skoðun Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason skrifar
Að kveðja verðtrygginguna: Stærsta kjarabót sem íslensk heimili geta fengið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson Skoðun