Samferða á föstunni Hjalti Jón Sverrisson, Árni Þór Þórsson, Guðný Hallgrímsdóttir, Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, Kristín Pálsdóttir og Toshiki Toma skrifa 8. mars 2026 21:33 Um föstutímann í kirkjunni Með öskudeginum 18. febrúar hófst hin svokallaða sjöviknafasta eða langafasta í Þjóðkirkjunni. Þá eru fjörutíu dagar til páska. Fastan er tími þar sem við erum hvött til íhugunar og að einbeita okkur að því sem okkur finnst raunverulega skipta máli í lífinu. Þessi tími er ekki til þess að brjóta okkur sjálf niður, heldur byggja okkur upp. Í okkar nútíma samfélagi er mikilvægt að við stöldrum reglulega við, skoðum á hvaða leið við erum bæði sem manneskjur og samfélag og ef þörf þykir endurskoða áherslur okkar og leiðrétta stefnuna. Við þurfum öll á því að halda að hlúa að okkur andlega, að byggja okkur upp, næra okkur og finna innihald og tilgang í lífinu. Stóra spurningin ,,Hvað færir mig nær Guði?” Við sem störfum innan sérþjónustu Þjóðkirkjunnar þekkjum það að takast á við merkingarleitina með fólki úr ólíkum áttum. Þegar sorg og áföll koma inn í líf okkar verða tilvistarspurningarnar áleitnari en ella og mikil tilvistarleg glíma getur átt sér stað. Það er dýrmætt að vera treyst til þess að vera samferða fólki á slíkum stundum í lífinu, oftar en ekki á ögurstundum. Sá heildræni mannskilningur sem kristin trú stendur fyrir horfir til þess að manneskjan hefur margvíslegar þarfir. Farsæld okkar er og verður mest þegar leitast er við að hlúa að og sinna öllum þáttum mannlegs lífs; líkamlegum þörfum, félagslegum, hugrænum/sálrænum og andlegum (e. spiritual). Í okkar daglega lífi hættir okkur því miður til þess að gleyma eða huga ekki nóg að andlegum þörfum okkar og rækta okkur á því sviði. Tími samfélagsins til íhugunar og iðrunar Hver kannast ekki við það að fylgjast með ungu barni prófa sig áfram á þroskabraut lífsins? Stundum kemur það fyrir að við hrösum en þá er einmitt svo dýrmætt að eiga stuðning og hvatningu sem hvetur okkur til að rísa upp á ný. Samfélög ganga einnig í gegnum regluleg vaxtarferli. Við horfum í baksýnisspegilinn sem samfélag og oft sjáum við margt sem hefði betur mátt fara. Ekki síst þegar kemur að þeim sem samfélagið hefur komið fyrir á jaðrinum. Hvernig stöndum við sem samfélag að umönnun barna okkar og unga fólksins, aldraðra, þeirra sem eiga við veikindi að stríða, fatlaðra og þroskahamlaðra, fanga sem og þeirra sem hafa flúið heimili sín og lönd? Hvernig hlúum við hvert að öðru og að samferðafólki okkar? Þegar við rýnum til gagns sjáum við að margt hefur verið gert vel en við efumst ekki um að við viljum sannarlega gera betur, bæta, læra af hugsanlegum mistökum, þroskast og gera jafnvel í einhverjum tilfellum iðrun og yfirbót. Dagarnir sem framundan eru nú á föstutímanum geta verið tækifæri fyrir okkur sem samfélag að íhuga saman hvort og hvernig við höfum gengið til góðs götuna fram eftir veg. Í þeirri sjálfsskoðun getum við horfst í augu við það sem er gott en einnig það sem er síðra og lagt okkur fram um að leiðrétta, lagfæra og gera betur. Við öll berum okkar ábyrgð, við erum samferðafólk þrátt fyrir að við erum ólík, höfum misjafna upplifun eða skoðanir. Betur má ef duga skal Þegar kemur í ljós í gegnum íhugunarferli að vissulega sé eitthvað sem framkallar eftirsjá, sársauka, þegar við finnum fyrir þessari djúpu iðrun sem samfélag, þá fáum við tækifæri til yfirbótar. Slíkt ferli er oft síður en svo einfalt og yfirbót ætti alltaf að nálgast sem valdeflandi ferli fyrir þann sem leitast er við að bæta brotin gagnvart. Það er mikil gjöf að fá að takast á við það verkefni að leita leiða til að þroskast og dýpka á andlegri vegferð okkar. Víða getum við mætt visku á vegferð okkar. Þjóðsöngur okkar Íslendinga sækir í 90. sálm Saltarans. Í þeim sálmi segir meðal annars: Kenn oss að telja daga vora, að vér megum öðlast viturt hjarta. (Sl.90:12) Höfundar eru hér upptaldir: Sr. Árni Þór Þórsson, prestur innflytjenda og flóttafólks Sr. Guðný Hallgrímsdóttir, prestur fatlaðra Sr. Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, sjúkrahúsprestur Þjóðkirkjunnar Sr. Hjalti Jón Sverrisson, fangaprestur Sr. Kristín Pálsdóttir, prestur heyrnarlausra Sr. Toshiki Toma, prestur innflytjenda og flóttafólks Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Trúmál Þjóðkirkjan Mest lesið Halldór 20.06.2026 Halldór Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson Skoðun Skoðun Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Sjá meira
Um föstutímann í kirkjunni Með öskudeginum 18. febrúar hófst hin svokallaða sjöviknafasta eða langafasta í Þjóðkirkjunni. Þá eru fjörutíu dagar til páska. Fastan er tími þar sem við erum hvött til íhugunar og að einbeita okkur að því sem okkur finnst raunverulega skipta máli í lífinu. Þessi tími er ekki til þess að brjóta okkur sjálf niður, heldur byggja okkur upp. Í okkar nútíma samfélagi er mikilvægt að við stöldrum reglulega við, skoðum á hvaða leið við erum bæði sem manneskjur og samfélag og ef þörf þykir endurskoða áherslur okkar og leiðrétta stefnuna. Við þurfum öll á því að halda að hlúa að okkur andlega, að byggja okkur upp, næra okkur og finna innihald og tilgang í lífinu. Stóra spurningin ,,Hvað færir mig nær Guði?” Við sem störfum innan sérþjónustu Þjóðkirkjunnar þekkjum það að takast á við merkingarleitina með fólki úr ólíkum áttum. Þegar sorg og áföll koma inn í líf okkar verða tilvistarspurningarnar áleitnari en ella og mikil tilvistarleg glíma getur átt sér stað. Það er dýrmætt að vera treyst til þess að vera samferða fólki á slíkum stundum í lífinu, oftar en ekki á ögurstundum. Sá heildræni mannskilningur sem kristin trú stendur fyrir horfir til þess að manneskjan hefur margvíslegar þarfir. Farsæld okkar er og verður mest þegar leitast er við að hlúa að og sinna öllum þáttum mannlegs lífs; líkamlegum þörfum, félagslegum, hugrænum/sálrænum og andlegum (e. spiritual). Í okkar daglega lífi hættir okkur því miður til þess að gleyma eða huga ekki nóg að andlegum þörfum okkar og rækta okkur á því sviði. Tími samfélagsins til íhugunar og iðrunar Hver kannast ekki við það að fylgjast með ungu barni prófa sig áfram á þroskabraut lífsins? Stundum kemur það fyrir að við hrösum en þá er einmitt svo dýrmætt að eiga stuðning og hvatningu sem hvetur okkur til að rísa upp á ný. Samfélög ganga einnig í gegnum regluleg vaxtarferli. Við horfum í baksýnisspegilinn sem samfélag og oft sjáum við margt sem hefði betur mátt fara. Ekki síst þegar kemur að þeim sem samfélagið hefur komið fyrir á jaðrinum. Hvernig stöndum við sem samfélag að umönnun barna okkar og unga fólksins, aldraðra, þeirra sem eiga við veikindi að stríða, fatlaðra og þroskahamlaðra, fanga sem og þeirra sem hafa flúið heimili sín og lönd? Hvernig hlúum við hvert að öðru og að samferðafólki okkar? Þegar við rýnum til gagns sjáum við að margt hefur verið gert vel en við efumst ekki um að við viljum sannarlega gera betur, bæta, læra af hugsanlegum mistökum, þroskast og gera jafnvel í einhverjum tilfellum iðrun og yfirbót. Dagarnir sem framundan eru nú á föstutímanum geta verið tækifæri fyrir okkur sem samfélag að íhuga saman hvort og hvernig við höfum gengið til góðs götuna fram eftir veg. Í þeirri sjálfsskoðun getum við horfst í augu við það sem er gott en einnig það sem er síðra og lagt okkur fram um að leiðrétta, lagfæra og gera betur. Við öll berum okkar ábyrgð, við erum samferðafólk þrátt fyrir að við erum ólík, höfum misjafna upplifun eða skoðanir. Betur má ef duga skal Þegar kemur í ljós í gegnum íhugunarferli að vissulega sé eitthvað sem framkallar eftirsjá, sársauka, þegar við finnum fyrir þessari djúpu iðrun sem samfélag, þá fáum við tækifæri til yfirbótar. Slíkt ferli er oft síður en svo einfalt og yfirbót ætti alltaf að nálgast sem valdeflandi ferli fyrir þann sem leitast er við að bæta brotin gagnvart. Það er mikil gjöf að fá að takast á við það verkefni að leita leiða til að þroskast og dýpka á andlegri vegferð okkar. Víða getum við mætt visku á vegferð okkar. Þjóðsöngur okkar Íslendinga sækir í 90. sálm Saltarans. Í þeim sálmi segir meðal annars: Kenn oss að telja daga vora, að vér megum öðlast viturt hjarta. (Sl.90:12) Höfundar eru hér upptaldir: Sr. Árni Þór Þórsson, prestur innflytjenda og flóttafólks Sr. Guðný Hallgrímsdóttir, prestur fatlaðra Sr. Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, sjúkrahúsprestur Þjóðkirkjunnar Sr. Hjalti Jón Sverrisson, fangaprestur Sr. Kristín Pálsdóttir, prestur heyrnarlausra Sr. Toshiki Toma, prestur innflytjenda og flóttafólks
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar