Framkvæmdir auka losun en aðeins tímabundið Ívar Kristinn Jasonarson skrifar 20. mars 2026 10:00 Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Landsvirkjun Orkumál Mest lesið Aðlögun að hverju? Staða Íslands í aðildarferli Evrópusambandsins Ásta Guðrún Helgadóttir Skoðun Já til að sjá er tálsýn Guðmundur Edgarsson Skoðun Jákvæða hliðin á minkamálinu Atli Sævar Guðmundsson Skoðun Ísland og ESB: Horft af brúnni Þorvaldur Gylfason Skoðun Vextir á villigötum Agnar Tómas Möller Skoðun Viðvörunarljós í evrópsku atvinnulífi Guðrún Hafsteinsdóttir Skoðun Tafla á villigötum Gauti Eggertsson Skoðun Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson Skoðun Hvers vegna erum við enn að reyna að binda hendur fólks? María Gunnarsdóttir Skoðun Það sem mamma og pabbi kenndu mér Gréta María Grétarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Innan ESB „mun Ísland stjórna fiskveiðum í Norður-Atlantshafi“ Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson skrifar Skoðun Orð skipta máli Birgitta Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Jákvæða hliðin á minkamálinu Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Viðvörunarljós í evrópsku atvinnulífi Guðrún Hafsteinsdóttir skrifar Skoðun Hvers vegna erum við enn að reyna að binda hendur fólks? María Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Íslenskir kjósendur eða evrópskir embættismenn? Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Tafla á villigötum Gauti Eggertsson skrifar Skoðun Já til að sjá er tálsýn Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Það sem mamma og pabbi kenndu mér Gréta María Grétarsdóttir skrifar Skoðun Byrgjum brunninn áður en barnið dettur ofan í – eflum forvarnir í raun! Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ísland og ESB: Horft af brúnni Þorvaldur Gylfason skrifar Skoðun Aðlögun að hverju? Staða Íslands í aðildarferli Evrópusambandsins Ásta Guðrún Helgadóttir skrifar Skoðun Umræða um dánaraðstoð krefst mannúðar og varfærni Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Heimurinn bíður ekki eftir Íslandi Birgir Orri Ásgrímsson skrifar Skoðun Leiðrétting vegna greinar um Kristrúnar í breskum hlaðvarpsþætti Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Vextir á villigötum Agnar Tómas Möller skrifar Skoðun Rangfærslurnar standa enn og ekkert að þeim vikið Konráð S. Guðjónsson skrifar Skoðun Hver lygi skapar skuld við sannleikann Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hér eru sex veigamikil rök gegn inngöngu Íslands í Evrópusambandið Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Herskylduhrakspár Haraldar skekkja raunhæfa sýn á varnarmál Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Sigmar Guðmundsson, Bandaríkin og öryggi Íslands Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Sex ástæður fyrir JÁ-i í ágúst Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Heilbrigt starfsumhverfi Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Ísland í nýrri heimsmynd Dagur Jónsson skrifar Skoðun Fullyrðingar og raunveruleikinn Jón Frímann Jónsson skrifar Skoðun Kristrún Frostadóttir sammála nei-sinnum Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Brestur í manngæsku - ESB og flóttafólk Ari Orrason skrifar Skoðun Þegar líðan stúlkna verður aukaatriði Lilja Benatov Hjartar skrifar Sjá meira
Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun.
Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson Skoðun
Skoðun Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson skrifar
Skoðun Byrgjum brunninn áður en barnið dettur ofan í – eflum forvarnir í raun! Fanný Gunnarsdóttir skrifar
Skoðun Aðlögun að hverju? Staða Íslands í aðildarferli Evrópusambandsins Ásta Guðrún Helgadóttir skrifar
Skoðun Leiðrétting vegna greinar um Kristrúnar í breskum hlaðvarpsþætti Guðmundur Edgarsson skrifar
Skoðun Hér eru sex veigamikil rök gegn inngöngu Íslands í Evrópusambandið Eggert Sigurbergsson skrifar
Skoðun Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason skrifar
Hver þorir næst? Knútur Emil Jónasson,Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Hermann Ingi Gunnarsson,Unnur Brá Konráðsdóttir,Jóhanna Hreinsdóttir,Ásta Stefánsdóttir,Aldís Hafsteinsdóttir,Bergþór Bjarnason,Haraldur Þór Jónsson Skoðun