Erlent

Telja sam­komu­lag lík­legt á næstu dögum

Samúel Karl Ólason skrifar
Talið er að rúmlega fimmtán hundruð skip sitji föst á Persaflóa.
Talið er að rúmlega fimmtán hundruð skip sitji föst á Persaflóa. AP/Amirhosein Khorgooi

Utanríkisráðherra Íran segir að ríkisstjórn landsins muni eingöngu samþykkja „sanngjarnt og víðtækt“ friðarsamkomulag við Bandaríkin. Íranir muni standa vörð um lögmætan rétt sinn og hagsmuni. Starfsmenn Hvíta hússins segja samkomulag við Írani aldrei hafa verið líklegra en nú.

Abbas Araqchi, utanríkisráðherra Íran, fundaði í morgun með Wang Yi, utanríkisráðherra Kína.

Á þeim fundi mun Wang hafa sagt kollega sínum að Kínverjar hefðu miklar áhyggjur af átökunum við Persaflóa og að „yfirgripsmikið vopnahlé“ væri nauðsynlegt. Átökin mættu ekki blossa upp á nýjan leik.

Íranir hafa lokað Hormússundi frá því Bandaríkjamenn og Ísraelar hófu árásir á Íran fyrir rúmum tveimur mánuðum. Með árásum á flutningaskip og hótunum um árásir hafa siglingar gegnum sundið nánast alfarið verið stöðvaðar en við hefðbundnar kringumstæður fer um fimmtungur af olíu heimsins um sundið, auk annarra mikilvægra afurða og aðfanga.

Átökin hafa haft mikil efnahagsleg áhrif víða um heim en sérfræðingar segja þau hvað mest í Asíu en mestöll olía sem seld er frá Persaflóa er seld þangað.

Abbas Araghchi ig Wang Yi, utanríkisráðherra Íran og Kína.AP/Cai Yang, Xinhua

Kínverjar kaupa olíu af Íran en Bandaríkjamenn hafa stöðvað flæði hennar. Þá hefur ríkisstjórn Bandaríkjanna hvatt ráðamenn í Kína til að setja aukinn þrýsting á Írana um að opna Hormússund á nýjan leik, samkvæmt New York Times.

Marco Rubio, utanríkisráðherra Bandaríkjanna, sagðist í gær vona að Wang myndi segja Araghchi að nauðsynlegt væri að opna Hormússund aftur. Hann sagði lokunina koma niður á Kína eins og öðrum.

„Ég vona að Kínverjarnir segi honum það sem hann þarf að heyra og það er að það sem þeir eru að gera er að einangra þá á alþjóðasviðinu,“ sagði Rubio um Araghchi.

Gerði hlé á aðgerðum á Hormússundi

Donald Trump, forseti Bandaríkjanna, lýsti því yfir í gærkvöldi að hlé hefði verið gert á aðgerðum Bandaríkjamanna á Hormússundi, sem sneru að því að reyna að opna sundið fyrir siglingar flutningaskipa. Árangur þeirra aðgerða var mjög takmarkaður en þær stóðu líka stutt yfir.

Tveimur skipum var siglt gegnum sundið en á blaðamannafundi í varnarmálaráðuneyti Bandaríkjanna í gær kom fram að talið væri að um 1.550 skip væru föst á Persaflóa.

Í færslu um frestunina sagði Trump að hann væri þannig að verða við beiðni Pakistana og annarra og sagðist hafa tekið ákvörðunina með tilliti til þess að mikill árangur hefði náðst í viðræðum við ráðamenn í Íran.

Segjast aldrei hafa verið nærri samkomulagi

Enn sem komið er hafa erindrekar Bandaríkjanna og Íran einungis fundað einu sinni. Pakistanar hafa komið að viðræðunum sem milliliðir en ekki hefur tekist að komast að samkomulagi um nýjan viðræðufund.

Trump tók fram að Íran verði áfram í herkví en Bandaríkjamenn hafa um nokkuð skeið stöðvað skip sem siglt hefur verið frá Íran og vilja þeir þannig auka efnahagslegan þrýsting á ráðamenn í Íran.

Sjá einnig: Byltingarvörðurinn herðir tökin á stjórnartaumunum

Heimildarmenn Axios í Hvíta húsinu segja að þar á bæ telji menn að samkomulag við Írani gæti náðst á næstu dögum. Bandaríkjamenn búast við svörum frá ráðamönnum í Íran um nýjustu tillögur þeirra og telja að þeir hafi aldrei verið jafn nærri því að ná samningi síðan átökin hófust.

Þeir Steve Witkoff, vinur Trumps og sérstakur erindreki hans, og Jard Kushner, tengdasonur Trumps og annar sérstakur erindreki hans, eru sagðir hafa í viðræðum við Íran, gegnum embættismenn í Pakistan, samið skjal með fjórtán tillögum.

Þessar tillögur eru meðal annars sagðar fela í sér að Íran hætti að auðga úran, hve lengi hefur ekki enn verið ákveðið, og að Bandaríkjamenn felli úr gildi viðskiptaþvinganir og veiti Írönum aðgang að milljörðum dala sem þeir hafa fryst.

Þá myndu Bandaríkjamenn hætta að halda Íran í herkví og Íranir myndu opna Hormússund aftur.


Tengdar fréttir

Segja vopnahléið enn í gildi þrátt fyrir árásir

Pete Hegseth, varnarmálaráðherra Bandaríkjanna, og Dan Caine, formaður herforingjaráðs Bandaríkjanna, segja vopnahlé við Íran enn í gildi. Það er þrátt fyrir árásir Írana á bandarísk herskip og Sameinuðu arabísku furstadæmin og að Bandaríkjamenn hafi sökkt að minnsta kosti sex bátum íranska byltingarvarðarins í gær.

Vopnahléið hangir á bláþræði

Vopnahléið í Mið-Austurlöndum er talið hanga á bláþræði eftir gærdaginn. Ráðamenn í Sameinuðu arabísku furstadæmunum segjast hafa orðið fyrir árásum frá Íran og kviknaði eldur í stærstu olíugeymslustöð landsins, vegna þeirra. Þá segjast Bandaríkjamenn hafa grandað sex bátum íranska byltingarvarðarins og að skotið hafi verið á bandarísk herskip.

Segjast hafa skotið á bandarískt herskip

Íranir segja tveimur eldflaugum hafa verið skotið að bandarísku herskipi á eða nærri Hormússundi í morgun. Íranskur miðill, tengdur byltingarverði Íran, segir eldflaugarnar hafa hæft skipið en því neita Bandaríkjamenn. Tveimur bandarískum flutningaskipum mun hafa verið siglt gegnum sundið í dag.

Leist ekki á til­lögu um opnun Hormússunds

Donald Trump Bandaríkjaforseti hefur hingað til hafnað miðlunartillögu Írans en í henni fólst að opnað yrði fyrir umferð um Hormússund og að herkví bandaríska hersins yrði aflétt. 




Fleiri fréttir

Sjá meira


×