Friðar­við­ræður sagðar í uppnámi

Donald Trump Bandaríkjaforseti telur samt sem áður að samningur við Íran verði undirritaður „á næstu tveimur til þremur klukkustundum.“ Þetta sagði hann í samtali við Fox News. 

Trump bætti við að hann hefði talað við Benjamín Netanjahú, forsætisráðherra Ísraels, í síma eftir árásirnar á Beirút í dag. Trump virðist ósáttur með aðgerðir Ísraels og notaði blótsyrði þegar hann spurði Netanjahú hvað hann væri að gera, að því er fram kemur í umfjöllun BBC.

„Hann sagði forsætisráðherranum að gera ekki frekari árásir á Hezbollah, svo það hefði ekki áhrif á framgang þessa samnings,“ sagði Trey Yingst, fréttamaður Fox News, í beinni útsendingu frá höfuðborg Ísraels.

Mohammad Bagher Ghalibaf, aðalsamningamaður Íran, varaði við því að nýjasta árás Ísraels á Líbanon sýndi að Bandaríkin stæðu ekki við skuldbindingar sínar og skorti annað hvort vilja eða getu til þess.

Ghalibaf sagði það „tilgangslaust“ að „halda áfram á þessari braut“ eftir árás Ísraels.

Trump hefur sagt að friðarsamkomulag verði undirritað í dag og vonast til þess að ganga frá því á afmælisdeginum sínum en hann varð í dag áttræður.

Trump sagði á samfélagsmiðli sínum Truth Social að árás Ísraela hefði ekki átt að eiga sér stað. Hann hvatti alla aðila á svæðinu til að halda ró sinni og skrifaði að „það gæti stefnt í langvarandi og fallegan frið. Við skulum ekki klúðra þessu!“

Hezbollah hafi átt fyrsta skotið

Utanríkisráðuneyti Ísraels segir að Hezbollah í Líbanon, sem nýtur stuðnings stjórnvalda í Íran, hafi gert tilefnislausa árás á Ísrael í morgun. Þá hefur Ísrael einnig sakað Hezbollah um að hafa gert tilefnislausa árás í mars að ósk Íran.

Yfirvöld í Íran krefjast þess að vopnahlé feli einnig í sér endalok stríðsins í Líbanon. Ísraelar hafa hafnað þessum hugmyndum en stjórnvöldum þar virðist hafa verið ýtt til hliðar í friðarviðræðum Íran og Bandaríkjanna. Þá hafa ráðamenn í Ísrael kvartað yfir því að samningurinn sem unnið er að sé óheppilegur fyrir Ísrael.

Ísraelskir embættismenn segja átökin gegn Hezbollah í Líbanon aðskilin frá þeim í Íran en markmið stjórnvalda í Teheran hefur verið að tengja þessi átök saman. 

BBC hefur eftir háttsettum írönskum ráðamanni að samningsdrög Íran og Bandaríkjanna kveði á um umsvifalausa opnun Hormússunds, líkt og Trump hefur gefið til kynna. 

Brothætt vopnahlé frá 7. apríl

Í gær sögðu fulltrúar Pakistans, sem hafa milligöngu um friðarviðræður ríkjanna, að samkomulagið yrði líklega undirritað innan sólarhrings.

Brothætt vopnahlé hefur verið í gildi í Íran frá 7. apríl og ríkin þrátt fyrir það skipst á árásum. Á síðustu vikum hefur Trump ítrekað fullyrt að stjórnvöld væru nálægt samkomulagi.

Vilborg Ása Guðjónsdóttir alþjóðastjórnmálafræðingur sagði í gær að langt væri frá því að friður væri í augnsýn á milli Bandaríkjanna og Íran þrátt fyrir drög að samkomulagi.

Þrír dagar eru síðan Trump hótaði að gera öflugar árásir á Íran og hernema Kharg-eyju. Þeim árásum var síðan aflýst sama dag. Átök milli þjóðanna með tilheyrandi lokun Hormússunds og loftárásum Ísraels og Bandaríkjahers hafa staðið yfir síðan í lok febrúar.

Íran hefur meira og minna stjórnað umferð um Hormússund frá því að stríðið hófst og nánast stöðvað olíu- og jarðgasflutninga frá Persaflóa. Bandaríkin hafa brugðist við með því að setja íranskar hafnir í herkví og þannig reynt að auka þrýstinginn á íranskan efnahag með því að koma í veg fyrir útflutning þeirra á olíu.

Íran hefur sýnt varfærni í samningaviðræðunum og bent á að fyrri viðræður við Bandaríkin sem fóru fram á síðasta ári og í byrjun þessa árs hafi ekki komið í veg fyrir árásir Bandaríkjanna og Ísraels.

Fréttin hefur verið uppfærð.