Trump sé tilbúinn að ganga „eins langt og nauðsynlegt er“ gagnvart Grænlandi Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 8. janúar 2026 09:12 JD Vance, varaforseti Bandaríkjanna, heimsótti Grænland í mars í fyrra. AP/Jim Watson Áfram halda ráðamenn í Washington að ítreka ósk sína um að eignast Grænland. Nú síðast JD Vance, varaforseti Bandaríkjanna, sem fór nokkuð hörðum orðum um Danmörku í viðtali við Fox News í nótt. Líkt og Trump-stjórnin hefur gert áður gagnrýnir Vance Dani fyrir að hafa staðið illa að vörnum Grænlands undanfarin ár. Vance segir Trump vera tilbúinn til að ganga „eins langt og nauðsynlegt er“ til að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna. Í viðtalinu við Fox ræðir Vance vendingar undanfarinna daga og reynir að rökstyðja aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina. Þá var einnig vikið að Grænlandi í viðtalinu og Vance var spurður um áform Bandaríkjanna þar. „Forsetinn mun taka endanlega ákvörðun um það,“ svaraði Vance, spurður hversu langt bandarísk stjórnvöld væru tilbúin að ganga í þeim efnum. Hann endurtók sömu tugguna um að Grænland væri nauðsynlegt fyrir þjóðaröryggi Bandaríkjanna, og raunar alls heimsins. Rökstyður öryggishlutverkið en ekki nauðsyn yfirráða á Grænlandi Fólk þurfi að mati Vance að átta sig á því að til að tryggja varnarinnviði gegn skotflaugaárásum þurfi að reiða sig á Grænland. „Guð forði okkur frá því, en ef Rússar, Kínverjar eða einhverjir myndu senda kjarnorkusprengju í átt að okkar heimsálfu eða Evrópu, þá gegnir Grænland lykilhlutverki í vörnum gegn því. Svo maður spyr sig, hefur Evrópa og hafa Danir staðið sig almennilega í því að tryggja öryggi Grænlands og sjá til þess að það geti haldið áfram að gegna þessu öryggishlutverki fyrir heiminn og gegn loftárásum, þá er svarið nei. Þau hafa ekki gert það,“ sagði Vance. Þótt það sé ekkert nýtt að Bandaríkin ásælist Grænland, þá hafa aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina sett ítrekuð ummæli Bandaríkjastjórnar þar um í nokkuð annað og samhengi, sem vakið hefur nokkurn ugg bæði Dana og Grænlendinga líkt og rakið var í kvöldfréttum Sýnar í gær. Vance fullyrðir um leið í viðtalinu við Fox að Danir hafi vanfjármagnað varnir Grænlands og hafi ekki staðið sig vel í að verja landið sjálft. Hann rökstyður þó ekki í viðtalinu hvers vegna það skipti máli að Bandaríkin fari sjálf með yfirráð á Grænlandi til að tryggja varnir þess. Dönsk stjórnvöld hafa verið bæði viljug og opin fyrir því að Bandaríkin auki umsvif sín á Grænlandi, í samstarfi við yfirvöld ríkjanna væri þess óskað, en innan varnarsamnings ríkjanna rúmast nokkuð víðtækar heimildir Bandaríkjamanna til hernaðaruppbyggingar á Grænlandi, líkt og New York Times fjallar til að mynda um í dag. „Gáfuleg hegðun“ fyrir 25 árum komi ekki í veg fyrir „eitthvað heimskulegt“ nú Vance aftur á móti segir Dani vera fasta í fortíðinni. Þeir segist hafa verið góðir bandamenn Bandaríkjanna í gegnum tíðina og hafi stutt þá meðal annars í síðari heimsstyrjöldinni og í baráttunni gegn hryðjuverkum. „Og við erum þakklát fyrir það, við elskum að eiga þessa bandamenn að. En þótt þú hafir gert eitthvað gáfulegt fyrir 25 árum þá er ekki þar með sagt að þú gerir ekki eitthvað heimskulegt núna. Og forseti Bandaríkjanna er að segja mjög skýrt: „Þið eruð ekki að standa ykkur vel hvað varðar Grænland. Við ætlum að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna.“ Og ég held að forsetinn sé tilbúinn að ganga eins langt og nauðsynlegt er til að tryggja að svo verði,“ sagði Vance. Bandaríkin Grænland Danmörk Öryggis- og varnarmál Donald Trump Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Erlent „Þetta er örugglega dauðastríð sem tekur langan tíma“ Innlent Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Erlent Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Erlent KR-ingar harma sundátökin: „Mikilvægt að við hlúum hvert að öðru“ Innlent Vissi að viðræðum miðaði fram „þrátt fyrir skrítin kort“ Erlent „Við höfum iðulega verið tossinn í bekknum“ Innlent Hafa miklar áhyggjur af verkfalli flugvirkja Innlent Vill þyngri refsingu fyrir Margréti Löf Innlent „Ég þekkti strax höfuðið á henni úr fjarska“ Innlent Fleiri fréttir Vissi að viðræðum miðaði fram „þrátt fyrir skrítin kort“ Glæpahópurinn 764: Átján ára í tíu ára fangelsi fyrir tilraunir til manndráps og nauðgun á netinu Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Trump rekur CNN og fleiri fjölmiðla úr Hvíta húsinu Andersson fær stjórnarmyndunarumboðið Hákarl banaði sundmanni Segir „íslamista“ skýra velgengni vinstrimanna Danskar F-35 lentu á Grænlandi í fyrsta sinn Kínverjar leituðu til Írana fyrir hönd Sáda Norðmenn kynna „stærstu breytingarnar frá upphafi“ á EES samstarfinu Segir Karl hafa hljómað himinlifandi eftir dauða Díönu Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Rússar hafi skipulagt fjölþáttaárás gegn Póllandi Vill fara með Svíþjóð í nýja átt Telja Bandaríkjamenn kunna að hafa framið stríðsglæpi í Íran Kristersson sagði af sér eftir að öll atkvæði voru talin „Þetta snýst um fullveldi“ Þvertaka fyrir að Karl hafi sagt að Díana myndi gleymast fljótt Sænskur stórglæpon handsamaður í Marokkó Samþykktu frumvarp Grahams einu og hálfu ári seinna Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Varði breytingar á reglum um ráðningar og dýraníð Krefst þess með hástöfum að stýrivextir verði lækkaðir Nær hundrað prósent líkur á sigri vinstri blokkarinnar Kostaði 57 milljarða að verjast einni árás Hútar skutu niður herþotu Sáda Ný réttarhöld gætu reynst flókin í framkvæmd Sjá meira
Í viðtalinu við Fox ræðir Vance vendingar undanfarinna daga og reynir að rökstyðja aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina. Þá var einnig vikið að Grænlandi í viðtalinu og Vance var spurður um áform Bandaríkjanna þar. „Forsetinn mun taka endanlega ákvörðun um það,“ svaraði Vance, spurður hversu langt bandarísk stjórnvöld væru tilbúin að ganga í þeim efnum. Hann endurtók sömu tugguna um að Grænland væri nauðsynlegt fyrir þjóðaröryggi Bandaríkjanna, og raunar alls heimsins. Rökstyður öryggishlutverkið en ekki nauðsyn yfirráða á Grænlandi Fólk þurfi að mati Vance að átta sig á því að til að tryggja varnarinnviði gegn skotflaugaárásum þurfi að reiða sig á Grænland. „Guð forði okkur frá því, en ef Rússar, Kínverjar eða einhverjir myndu senda kjarnorkusprengju í átt að okkar heimsálfu eða Evrópu, þá gegnir Grænland lykilhlutverki í vörnum gegn því. Svo maður spyr sig, hefur Evrópa og hafa Danir staðið sig almennilega í því að tryggja öryggi Grænlands og sjá til þess að það geti haldið áfram að gegna þessu öryggishlutverki fyrir heiminn og gegn loftárásum, þá er svarið nei. Þau hafa ekki gert það,“ sagði Vance. Þótt það sé ekkert nýtt að Bandaríkin ásælist Grænland, þá hafa aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina sett ítrekuð ummæli Bandaríkjastjórnar þar um í nokkuð annað og samhengi, sem vakið hefur nokkurn ugg bæði Dana og Grænlendinga líkt og rakið var í kvöldfréttum Sýnar í gær. Vance fullyrðir um leið í viðtalinu við Fox að Danir hafi vanfjármagnað varnir Grænlands og hafi ekki staðið sig vel í að verja landið sjálft. Hann rökstyður þó ekki í viðtalinu hvers vegna það skipti máli að Bandaríkin fari sjálf með yfirráð á Grænlandi til að tryggja varnir þess. Dönsk stjórnvöld hafa verið bæði viljug og opin fyrir því að Bandaríkin auki umsvif sín á Grænlandi, í samstarfi við yfirvöld ríkjanna væri þess óskað, en innan varnarsamnings ríkjanna rúmast nokkuð víðtækar heimildir Bandaríkjamanna til hernaðaruppbyggingar á Grænlandi, líkt og New York Times fjallar til að mynda um í dag. „Gáfuleg hegðun“ fyrir 25 árum komi ekki í veg fyrir „eitthvað heimskulegt“ nú Vance aftur á móti segir Dani vera fasta í fortíðinni. Þeir segist hafa verið góðir bandamenn Bandaríkjanna í gegnum tíðina og hafi stutt þá meðal annars í síðari heimsstyrjöldinni og í baráttunni gegn hryðjuverkum. „Og við erum þakklát fyrir það, við elskum að eiga þessa bandamenn að. En þótt þú hafir gert eitthvað gáfulegt fyrir 25 árum þá er ekki þar með sagt að þú gerir ekki eitthvað heimskulegt núna. Og forseti Bandaríkjanna er að segja mjög skýrt: „Þið eruð ekki að standa ykkur vel hvað varðar Grænland. Við ætlum að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna.“ Og ég held að forsetinn sé tilbúinn að ganga eins langt og nauðsynlegt er til að tryggja að svo verði,“ sagði Vance.
Bandaríkin Grænland Danmörk Öryggis- og varnarmál Donald Trump Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Erlent „Þetta er örugglega dauðastríð sem tekur langan tíma“ Innlent Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Erlent Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Erlent KR-ingar harma sundátökin: „Mikilvægt að við hlúum hvert að öðru“ Innlent Vissi að viðræðum miðaði fram „þrátt fyrir skrítin kort“ Erlent „Við höfum iðulega verið tossinn í bekknum“ Innlent Hafa miklar áhyggjur af verkfalli flugvirkja Innlent Vill þyngri refsingu fyrir Margréti Löf Innlent „Ég þekkti strax höfuðið á henni úr fjarska“ Innlent Fleiri fréttir Vissi að viðræðum miðaði fram „þrátt fyrir skrítin kort“ Glæpahópurinn 764: Átján ára í tíu ára fangelsi fyrir tilraunir til manndráps og nauðgun á netinu Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“ Bandaríkin hafi samið við Danmörku um Grænland Íhuga að fara nýja leið og bjóða Rússum viðskiptasamninga Trump rekur CNN og fleiri fjölmiðla úr Hvíta húsinu Andersson fær stjórnarmyndunarumboðið Hákarl banaði sundmanni Segir „íslamista“ skýra velgengni vinstrimanna Danskar F-35 lentu á Grænlandi í fyrsta sinn Kínverjar leituðu til Írana fyrir hönd Sáda Norðmenn kynna „stærstu breytingarnar frá upphafi“ á EES samstarfinu Segir Karl hafa hljómað himinlifandi eftir dauða Díönu Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Rússar hafi skipulagt fjölþáttaárás gegn Póllandi Vill fara með Svíþjóð í nýja átt Telja Bandaríkjamenn kunna að hafa framið stríðsglæpi í Íran Kristersson sagði af sér eftir að öll atkvæði voru talin „Þetta snýst um fullveldi“ Þvertaka fyrir að Karl hafi sagt að Díana myndi gleymast fljótt Sænskur stórglæpon handsamaður í Marokkó Samþykktu frumvarp Grahams einu og hálfu ári seinna Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Varði breytingar á reglum um ráðningar og dýraníð Krefst þess með hástöfum að stýrivextir verði lækkaðir Nær hundrað prósent líkur á sigri vinstri blokkarinnar Kostaði 57 milljarða að verjast einni árás Hútar skutu niður herþotu Sáda Ný réttarhöld gætu reynst flókin í framkvæmd Sjá meira